གནས་ལྔ་པ་ཕྲ་རྒྱས་བསྟན་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན། སྲིད་པའི་རྩ་བ་ཕྲ་རྒྱས་དྲ་བ་ཡིས། །འགྲོ་ཁམས་རྒྱ་མཚོར་འཆིང་བའི་མདུད་པ་བརྒྱ། ། ཡེ་ཤེས་རལ་གྲི་རྣོན་པོས...
གནས་ལྔ་པ་ཕྲ་རྒྱས་བསྟན་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན།
སྲིད་པའི་རྩ་བ་ཕྲ་རྒྱས་དྲ་བ་ཡིས། །འགྲོ་ཁམས་རྒྱ་མཚོར་འཆིང་བའི་མདུད་པ་བརྒྱ། །
ཡེ་ཤེས་རལ་གྲི་རྣོན་པོས་གཅོད་མཛད་པའི། །སྨྲ་བའི་ཉི་མ་མཆོག་ལ་གུས་ཕྱག་འཚལ། །
དྲི་བ། ༡༽ མངོན་པ་མཛོད་ཀྱི་གནས་ལྔ་པའི་སྐབས་སུ་སྲིད་པའི་རྩ་བ་གང་ཡིན་པར་བསྟན་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྔ་པ་ཕྲ་རྒྱས་བསྟན་པ་ལ། སྲིད་པའི་རྩ་བ་ཕྲ་རྒྱས་སུ་བསྟན། དེ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ནས་བཤད། དེ་དག་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི། སྲིད་པའི་རྩ་བ་ཕྲ་རྒྱས་ཏེ། །འཇིག་རྟེན་སྣ་ཚོགས་བསྐྱེད་པའི་ལས་དེ་དག་ཀྱང་ཕྲ་རྒྱས་ཀྱི་དབང་གིས་བསགས་པར་གྱུར་པས་སྲིད་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྩ་བ་ནི་ཕྲ་རྒྱས་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དེ་ཡང་གནས་བཞི་པར་ལས་བསྟན་ཟིན་ནས་འདིར་གནས་ལྔ་པ་འཆད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འཁོར་བ་སོགས་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ལས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་ལས་དེ་ཉིད་གསོག་པའི་ཀུན་སློང་ངམ་རྐྱེན་ནི་ཕྲ་རྒྱས་སམ་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྲིད་པ་འཁོར་བ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་རྩ་བ་མཐར་ཐུག་ནི་ཕྲ་རྒྱས་ཉིད་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དཔེར་ན། ས་བོན་མེད་པར་མྱུ་གུ་མི་སྐྱེ་བ་བཞིན། ཕྲ་རྒྱས་ཀྱི་རྩ་བ་དེ་མེད་ན། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྲིད་པ་མི་འགྲུབ་པས་ན། ལས་ལས་ཀྱང་ཕྲ་རྒྱས་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༢༽ ཕྲ་རྒྱས་སམ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྐྱེས་པའི་ཚེ་ན་བྱ་བ་གང་དག་བྱེད་པར་གསུངས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེས་ཉོན་མོངས་པ་འཇུག་པ་ན་བྱ་བ་བཅུ་བྱེད་དེ། རྩ་བ་བརྟན་པར་བྱེད་དོ། །རྒྱུད་གནས་པར། ཞིང་དུ་སྒྲུབ་པར། རྒྱུ་མཐུན་སྒྲུབ་པར། ལས་ཀྱི་སྲིད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར། རང་གི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར། དམིགས་པ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པར། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ཁྲིད་པར། དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལས་གཡོ་བར། ཁམས་ལས་མི་འདའ་བའི་ཚུལ་གྱིས་འཆིང་བའི་དོན་དུ་ཁྱབ་པར་བྱེད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེས་པའི་ཚེ་ན་བྱེད་ལས་བཅུ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། ༡. རྩ་བ་བརྟན་པར་བྱེད་པ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་གཞན་གྱི་རྟེན་བྱེད་ཅིང་དེ་དག་བརྟན་པོར་གནས་སུ་འཇུག་པའོ། ། ༢. རྒྱུད་གནས་པར་བྱེད་པ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་སྲིད་པར་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པའོ། ། ༣. ཞིང་དུ་སྒྲུབ་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ལོ་ཏོག་སྐྱེ་བའི་ཞིང་ས་ལྟ་བུར་འགྱུར་བའོ། ། ༤. རྒྱུ་མཐུན་སྒྲུབ་པ་ནི། ཉོན་མོངས་དེའི་རིགས་རྒྱུན་ཕྱི་མ་རྣམས་འདྲ་བར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། ། ༥. ལས་ཀྱི་སྲིད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ནི། ལས་གསར་པ་གསོག་པའི་རྐྱེན་བྱེད་པའོ། ། ༦. རང་གི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ནི། རང་གི་འཁོར་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས་ལ་དབང་སྒྱུར་བའོ། ། ༧. དམིགས་པ་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ནི། ཡུལ་གྱི་གནས་ལུགས་མི་ཤེས་པར་ལོག་པར་རྟོག་པའོ། ། ༨. རྣམ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུན་ཁྲིད་པ་ནི། སྐྱེ་བ་སྔ་མ་ནས་ཕྱི་མར་རྣམ་ཤེས་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་དུ་འཇུག་པའོ། ། ༩. དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལས་གཡོ་བ་ནི། དགེ་བའི་བྱ་བ་རྣམས་ལ་བར་དུ་གཅོད་ཅིང་ཉམས་པར་བྱེད་པའོ། ། ༡༠. ཁམས་ལས་མི་འདའ་བར་འཆིང་བ་ནི། དཔེར་ན་བཙོན་རར་བཅུག་པ་བཞིན་དུ། ཁམས་གསུམ་གྱི་རྒྱ་ལས་ཐར་དུ་མི་སྟེར་བར་འཆིང་བར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༣༽ རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་མདོར་བསྡུ་ན་གྲངས་དུ་ཡོད་ཅིང་། ངོ་བོ་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཕྲ་རྒྱས་དེ་དག་དུ་ཞེ་ན། དེ་དག་དྲུག །འདོད་ཆགས་དེ་བཞིན་ཁོང་ཁྲོ་དང་། །ང་རྒྱལ་མ་རིག་ལྟ་བ་དང་། །ཐེ་ཚོམ་ཡིན་ཏེ་མདོར་བསྡུ་ན་དྲུག་སྟེ། འདོད་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་གཞན་དག་དམིགས་པ་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བས། འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས། དེ་བཞིན་ཁོང་ཁྲོའི་ཕྲ་རྒྱས་དང་། ང་རྒྱལ་གྱི། མ་རིག་པའི། ལྟ་བའི་དང་། ཐེ་ཚོམ་གྱི་ཕྲ་རྒྱས་ཡིན་ཏེ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རྒྱས་པར་ཕྱེ་ན་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་། རིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྡུ་ན་དྲུག་ཏུ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། ༡. འདོད་ཆགས་ཏེ། སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ལ་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པ། ༢. ཁོང་ཁྲོ་སྟེ། ཡུལ་མི་མཐུན་པ་ལ་སེམས་མི་བདེ་བ་དང་གནོད་སེམས་སྐྱེ་བ། ༣. ང་རྒྱལ་ཏེ། རང་ཉིད་གཞན་ལས་ལྷག་པའམ་མཆོག་ཏུ་རློམ་པ། ༤. མ་རིག་པ་སྟེ། ལས་འབྲས་དང་བདེན་པའི་དོན་ལ་རྨོངས་པ། ༥. ལྟ་བ་སྟེ། འཇིག་ལྟ་སོགས་ལྟ་བ་ཉོན་མོངས་ཅན་རྣམས། ༦. ཐེ་ཚོམ་སྟེ། བདེན་པའི་དོན་ལ་ཡིད་གཉིས་ཟ་བ་བཅས་སོ། ། དེ་ཡང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་ཉོན་མོངས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་དམིགས་པ་དེ་ལ་ཇེ་ཆེ་དང་ཇེ་བརྟན་དུ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་ལ་ཕྲ་རྒྱས་ཞེས་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༤༽ ཕྲ་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོའི་ཐད་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལུགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གང་ཞིག་གསུངས་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདི་ལ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས། ཆོས་མངོན་པ་ལས་ཕྲ་རྒྱས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འབྱུང་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཁོ་ན་ལ་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ནི་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིར་མདོ་སྡེ་པ་སོགས་ཀྱིས་ཕྲ་རྒྱས་ཞེས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་དུ་མ་གྱུར་པའི་ས་བོན་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་འདོད་མོད། འོན་ཀྱང་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ། ཕྲ་རྒྱས་ཞེས་པའི་མིང་འདི་ནི་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དངོས་ལ་གོ་དགོས་ཤིང་། དེ་ནི་སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ (ས་བོན་ལྟ་བུ་) མ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། ། དཔེར་ན། མི་ཞིག་གཉིད་ཁུག་པའི་སྐབས་དང་སད་པའི་སྐབས་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར། དགྲ་བོ་དངོས་སུ་མཐོང་ནས་འཛིང་རྩོད་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་དགྲ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན། ཉོན་མོངས་པ་སེམས་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཕྲ་རྒྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཚང་བར་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༥༽ བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྲ་རྒྱས་ནི་སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་རིགས་པ་གང་དག་བཀོད་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདི་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཞེ་ན། ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ནི། སེམས་ནི་ཉོན་མོངས་བྱེད་ཕྱིར་དང་། །སྒྲིབ་ཕྱིར་དགེ་དང་འགལ་ཕྱིར་དང་། །ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། སྔོན་མེད་པའི་དགེ་བ་མི་སྐྱེ་བ་དང་། སྐྱེས་པ་ལས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཟེར་ལ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད་ (སེམས་དང་མི་ལྡན་པའི་རྫས་) མ་ཡིན་པར། སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་བྱུང་དངོས་ཡིན་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གསུམ་བཀོད་དེ། ༡. སེམས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཕྲ་རྒྱས་དེ་སེམས་དང་མཚུངས་ལྡན་མིན་ན། དེས་སེམས་རྙོག་པར་བྱེད་མི་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་དང་འོ་མ་འདྲེས་པ་ལྟར་སེམས་དང་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་ནས་བྱེད་ལས་རྩོམ་དགོས་པའི་ཕྱིར། ༢. སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། སེམས་ལ་དགེ་བའི་ཆོས་སྐྱེ་བ་ལ་བར་དུ་གཅོད་ཅིང་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ༣. དགེ་བ་དང་འགལ་བ་སྟེ། དགེ་བའི་རྩ་བ་སྐྱེས་ཟིན་པ་རྣམས་ཀྱང་ཉམས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་བྱེད་ལས་དེ་དག་རྩོམ་ནུས་པའི་ཕྱིར། ཕྲ་རྒྱས་ནི་སེམས་དང་མཚུངས་ལྡན་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ལྡན་མིན་གྱི་རྫས་གཞན་ཞིག་མིན་ནོ་ཞེས་འདོད་དོ། །
དྲི་བ། ༦༽ མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ལ་ཕྲ་རྒྱས་དང་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པའི་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་འབྱེད་ཅིང་། ཉལ་བ་དང་སད་པའི་དོན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མདོ་སྡེ་པ་རྫས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ནི་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། ཉོན་མོངས་པ་ཉལ་བ་ལ་ནི་ཕྲ་རྒྱས་ཞེས་བྱ་ལ། སད་པ་ལ་ནི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཉལ་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་དུ་མ་གྱུར་པ་ས་བོན་གྱི་དངོས་པོར་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའོ། །སད་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མདོ་སྡེ་པས་ནི། ཕྲ་རྒྱས་ཞེས་པ་རྫས་ལོགས་སུ་གྲུབ་པ་ཞིག་མི་འདོད་དེ། དེ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་ཞིག་ཡིན་པར་བཞེད་དོ། །དེ་ཡང་གནས་སྐབས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་སྟེ། ༡. ཉལ་བའི་གནས་སྐབས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་མངོན་གྱུར་དུ་མ་སྐྱེས་པར། མ་འོངས་པར་སྐྱེ་བའི་ནུས་པ་སེམས་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ས་བོན་ནམ་ཕྲ་རྒྱས་ ཞེས་བྱ་ལ། ༢. སད་པའི་གནས་སྐབས་ཏེ། རྐྱེན་དང་ཕྲད་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་སུམ་དུ་སྐྱེས་པ་དེ་ལ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ ཞེས་བྱའོ། ། དཔེར་ན། མི་གཉིད་ཁུག་པ་དེ་ཉིད་སད་པར་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ། ས་བོན་གྱི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པ་དེ་ཕྲ་རྒྱས་དང་། མངོན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ཀུན་དཀྲིས་ཡིན་པར་འགྲེལ་ལོ། །
དྲི་བ། ༧༽ ས་བོན་གྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དཔེར་བརྗོད་དང་བཅས་གསུངས་ཤིང་། སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་གྲུབ་མཐའ་གང་གི་ལུགས་དེ་ལེགས་པར་བཞེད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ས་བོན་གྱི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞེ་ན། ལུས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉོན་མོངས་པ་བསྐྱེད་པའི་མཐུ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དྲན་པ་བསྐྱེད་པའི་མཐུ་དང་། ཡང་། དཔེར་ན་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་སཱ་ལུའི་འབྲས་བུ་ལས་བསྐྱེད་པའི་མཐུ་དང་འདྲའོ། །ཞེས་ཟེར། སློབ་དཔོན་ཕྱི་མ་ལྟར་བཞེད་དེ། མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ལེགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ས་བོན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་དངོས་པོ་རྡོག་རྡོག་ཅིག་མིན་པར། སྔར་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བྱུང་ཞིང་། ཕྱི་མའི་ཉོན་མོངས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་འམ་མཐུ་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་ལ་གོ་དགོས། དོན་འདི་གོ་བདེ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེ་གཉིས་དྲངས་ཏེ། ༡. དྲན་པའི་དཔེ། སྔར་ཡུལ་ཞིག་མཐོང་བའམ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཤེས་པ་དེ་འགགས་ཟིན་ཀྱང་། དེའི་ནུས་པ་རྒྱུད་ལ་གནས་པ་ལས་ཕྱིས་སུ་དྲན་པ་སྐྱེ་བ་ལྟ་བུ་དང་། ༢. འབྲས་བུའི་དཔེ། སཱ་ལུའི་འབྲས་བུ་ལས་མྱུ་གུ་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། ། མཐའ་དོན་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་དེ་ཉིད་ལེགས་པ་ཡིན་པར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཏེ། ཕྲ་རྒྱས་ནི་ས་བོན་གྱི་ཚུལ་དུ་གནས་པ་ལས་རྫས་གཞན་མིན་པར་བསྟན་ཏོ། །
དྲི་བ། ༨༽ རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ལས་བདུན་དུ་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཉིས་པ་དེ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ནས་བཤད་པ་ནི། དེ་དྲུག་ཀྱང་། །འདོད་ཆགས་དབྱེ་བས་བདུན་དུ་བཤད། །ཁམས་གཉིས་ལས་སྐྱེས་སྲིད་འདོད་ཆགས། །དེ་དྲུག་ཀྱང་འདོད་ཆགས་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་དང་། སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་གཉིས་སུ་དབྱེ་བས་བདུན་དུ་བཤད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྔར་བཤད་པའི་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ལས། འདོད་ཆགས་གཅིག་པུ་དེ་ཉིད་ལ་ནང་གསེས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་སྟེ། ཕྲ་རྒྱས་བདུན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། དབྱེ་བ་གཉིས་ནི། ༡. འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ཏེ། འདོད་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་སོགས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལྔ་ལ་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པའོ། ། ༢. སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ཏེ། གཟུགས་ཁམས་དང་གཟུགས་མེད་ཁམས་ཏེ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་ས་པའི་འདོད་ཆགས་རྣམས་སོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ལ་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ཞེས་བརྗོད་དམ་ཞེ་ན། ཁམས་གོང་མའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་འདོད་ཡོན་ལ་མི་ཆགས་ཀྱང་། རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བ་དང་། རང་ཉིད་གནས་པའི་སྲིད་པ་དེ་ཉིད་ལ་མཆོག་ཏུ་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དཔེར་ན། མི་ཞིག་གིས་ཟས་ཞིམ་པོ་དང་གོས་བཟང་པོ་ལ་ཆགས་པ་ནི་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ལྟ་བུ་དང་། སྒོམ་ཆེན་པ་ཞིག་གིས་རང་གི་སྒོམ་གྱི་ཉམས་བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པ་དེ་ལས་ལྡང་མི་འདོད་པར་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཞེན་ནས་སྡོད་པ་ནི་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༩༽ ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ལ་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ཞེས་མིང་འདོགས་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་དགོས་པ་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཁ་ནི་ནང་དུ་བལྟས་ཕྱིར་དེར། །ཐར་པའི་འདུ་ཤེས་བཟློག་ཕྱིར་བཤད། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་གཉིས་ལས་སྐྱེས་པའི་འདོད་ཆགས་ནི་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་སུ་བཞག་སྟེ། དེ་དག་ནི་ཕལ་ཆེར་ཁ་ནི་ནང་དུ་བལྟས་པ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་འདོད་ཆགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེར་ཁ་ཅིག་ཁམས་དེ་གཉིས་ལ་ཐར་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་འདུ་ཤེས་ཡོད་པ་དེ་ཟློག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་འདོད་ཆགས་སུ་བཤད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཁམས་གཉིས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ལ་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ཞེས་བརྗོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ཏེ། ༡. ཁ་ནང་དུ་བལྟས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདོད་ཁམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ནི་གཟུགས་སྒྲ་སོགས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་མི་ལྟ་བར། རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་བདེ་བ་ཁོ་ན་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་ལ་སྲིད་པའི་ (རང་གི་ཕུང་པོ་དང་གནས་སྐབས་ལ་ཆགས་པའི་) འདོད་ཆགས་ཞེས་བྱའོ། ། ༢. ཐར་པའི་འདུ་ཤེས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཕྱི་རོལ་པ་ཁ་ཅིག་གིས་གཟུགས་མེད་ཀྱི་སྙོམས་འཇུག་ཟབ་མོ་རྣམས་ཐོབ་པ་ན། དེ་ནི་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བའི་ཐར་པ་མཆོག་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ཡོད་པས། དེ་དག་གི་ལོག་རྟོག་དེ་བཟློག་པའི་ཆེད་དུ། འདི་ནི་ཐར་པ་མ་ཡིན་གྱི། འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ཀྱི་སྲིད་པའི་འདོད་ཆགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དཔེར་ན། བཙོན་ཁང་གི་ནང་དུ་སྡོད་མཁན་ཞིག་གིས་བཙོན་ཁང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་དེ་ལས་ཅུང་ཟད་ངལ་གསོ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བ་ལ། ང་བཙོན་ཁང་ལས་ཐར་སོང་སྙམ་དུ་འཁྲུལ་བ་བཞིན་དུ། སྲིད་རྩེ་སོགས་ཀྱི་བདེ་བ་དེ་ཡང་འཁོར་བའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ལས་ཐར་པ་མིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་དགོས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༠༽ རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་ལས་བཅུར་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལས་ལྟ་བ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྟ་བ་ལྔ་སྟེ་འཇིག་ཚོགས་དང་། །ལོག་དང་མཐར་འཛིན་ལྟ་བ་དང་། །ལྟ་བ་དང་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། །བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་དང་བཅུ། །ཡང་ན་དྲུག་པོ་དེའི་ལྟ་བ་ལ་ལྔ་དབྱེ་སྟེ། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང་། ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་། ལྟ་བ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་ནི། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་བཅུའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྔར་བཤད་པའི་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ལས། ལྟ་བ་མ་གཏོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལྔ་ (འདོད་ཆགས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་) རང་སོར་བཞག་ནས། ལྟ་བ་གཅིག་པུ་དེ་ཉིད་ལྔར་ཕྱེ་བ་ན་ཕྲ་རྒྱས་བཅུར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། ། ལྟ་བ་ལྔ་པོ་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ནི། ༡. འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ནི། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་ཉིད་ལ་བདག་གམ་བདག་གིར་འཛིན་པའོ། །དཔེར་ན། ཐག་ཁྲ་ལ་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་བ་བཞིན་ནོ། ། ༢. མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་ནི། བདག་དེ་ཉིད་རྟག་པའམ་ཆད་པའི་མཐར་འཛིན་པའོ། །དཔེར་ན། ཚེ་འདིའི་བདག་དེ་ཕྱི་མར་ཡང་འགྲོ་སྙམ་པ་རྟག་ལྟ་དང་། ཤི་ནས་མར་མེ་ཤི་བ་བཞིན་རྒྱུན་ཆད་དོ་སྙམ་པ་ཆད་ལྟ་ལྟ་བུའོ། ། ༣. ལོག་པར་ལྟ་བ་ནི། ལས་རྒྱུ་འབྲས་དང་། སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི། དཀོན་མཆོག་གསུམ་སོགས་མེད་དོ་སྙམ་དུ་བདེན་པའི་དོན་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པའོ། ། ༤. ལྟ་བ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ནི། གོང་གི་ལྟ་བ་ངན་པ་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་མཆོག་དང་གཙོ་བོ་དང་དམ་པར་ཞེན་པའོ། ། ༥. ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ནི། རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ལ་རྒྱུར་རྟོགས་པ་སྟེ། ལམ་གོལ་བ་ཁྱི་དང་བ་ལང་གི་བརྟུལ་ཞུགས་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་ཐར་པ་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་ལོག་པར་རྟོག་པའོ། ། དེས་ན་ལྟ་བ་མིན་པ་ལྔ་དང་། ལྟ་བ་ལྔ་སྟེ་བསྡོམས་པས་ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་རུ་བཤད་དོ། །
དྲི་བ། ༡༡༽ ཁམས་གསུམ་གྱི་ཕྲ་རྒྱས་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཅེས་གྲགས་པ་དེ་དག་གི་གྲངས་ཀྱི་རྩིས་གཞི་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་སྤོང་བའི་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་གང་དག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཅུ་པོ་དེ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག །གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག །གཟུགས་མེད་ན་སྤྱོད་པ་སུམ་ཅུ་རྩ་གཅིག་སྟེ། དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་དུ་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་ཁམས་གསུམ་པའི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། སྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་གཉིས་སུ་འདུ་ལ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱི་རྩིས་རྒྱག་སྟངས་ནི། སྔར་བཤད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་པོ་དེ་ཉིད་བདེན་པ་བཞི་དང་སྒོམ་ལམ་སྟེ་ལྔ་ལ་སྦྱར་ནས་རྩི་དགོས་པ་ཡིན་ཏེ། ༡. འདོད་ཁམས་སུ་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་སྟེ། མཐོང་སྤང་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་ (སྡུག་བསྔལ་ལ་བཅུ། ཀུན་འབྱུང་ལ་བདུན། འགོག་པ་ལ་བདུན། ལམ་ལ་བརྒྱད་) དང་། སྒོམ་སྤང་བཞི་ (འདོད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། མ་རིག་པ། ང་རྒྱལ་) བཅས་བསྡོམས་པས་སོ། ། ༢. གཟུགས་ཁམས་སུ་སུམ་ཅུ་སོ་གཅིག་སྟེ། འདོད་ཁམས་ཀྱི་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་ལས་ཁོང་ཁྲོ་ལྔ་ (བདེན་པ་བཞི་དང་སྒོམ་སྤང་གི་ཁོང་ཁྲོ་རྣམས་) དོར་བས་སོ། །གོང་མ་ན་ཁོང་ཁྲོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༣. གཟུགས་མེད་ཁམས་སུ་ཡང་སུམ་ཅུ་སོ་གཅིག་སྟེ། གཟུགས་ཁམས་དང་འདྲའོ། ། དེ་ལྟར་ ༣༦ + ༣༡ + ༣༡ = ༩༨ དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདེན་པ་མཐོང་བས་སྤོང་བར་བྱ་བ་ (མཐོང་སྤང་) དང་། གོམས་པར་བྱེད་པའི་སྒོམ་པས་སྤོང་བར་བྱ་བ་ (སྒོམ་སྤང་) གཉིས་སུ་འདུས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༢༽ འདོད་ཁམས་ཀྱི་མཐོང་སྤང་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་པོ་དེ་དག་བདེན་པ་བཞི་ལ་སྦྱར་བའི་ཚེ་གྲངས་དང་ངོ་བོ་ཇི་ལྟར་ངེས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་དག་བཅུ་དང་བདུན་བདུན་བརྒྱད། །ལྟ་བ་གསུམ་གཉིས་མ་གཏོགས་པ། །འདོད་ན་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ། །མཐོང་བས་རིམ་བཞིན་སྤོང་བར་བྱེད། །... དེའི་འདོད་སྤྱོད་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཏེ། ཕྲ་རྒྱས་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་བཅུ་དང་། དེ་དག་ཉིད་ལས་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་བདུན། འགོག་པ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་བདུན་ཏེ། ལྟ་བའི་འཇིག་ཚོགས། མཐར་འཛིན། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་གསུམ་མ་གཏོགས་པས་སོ། །ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་ནི་བརྒྱད་དེ། འཇིག་ལྟ་དང་མཐར་འཛིན་གཉིས་མ་གཏོགས་སོ། །འདོད་ན་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་བདེན་པ་མཐོང་བས་རིམ་བཞིན་སྤོང་བར་བྱེད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་ཁམས་ཀྱི་མཐོང་སྤང་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི། ༡. སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་བཅུ་སྟེ། ཕྲ་རྒྱས་བཅུ་པོ་ (འདོད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། ང་རྒྱལ། མ་རིག་པ། ཐེ་ཚོམ། ལྟ་བ་ལྔ་) ཚང་མ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་རྨོངས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་བདེན་པའི་རྣམ་པ་མཐོང་བ་ན་དེ་དག་སྤོང་ངོ་། །དཔེར་ན། ཕུང་པོ་ལྔ་སྡུག་བསྔལ་དུ་མ་ཤེས་པར་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ (འཇིག་ལྟ་) ལྟ་བུའོ། ། ༢. ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་བདུན་ཏེ། བཅུ་པོ་ལས་ལྟ་བ་གསུམ་ (འཇིག་ལྟ། མཐར་འཛིན། ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་) མ་གཏོགས་པའི་བདུན་ནོ། །གསུམ་པོ་དེ་འདོར་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འཇིག་ལྟ་དང་མཐར་འཛིན་ནི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཡིན་ལ། བདག་ནི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་དང་མི་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན་ནི་ལམ་ལ་འཁྲུལ་བ་ཡིན་པས་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་དང་མི་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ༣. འགོག་པ་མཐོང་སྤང་བདུན་ཏེ། ཀུན་འབྱུང་དང་འདྲ་བར་ལྟ་བ་གསུམ་པོ་དེ་མ་གཏོགས་པའི་གཞན་བདུན་ནོ། ། ༤. ལམ་མཐོང་སྤང་བརྒྱད་དེ། བཅུ་པོ་ལས་འཇིག་ལྟ་དང་མཐར་འཛིན་གཉིས་མ་གཏོགས་པའི་བརྒྱད་དོ། །འདིར་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན་ནི་ཡོད་དེ། ལམ་མ་ཡིན་པ་ལ་ལམ་དུ་འཛིན་པ་ནི་ལམ་བདེན་མཐོང་བས་སྤོང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། དཀའ་ཐུབ་དང་ཁྲུས་ཀྱིས་གྲོལ་བར་འདོད་པ་ལྟ་བུ་ནི་ལམ་གྱི་བདེན་པ་མཐོང་ན་ལྡོག་གོ །
དྲི་བ། ༡༣༽ འདོད་ཁམས་ཀྱི་སྒོམ་སྤང་བཞི་པོ་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞིང་། སྤྱིར་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་པོ་དེ་དག་བདེན་པ་བཞི་དང་སྒོམ་ལམ་ལ་སྦྱར་ན་རྩིས་རྒྱག་སྟངས་ཞིབ་ཕྲ་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཞི་ནི་བསྒོམ་པས་སྤང་བྱ་ཡིན། །... འདོད་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་མ་རིག་ང་རྒྱལ་བཞི་ནི་སྒོམ་པས་སྤང་བྱ་ཡིན་ཏེ། བདེན་པ་མཐོང་བ་ཕྱིས་ལམ་གོམས་པར་བྱས་པས་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་ཁམས་ཀྱི་སྒོམ་སྤང་བཞི་ནི། འདོད་ཆགས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། ང་རྒྱལ་བཅས་བཞི་པོ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་ལྷན་སྐྱེས་སུ་ཡོད་པས་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་སྤོང་བར། འཕགས་པའི་ལམ་ཡུན་རིང་དུ་གོམས་པར་བྱས་པ་ (སྒོམ་ལམ་) ལ་བརྟེན་ནས་སྤོང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་གི་རྩིས་ཞིབ་ནི། ༡. འཇིག་ལྟ་དང་མཐར་འཛིན་གཉིས་ནི། སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ (༢ x ༡ = ༢) གཉིས། ༢. ལོག་ལྟ་དང་། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་དང་། ཐེ་ཚོམ་གསུམ་ནི། བདེན་པ་བཞི་ཀ་མཐོང་བས་སྤོང་དགོས་པས་ (༣ x ༤ = ༡༢) བཅུ་གཉིས། ༣. ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ནི། སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་དང་། ལམ་མཐོང་སྤང་གཉིས་ཡིན་པས་ (༡ x ༢ = ༢) གཉིས། ༤. ལྷག་མ་བཞི་ (འདོད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། ང་རྒྱལ། མ་རིག་པ) ནི། བདེན་པ་བཞི་ཀ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་དང་། སྒོམ་སྤང་བཅས་ལྔ་ཀ་ལ་ཡོད་པས་ (༤ x ༥ = ༢༠) ཉི་ཤུ། དེ་ལྟར་བསྡོམས་པས་ (༢ + ༡༢ + ༢ + ༢༠ = ༣༦) འདོད་ཁམས་སུ་ཕྲ་རྒྱས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༤༽ གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་ལས་ཁྱད་པར་གང་ཞིག་འབྱེད་པ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཁོང་ཁྲོ་མ་གཏོགས་དེ་དག་ཉིད། །གཟུགས་ཁམས་གཟུགས་མེད་དེ་དང་འདྲ། །དེ་ལྟར་དགུ་བཅུ་བརྒྱད་དུ་འདོད། །... དེ་ལས་ཁོང་ཁྲོ་བ་ལྔ་མ་གཏོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་གཟུགས་ཁམས་ན་སྤྱོད་པ་སོ་གཅིག་གོ། །གཟུགས་ཁམས་ཇི་ལྟ་བ་གཟུགས་མེད་ཀྱང་དེ་དག་འདྲ་བར་སོ་གཅིག་སྟེ། དེ་ལྟར་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་དུ་འདོད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་ནི་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་དེ་ལས། ཁོང་ཁྲོ་ལྔ་ (བདེན་པ་བཞི་མཐོང་སྤང་གི་ཁོང་ཁྲོ་ ༤ དང་། སྒོམ་སྤང་གི་ཁོང་ཁྲོ་ ༡) བཅས་མ་གཏོགས་པ་གཞན་རྣམས་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ཁོང་ཁྲོ་ནི་གནོད་སེམས་དང་སེམས་མི་བདེ་བ་ཡིན་ལ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བདེ་བས་ཁྱབ་པ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བའི་ཚོར་བ་མེད་པས་ན། དེ་དག་ཏུ་ཁོང་ཁྲོ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་གཟུགས་ཁམས་སུ་ ༣༡ དང་། གཟུགས་མེད་དུ་ ༣༡ ཡོད་པས། ཁམས་གསུམ་བསྡོམས་པས་ཕྲ་རྒྱས་ ༩༨ དུ་གྲུབ་བོ། །
དྲི་བ། ༡༥༽ མཐོང་སྤང་གི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ངེས་པར་དུ་བདེན་པ་མཐོང་བའི་ལམ་ཁོ་ནས་སྤོང་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཅི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྲ་རྒྱས་དེ་དག་ངེས་པར་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་སྤོང་ངམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྲིད་རྩེ་ལས་སྐྱེས་བཟོད་པ་ཡིས། །གཞོམ་བྱ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་ཉིད། །ལྷག་སྐྱེས་མཐོང་དང་བསྒོམ་གཉིས་ཀྱིས། །བཟོད་པས་གཞོམ་མིན་བསྒོམ་ཁོ་ནས། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཐོང་སྤང་གི་ཕྲ་རྒྱས་ཡིན་ཚད་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་སྤོང་བ་མིན་ཏེ། གང་ཟག་གི་ཁྱད་པར་ (འཕགས་པ་དང་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་) དང་། ས་གང་ལ་གཏོགས་པ་ (སྲིད་རྩེ་དང་གཞན་) ལ་བལྟོས་ནས་དབྱེ་བ་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། ། ༡. མཐོང་སྤང་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི། སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ (ཁམས་གོང་མའི་རྩེ་མོ་) ལས་སྐྱེས་པའི་མཐོང་སྤང་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ (ཞི་རགས་) གྱིས་སྤོང་མི་ནུས་པར། ངེས་པར་དུ་འཕགས་ལམ་བདེན་པ་བཞི་རྗེས་སུ་རྟོགས་པའི་བཟོད་པ་ཁོ་ནས་སྤོང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. མཐོང་སྒོམ་གཉིས་ཀས་སྤོང་རུང་བ་ནི། སྲིད་རྩེ་ལས་གཞན་པའི་ས་འོག་མ་རྣམས་ཀྱི་མཐོང་སྤང་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདེན་པ་མཐོང་བའི་ལམ་ (མཐོང་སྤང་) གྱིས་སྤོང་ལ། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཞི་རགས་སྒོམ་པའི་ལམ་ (འཇིག་རྟེན་པའི་སྒོམ་ལམ་) གྱིས་ཀྱང་མགོ་གནོན་པར་བྱེད་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༣. སྒོམ་སྤང་ཁོ་ནར་ངེས་པ་ནི། ས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོམ་སྤང་ (ལྷན་སྐྱེས་) རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ནི་བཟོད་པ་ (མཐོང་ལམ་) ཙམ་གྱིས་སྤོང་མི་ནུས་པར། སྐྱེ་འཕགས་གཉིས་ཀས་ཀྱང་ཡུན་རིང་དུ་གོམས་པར་བྱེད་པའི་སྒོམ་ལམ་ཁོ་ནས་སྤོང་དགོས་སོ། ། དཔེར་ན། ཤིང་སྡོང་གི་ཡལ་ག་གཅོད་པ་ནི་སླ་བས་སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་ཀྱང་ནུས་པ་ (ས་འོག་མའི་མཐོང་སྤང་) ལྟ་བུ་དང་། རྩ་བ་ནས་འབྱིན་པ་ནི་དཀའ་བས་འཕགས་ལམ་ཁོ་ན་དགོས་པ་ (སྲིད་རྩེའི་མཐོང་སྤང་) ལྟ་བུའོ། །
དྲི་བ། ༡༦༽ འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཞེས་པའི་མིང་དོན་དང་དེའི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བདག་དང་བདག་གི་རྟག་ཆད་དང་། །... ལྟ་བ་ལྔ་རང་གི་ངོ་བོའང་བདག་དང་བདག་གིར་ལྟ་བ་ནི་འཇིག་ཚོགས་ཏེ་འཇིག་པས་ན་འཇིག་པ་དང་། བསགས་པས་ཚོགས་ཏེ་འཇིག་ཚོགས་སོ། །ཚོགས་ཞེས་པ་མང་པོ་དང་ཕུང་པོ་ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །དེ་ཡང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བཏགས་པ་སྟེ། རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ་དང་། རིལ་པོར་འདུ་ཤེས་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ཞེས་པའི་དོན་ནི། ༡. འཇིག་པ་སྟེ། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ནས་འགྱུར་ཞིང་འཇིག་པར་འགྱུར་བ། ༢. ཚོགས་པ་སྟེ། ཆ་ཤས་དུ་མ་བསགས་ཤིང་སྤུངས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། ། དེས་ན་བདག་ཏུ་བཟུང་བྱའི་ཡུལ་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དེ་ནི་འཇིག་པ་དང་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་མོད། བློ་འཁྲུལ་བས་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་རྟག་པ་ (འཇིག་པ་དང་འགལ་བ་) དང་། གཅིག་པུ་རིལ་པོ་ (ཚོགས་པ་དང་འགལ་བ་) རུ་འཛིན་པ་སྤོང་བའི་ཆེད་དུ། འདི་ལ་འཇིག་ཚོགས་ཞེས་མིང་བཏགས་པའོ། ། དེའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་བདག་གམ་བདག་གིར་ལྟ་བའོ། །
དྲི་བ། ༡༧༽ ལོག་ལྟ་ནི་ལོག་པར་ཞུགས་པའི་ལྟ་བ་གཞན་ལས་ལོགས་སུ་བཀར་ནས་ཚབས་ཆེན་དུ་བརྩི་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་བདེན་པ་མེད་དོ་ཞེས་ལྟ་བ་ལོག་ལྟ་སྟེ། ལོག་པར་ཞུགས་པའི་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཡིན་ཀྱང་མར་དྲི་ང་བ་བཞིན་དུ་ཧ་ཅང་ཚབས་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཁོ་ན་བཤད་དེ། འདི་ནི་སྐུར་པ་འདེབས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། གཞན་དག་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྱིར་ལྟ་བ་ངན་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱང་ (འཇིག་ལྟ་སོགས་) ལོག་པར་ཞུགས་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལས་འདི་ཉིད་ལོག་ལྟ་ཞེས་བྱེ་བྲག་ཏུ་འབྱེད་པ་ནི། དཔེར་ན་མར་དྲི་ང་བ་ཞེས་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ། མར་རྙིང་པ་ཚང་མ་དྲི་ང་བ་ཡིན་ཀྱང་། དྲི་མ་ཆེས་ཆེར་སྡུག་པ་ཞིག་ལ་མིང་དེ་ཆགས་པ་ལྟ་བུའོ། ། དེའི་ཚབས་ཆེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ༡. ལྟ་བ་གཞན་རྣམས་ (འཇིག་ལྟ་སོགས་) ནི་མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པས་སྒྲོ་འདོགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཞུགས་པ་ཡིན་ལ། ༢. ལོག་ལྟ་འདི་གཅིག་པུ་ནི། ལས་འབྲས་དང་དཀོན་མཆོག་སོགས་ཡོད་བཞིན་དུ་མེད་པར་ལྟ་བས་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་ཚུལ་དུ་ཞུགས་པས། དགེ་རྩ་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ལས་ངན་པ་ཤིན་ཏུ་ཚབས་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༨༽ ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་གྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་གསལ་བར་བཤད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྒྱུ་མིན་པ་ལ་རྒྱུ་དང་། ལམ་མིན་པ་ལ་དེར་ཏེ་རྒྱུ་དང་ལམ་དུ་ལྟ་བ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་ལྟ་བ་ལྔ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ནི། ཐར་པ་དང་མཐོ་རིས་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པ་ལ། ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པའོ། ། འདི་ལ་དོན་གཉིས་ཏེ། ༡. རྒྱུ་མིན་པ་ལ་རྒྱུར་འཛིན་པ་ནི། དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་སོགས་འཇིག་རྟེན་བྱེད་པོ་མིན་པ་ལ། བྱེད་པོ་དང་རྒྱུར་འཛིན་པ་ལྟ་བུ་དང་། ༢. ལམ་མིན་པ་ལ་ལམ་དུ་འཛིན་པ་ནི། མེ་ལྔ་བསྟེན་པ་དང་། ཁྱི་དང་བ་ལང་གི་བརྟུལ་ཞུགས། གཅེར་བུ་སོགས་དཀའ་ཐུབ་ལོག་པ་དེ་དག་གིས་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། དེ་དག་ནི་འབྲས་བུ་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་ལམ་ངོ་མ་མིན་ཡང་། རྨོངས་པའི་དབང་གིས་མཆོག་ཏུ་བཟུང་བས་ན་མིང་དེ་ལྟར་བཏགས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༩༽ ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་གྱི་སྐབས་སུ་རྒྱུ་མིན་རྒྱུར་ལྟ་བ་དང་། ལམ་མིན་ལམ་དུ་ལྟ་བའི་དཔེར་བརྗོད་གང་དག་གསུངས་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུ་མིན་པ་རྒྱུར་འདོད་པ་དང་། མེ་དང་ཆུ་ལ་འཇུག་པ་སོགས་མཐོ་རིས་ཀྱི་རྒྱུ་མིན་པ་ལ་རྒྱུར་ལྟ་བ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ཙམ་དང་། གྲངས་ཅན་དང་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ཤེས་པ་སོགས་ཐར་པའི་ལམ་མ་ཡིན་པ་ལ་ལམ་དུ་ལྟ་བའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིར་ལོག་པར་རྟོག་པའི་རིགས་གསུམ་དཔེ་དང་བཅས་ཏེ་བསྟན་ཡོད་དེ། ༡. འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ། འཇིག་རྟེན་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་བྱེད་པོ་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཡིན་མོད། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་ལྷ་ཆེན་དབང་ཕྱུག་དང་ཚངས་པ་སོགས་ཀྱིས་བློ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་བྱས་སོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་ལྟ་བུའོ། ། ༢. མཐོ་རིས་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ། མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་དགེ་བ་བཅུ་སོགས་ཡིན་མོད། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་མེ་ལྔ་བསྟེན་པ་དང་། ཆུ་ལ་མཆོང་བ། བྲག་ལས་ལྕེབ་པ་སོགས་ཀྱི་དཀའ་ཐུབ་དྲག་པོ་དེ་དག་གིས་མཐོ་རིས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། ༣. ཐར་པའི་ལམ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ། ཐར་པའི་ལམ་ནི་བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཁོ་ན་ཡིན་མོད། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་ཕྱི་རོལ་པ་གྲངས་ཅན་པ་དང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་སོགས་ཀྱིས་ཤེས་བྱའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ (དཔེར་ན་གཙོ་བོ་དང་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུ་) ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་གྲོལ་བ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་ལྟ་བུ། ལམ་མ་ཡིན་པ་ལ་ལམ་དུ་འཛིན་པའོ། །
དྲི་བ། ༢༠༽ དབང་ཕྱུག་སོགས་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱེད་པོར་འཛིན་པའི་ལྟ་བ་དེ། རྒྱུ་ལ་ལོག་པར་རྟོག་པ་ཡིན་བཞིན་དུ་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་མ་ཡིན་པར། སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་དུ་བཞག་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྟ་བ་འདི་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བྱར་རིགས་ན་དེར་མི་འཇོག་པར་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བྱར་བཞག་ཅེ་ན། དབང་ཕྱུག་སོགས་རྒྱུར་མངོན་ཞེན་པ། །རྟག་བདག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡིས། །རབ་ཏུ་འཇུག་པས་དེ་ཕྱིར་དེ། །སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་ཉིད། །དབང་ཕྱུག་སོགས་རྒྱུར་མངོན་པར་ཞེན་པ་དེ་ནི། རྟག་པ་དང་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡིས་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དེའི་ཕྱིར། དེ་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིར་དོགས་པ་ནི། དབང་ཕྱུག་སོགས་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྒྱུ་རུ་འཛིན་པ་ཡིན་པས། དེ་ནི་ཀུན་འབྱུང་ (རྒྱུའི་) བདེན་པ་མཐོང་བའི་ཚེ་ན་སྤོང་དགོས་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་པ་དེ་ཡིན། འོན་ཀྱང་ལན་དུ་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་ནི། ཕྱི་རོལ་པས་དབང་ཕྱུག་སོགས་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱེད་པོར་འདོད་པའི་ཚེ། བྱེད་པོ་དེ་ནི་རྟག་པ་ དང་བདག་གི་ངོ་བོར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན། དེས་ན་རྟག་པ་དང་བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་རྩ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་ (སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་) ལ་རྟག་པ་དང་བདག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར། ནམ་ཞིག་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ནས། ཆོས་རྣམས་མི་རྟག་པ་དང་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཚེ། རང་བཞིན་གྱིས་རྟག་པའི་དབང་ཕྱུག་ཅེས་པ་ཞིག་ཡོད་མི་སྲིད་པར་ཤེས་ཏེ། ལྟ་བ་དེ་རྩ་བ་ནས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། ། དཔེར་ན། ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་འཛིན་པ་དེ་སྤོང་བ་ལ། ཐག་པའི་ངོ་བོ་ (སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ) མཐོང་དགོས་པ་ལས། སྦྲུལ་དེ་གང་ནས་བྱུང་བ་ (ཀུན་འབྱུང་) དཔྱད་མི་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༢༡༽ ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་པོ་དེ་དག་ལྟ་བ་གསུམ་པོ་གང་དང་གང་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྟ་བ་གསུམ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག །... ལྟ་བ་གསུམ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་ཚན་ཏེ། མཐར་འཛིན་ལྟ་བའི་ནང་ནས་རྟག་པར་ལྟ་བ་ནི་རྟག་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་ལས་བདེ་བ་དང་གཙང་བར་འཛིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གཉིས། འཇིག་ཚོགས་སུ་ལྟ་བ་ལས་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞི་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ (རྟག་པ། བདེ་བ། གཙང་བ། བདག་) རྣམས་ལྟ་བ་གང་གི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་བསྟན་ཏེ། ༡. རྟག་པར་འཛིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི། མཐར་འཛིན་ལྟ་བའི་ནང་གསེས་རྟག་ལྟ་ལས་བྱུང་ངོ་། ། ༢. བདེ་བར་འཛིན་པ་དང་ གཙང་བར་འཛིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གཉིས་ནི། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་སོ། ། (རྒྱུ་མཚན་ནི། ལྟ་བ་ངན་པ་དང་དེའི་རྟེན་ཕུང་པོ་ལ་མཆོག་དང་གཙོ་བོར་ཞེན་པས་བདེ་བ་དང་གཙང་བར་འཁྲུལ་བའོ།།) ༣. བདག་ཏུ་འཛིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༢༢༽ ཤེས་པ་གང་ཞིག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཇོག་པའི་ཆེད་དུ་ཁྱད་ཆོས་གང་དག་ཚང་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཞི་ཚན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཕྱིར་དང་། །ངེས་རྟོག་ཕྱིར་དང་སྒྲོ་འདོགས་ཕྱིར། །... ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་གང་གིས་འཇོག་ན། དམིགས་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་ཕྱིར་དང་། ངེས་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་དང་། སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་གྱིས་སོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཇོག་པ་ལ་ཆ་རྐྱེན་གསུམ་ཚང་དགོས་ཏེ། ༡. དམིགས་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་སྟེ། ཡུལ་གྱི་གནས་ལུགས་དང་མི་མཐུན་པར་འཛིན་པ། (དཔེར་ན། མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པར་བཟུང་བ་ལྟ་བུ།) ༢. ངེས་པར་རྟོག་པ་སྟེ། ཡིན་ནམ་མིན་ནམ་སྙམ་པའི་ཐེ་ཚོམ་མ་ཡིན་པར། ཐག་ཆོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཨ་འཐས་སུ་འཛིན་པ། ༣. སྒྲོ་འདོགས་པ་སྟེ། མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་བཟུང་ནས་ཡུལ་གྱི་གནས་ཚུལ་ལས་ལྷག་པར་བསྣན་པའོ། ། དེས་ན་ལོག་ལྟ་དང་མཐར་འཛིན་གྱི་ཆད་ལྟ་སོགས་ནི་སྐུར་འདེབས་ཡིན་པས་ (སྒྲོ་འདོགས་མ་ཡིན་པས) ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་གྲངས་སུ་མི་འཇོག་གོ །
དྲི་བ། ༢༣༽ མདོ་ལས་འདུ་ཤེས་དང་སེམས་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དྲང་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སེམས་དང་འདུ་ཤེས་དེའི་དབང་གིས། །མདོ་ལས། འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དང་། སེམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དང་། ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཞེས་གསུངས་ན་ཇི་ལྟ་བུ། འདིར་ནི་ལྟ་བ་ཁོ་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཡིན་ཏེ། ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དེའི་དབང་གིས་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་དང་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མདོ་སྡེ་རྣམས་སུ་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། སེམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྟེ་གསུམ་དུ་གསུངས་པ་ཡོད་མོད། དོན་དངོས་སུ་ནི་ལྟ་བ་དེ་ཁོ་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ (དངོས་) ཡིན་ནོ། ། འོ་ན་འདུ་ཤེས་དང་སེམས་གཉིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གསུངས་པ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་ལྟ་བ་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་དབང་གིས་བཏགས་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། ༡. ལྟ་བ་དེས་ཡུལ་གྱི་མཚན་མ་གཏོད་པར་བྱེད་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱང་ལོག་པར་བསྒྱུར་བ་དང་། ༢. ལྟ་བ་དེའི་དབང་གིས་སེམས་ (གཙོ་སེམས་) ཀྱང་ཡུལ་ལ་ལོག་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དཔེར་ན། དུག་དང་འདྲེས་པའི་ཆུ་ལ་དུག་ཆུ་ཞེས་བརྗོད་པ་བཞིན་དུ། ལྟ་བ་ངན་པ་དང་འབྲེལ་བའི་སེམས་དང་འདུ་ཤེས་ལའང་མིང་དེ་ལྟར་བཏགས་སོ། །
དྲི་བ། ༢༤༽ ང་རྒྱལ་གྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་ཞིང་། དབྱེ་བ་བདུན་དུ་མཛད་པ་ལས་དང་པོ་གསུམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ང་རྒྱལ་བདུན་རྣམ་དགུ་གསུམ་པོ། །མཐོང་དང་བསྒོམ་པས་ཟད་བྱ་བ། །ང་རྒྱལ་གྱི་ཕྲ་རྒྱས་ནི་བདུན་ཏེ། ང་རྒྱལ་དང་། ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་རྒྱལ་དང་། ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ཅུང་ཟད་མཉམ་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་ལོ། །བྱེ་བྲག་མེད་པར་སེམས་ཁེངས་པ་ལ་ང་རྒྱལ་ཞེས་བཏགས་སོ། །དེ་ལ་འཇུག་པའི་བྱེ་བྲག་ལས་ནི་བདུན་དུ་སོང་སྟེ། ཆུང་ངུ་ལས་བདག་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའམ་མཉམ་པ་དང་མཉམ་མོ་སྙམ་སེམས་ཁེངས་པ་ནི་ང་རྒྱལ་ལོ། །མཉམ་པ་ལས་བདག་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ་སྙམ་པ་ནི་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ལས་བདག་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ་སྙམ་པ་ནི་ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་ལོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ང་རྒྱལ་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི། རང་གི་རིགས་དང་གཟུགས་བྱད་ཡོན་ཏན་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་ལས་མཆོག་ཏུ་རློམ་ཞིང་། སེམས་ཁེངས་པ་སྟེ་དཔེར་ན་ལྒང་བུ་དབུགས་ཀྱིས་ཁེངས་པ་ལྟར་གྱུར་པའོ། ། དེ་ལ་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་བདུན་ཡོད་པ་ལས། གཞན་དང་བསྡུར་བའི་ང་རྒྱལ་དང་པོ་གསུམ་གྱི་ཁྱད་པར་ནི། ༡. ང་རྒྱལ་ཙམ་ནི། གཞན་རང་ལས་དམན་པ་ཞིག་ལ་བལྟས་ནས་ང་དེ་ལས་ལྷག་གོ་སྙམ་པའམ། ཡང་ན་རང་དང་མཉམ་པ་ཞིག་ལ་བལྟས་ནས་ང་འདི་དང་མཉམ་མོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཁེངས་པའོ། ། (འདི་ནི་དོན་ལ་གནས་ཀྱང་སེམས་ཁེངས་པས་ན་ཉོན་མོངས་སོ།།) ༢. ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ནི། གཞན་རང་དང་མཉམ་པ་ཞིག་ལ་བལྟས་ནས་ཀྱང་། ང་འདི་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ་སྙམ་དུ་རློམ་པའོ། ། ༣. ང་རྒྱལ་ལས་ཀྱང་ང་རྒྱལ་ནི། གཞན་རང་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཞིག་ལ་བལྟས་ནས་ཀྱང་། ང་ནི་དེ་བས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ་སྙམ་དུ་ཤིན་ཏུ་ཁེངས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་སངས་རྒྱས་ལས་ཀྱང་མཁས་སོ་སྙམ་པ་ལྟ་བུའོ། །
དྲི་བ། ༢༥༽ ང་རྒྱལ་ཕྱི་མ་བཞི་པོ་སྟེ། ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་སོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་སོ་སོར་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ཅུང་ཟད་མཉམ་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་ལོ། །... ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བདག་གམ་བདག་གིར་སེམས་པ་ནི་ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་ལོ། །ཁྱད་པར་ཐོབ་པར་བྱ་བ་མ་ཐོབ་པར་བདག་གིས་ཐོབ་བོ་སྙམ་པ་ནི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ལོ། །ཆེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ལས་ཅུང་ཟད་ཅིག་གིས་དམན་ནོ་སྙམ་པ་ནི་ཅུང་ཟད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་ལོ། །ཡོན་ཏན་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་བདག་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ནོ་སྙམ་པ་ནི་ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་ལོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ང་རྒྱལ་ཕྱི་མ་བཞི་པོའི་དོན་ནི། ༡. ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་ནི། འཇིག་ལྟ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་སྟེ། ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་བཟུང་ནས་ང་ཆེ་སྙམ་དུ་ཁེངས་པའོ། ། ༢. མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ནི། ཡོན་ཏན་གོང་མ་རྣམས་མངོན་དུ་མ་གྱུར་བཞིན་དུ། ངས་ཐོབ་བོ་སྙམ་དུ་རློམ་པ་སྟེ། དཔེར་ན་སྒོམ་གྱི་ཉམས་ཕྲ་མོ་ཙམ་སྐྱེས་པ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་སོང་སྙམ་པ་ལྟ་བུའོ། ། ༣. ཅུང་ཟད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་ནི། ཡུལ་ཁྱད་པར་ཅན་ (དཔེར་ན་སངས་རྒྱས་ལྟ་བུ་) ལ་བལྟས་ནས། ང་འདི་ལས་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ལས་དམན་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་རང་ཉིད་ཆེན་པོར་རློམ་པའོ། །འདི་ནི་ཚིག་གི་ངོས་ནས་དམན་པར་ཁས་ལེན་པ་འདྲ་ཡང་། དོན་ལ་རང་ཉིད་མཆོག་ཏུ་རྩི་བའི་ང་རྒྱལ་ལོ། ། ༤. ལོག་པའི་ང་རྒྱལ་ནི། སྐྱོན་ཡིན་པ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་བཟུང་ནས་ཁེངས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་རི་དྭགས་གསོད་པ་དང་རྐུན་མ་རྐུ་བ་སོགས་ལ་མཁས་པོ་ཡོད་ཅེས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་ཁེངས་པ་ལྟ་བུའོ། །
དྲི་བ། ༢༦༽ བསྟན་བཅོས་ལས་ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་པ་དགུར་གསུངས་པ་དེ་དག ང་རྒྱལ་བདུན་གྱི་ནང་ནས་གང་གི་ཁོངས་སུ་འདུས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བསྟན་བཅོས་ལས། བདག་མཆོག་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་པ་དང་། བདག་དང་འདྲའོ། །བདག་དམན་ནོ། །བདག་བས་མཆོག་ཡོད་དོ། །བདག་དང་མཉམ་པ་ཡོད་དོ། །བདག་བས་དམན་པ་ཡོད། བདག་བས་མཆོག་མེད་དོ། །བདག་དང་མཉམ་པ་མེད། བདག་བས་དམན་པ་མེད་དོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་པ་སྟེ་དགུར་བཤད་པ་དེ་དག་ནི། ང་རྒྱལ་དང་། ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ཅུང་ཟད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་གསུམ་དུ་འདུའོ། །ང་རྒྱལ་བདུན་པོ་མཐོང་བ་དང་སྒོམ་པ་དག་གིས་ཟད་པར་བྱ་བའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བསྟན་བཅོས་ (ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་སོགས་) ལས་ང་རྒྱལ་རྣམ་པ་དགུ་རུ་ཕྱེ་བ་དེ་དག་ནི། གོང་དུ་བཤད་པའི་ང་རྒྱལ་བདུན་གྱི་ནང་ཚན་གསུམ་པོ་འདི་དག་གི་ཁོངས་སུ་འདུས་ཏེ། ༡. ང་རྒྱལ་གྱི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ནི། བདག་དང་འདྲའོ། བདག་བས་དམན་པ་ཡོད། བདག་དང་མཉམ་པ་ཡོད་དོ།། ཞེས་པ་སོགས་རང་དང་མཉམ་པ་དང་དམན་པ་ལ་བལྟས་ནས་སྐྱེ་བ་རྣམས་སོ། ། ༢. ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ནི། བདག་མཆོག་ཡིན་ནོ།། བདག་དང་མཉམ་པ་མེད། ཅེས་པ་སོགས་རང་དང་མཉམ་པ་ལས་ལྷག་པར་འཛིན་པ་རྣམས་སོ། ། ༣. ཅུང་ཟད་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ནི། བདག་དམན་ནོ།། བདག་བས་མཆོག་ཡོད་དོ།། ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། གཞན་ཆེས་ལྷག་པ་ཞིག་ལ་བལྟས་ནས་རང་ཉིད་དམན་པར་ཁས་ལེན་ཡང་སེམས་ཁེངས་པ་དེ་དག་གོ ། དེས་ན་ང་རྒྱལ་དགུ་པོ་དེ་ནི་གསུམ་པོ་དེ་དག་གི་བྱེ་བྲག་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ང་རྒྱལ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བདེན་པ་མཐོང་བ་ (མཐོང་སྤང་) དང་། གོམས་པར་བྱེད་པ་ (སྒོམ་སྤང་) གཉིས་ཀའི་སྒོ་ནས་སྤོང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༢༧༽ སྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་སྲེད་པའི་བྱེ་བྲག་གང་དག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ནི། །གསོད་སོགས་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པའོ། །དེ་བཞིན་འཇིག་སྲེད་... སྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གསོད་པ་སོགས་ནས་རྫུན་དུ་སྨྲ་བར་བྱེད་པའི་བར་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་སྒོམ་པས་སྤང་བྱའོ། །དེ་བཞིན་སྐྱེ་བའི་སྲེད་པ་དང་། འཇིག་པའི་སྲེད་པ་ཡང་དེའོ། །ཁམས་གསུམ་པའི་མི་རྟག་པ་དེ་ལ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་འཇིག་པའི་སྲེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ལ་རིགས་གཉིས་ཏེ། ༡. ལས་ཀྱི་ཀུན་དཀྲིས་ཏེ། སེམས་ཅན་སོགས་ཡུལ་གཞན་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བའི་གསོད་པ་དང་། མ་བྱིན་ལེན། འཁྲིག་པ། རྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལུས་ངག་གི་མི་དགེ་བ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ནི་ཡུལ་སྒོམ་སྤང་ (སེམས་ཅན་) ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་སྒོམ་སྤང་དུ་འཇོག་གོ ། ༢. སྲེད་པ་སྟེ། སྐྱེ་བའི་སྲེད་པ་ (ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་ཤིང་སྐྱེ་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ) དང་། འཇིག་པའི་སྲེད་པ་ (ཕུང་པོ་མི་རྟག་པར་གྱུར་ནས་རྒྱུན་ཆད་པར་འདོད་པ) གཉིས་ཀྱང་སྒོམ་སྤང་ངོ་། ། དེ་ཡང་འཇིག་པའི་སྲེད་པ་ནི། འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྐྱོ་ནས་བདག་མེད་པར་གྱུར་ཅིག་ (ཆད་པར་གྱུར་ཅིག) སྙམ་དུ་རེ་བ་སྟེ། དེ་ནི་དབུ་མ་པ་སོགས་ཀྱིས་བཤད་པའི་གྲོལ་བ་དོན་གཉེར་གྱི་བློ་དང་མི་འདྲ་བར། ཆད་ལྟ་དང་འབྲེལ་བའི་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཞེན་པ་ཞིག་གོ །
དྲི་བ། ༢༨༽ འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་པ་དགུ་དང་གསོད་པ་སོགས་མི་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་ལྟ་བ་གང་གིས་རྒྱས་པར་བྱེད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འཕགས་པ་ལ། རྣམ་སོགས་ང་འོ་སྙམ་མི་འབྱུང་། །ལྟ་བས་རྒྱས་པར་འགྱུར་ཕྱིར་རོ། །མི་དགེའི་འགྱོད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །... འཕགས་པ་ལ་ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་པ་སོགས་འཇིག་སྲེད་ཀྱི་བར་དང་ངའོ་སྙམ་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། དེ་དག་ལྟ་བས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་པ་དགུ་པོ་རྣམས་དང་ངའོ་སྙམ་པ་འཇིག་ལྟས། གསོད་སོགས་ལོག་ལྟས། འཇིག་སྲེད་ཆད་ལྟས། སྐྱེ་སྲེད་རྟག་ལྟས་རྒྱས་པ་ཡིན་ལ། མི་དགེ་བའི་འགྱོད་པའང་སྒོམ་སྤང་མ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་པ་དགུ་དང་། ངའོ་སྙམ་པའི་ང་རྒྱལ། གསོད་སོགས་ཀྱི་ལས་དང་། འཇིག་སྲེད་སྐྱེ་སྲེད་རྣམས་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེ་དག་ནི་མཐོང་སྤང་གི་ལྟ་བ་དག་གིས་རྒྱས་པར་བྱེད་ (གསོ་བར་བྱེད་) པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པས་ལྟ་བ་དེ་དག་སྤངས་ཟིན་པས་དེས་རྒྱས་པར་བྱེད་པའི་ཉོན་མོངས་དེ་དག་ཀྱང་མི་སྐྱེའོ། ། དེ་དག་སོ་སོར་སྦྱར་ན། ༡. ང་རྒྱལ་གྱི་རྣམ་པ་དགུ་དང་ངའོ་སྙམ་པ་ནི། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བས་ (བདག་ཏུ་འཛིན་པས་) རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། ། ༢. གསོད་པ་སོགས་ཀྱི་ལས་ནི། ལོག་པར་ལྟ་བས་ (ལས་འབྲས་མེད་པར་ལྟ་བས་) རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། ། ༣. འཇིག་པའི་སྲེད་པ་ནི། ཆད་པར་ལྟ་བས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། ། ༤. སྐྱེ་བའི་སྲེད་པ་ནི། རྟག་པར་ལྟ་བས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། ། ༥. མི་དགེ་བའི་འགྱོད་པ་ནི། སྒོམ་སྤང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མཐོང་སྤང་ཡིན་པས་འཕགས་པ་ལ་དེ་ཡང་མི་མངའ་འོ། ། དཔེར་ན། རྩ་བ་བཅད་པའི་ཤིང་ལ་ཡལ་ག་མི་སྐྱེ་བ་བཞིན་དུ། ལྟ་བའི་རྩ་བ་སྤངས་པའི་འཕགས་པ་ལ་དེ་དག་གི་ཀུན་དཀྲིས་མི་འབྱུང་ངོ་། །
དྲི་བ། ༢༩༽ ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་རྣམས་ངོས་འཛིན་ཇི་ལྟར་བྱེད་ཅིང་། དེ་དག་གི་གྲངས་དུ་ཞིག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གསུམ་པ་དེ་དག་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ལ། ཀུན་ཏུ་འགྲོ་མི་འགྲོའི་ཁྱད།... ཕྲ་རྒྱས་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་དེ་དག་ལས་དུ་ཞིག་ཀུན་ཏུ་འགྲོ། དུ་ཞིག་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་མཐོང་སྤང་བྱ་བ། །ལྟ་དང་དེ་བཞིན་ཐེ་ཚོམ་དང་། །གང་དེ་ལྷན་ཅིག་མ་འདྲེས་པའི། །མ་རིག་གང་ཡིན་ཀུན་ཏུ་འགྲོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞེས་པ་ནི། རང་གི་སའི་རིགས་མཐུན་གྱི་སྤང་བྱ་ (ཕྲ་རྒྱས་གཞན་) ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་ཤིང་། དེ་དག་གི་རྒྱུ་བྱེད་ནུས་པ་རྣམས་ལ་ཟེར། དེ་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་དང་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། དབྱེ་བ་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་ན། ༡. སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་གི་ཀུན་འགྲོ་ལ། ལྟ་བ་ལྔ་དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་། མ་རིག་པ་སྟེ་བདུན་ནོ། ། (དེ་ལས་མ་རིག་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ལྟ་བ་སོགས་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་མ་རིག་པ་དང་། གཙོ་བོ་གཅིག་པུར་རྒྱུ་བའི་མ་འདྲེས་པའི་མ་རིག་པའོ།།) ༢. ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་གི་ཀུན་འགྲོ་ལ། ལྟ་བ་གཉིས་ (ལོག་ལྟ་དང་ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་) དང་། ཐེ་ཚོམ་དང་། མ་རིག་པ་སྟེ་བཞི་པོ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་འདོད་ཁམས་སུ་ཀུན་འགྲོ་བཅུ་གཅིག་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༣༠༽ ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་མ་རིག་པ་ལ་རིགས་མི་འདྲ་བ་གཉིས་སུ་དབྱེ་བའི་དོན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གང་དེ་ལྷན་ཅིག་མ་འདྲེས་པའི། །མ་རིག་གང་ཡིན་ཀུན་ཏུ་འགྲོ། །སྡུག་བསྔལ་དང་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ལྟ་བ་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་ཐེ་ཚོམ་དང་། གང་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་མ་རིག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་མ་འདྲེས་པའི་མ་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་རྣམས་རང་གི་ཁམས་མཐའ་དག་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་སྐལ་པ་མཉམ་པའི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་འགྲོའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་མ་རིག་པ་ལ་གནས་སྐབས་གཉིས་ཏེ། ༡. མཚུངས་ལྡན་གྱི་མ་རིག་པ་ནི། ལྟ་བ་ལྔ་དང་ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་འགྲོ་གཞན་རྣམས་དང་དུས་གཅིག་ཏུ་གྲོགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་སྐྱེ་བའི་མ་རིག་པའོ། ། ༢. མ་འདྲེས་པའི་མ་རིག་པ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་གཞན་ (འདོད་ཆགས་སོགས་) དང་མི་ལྡན་པར། རང་ཉིད་གཅིག་པུ་རྐྱང་པར་རྒྱུ་བའི་མ་རིག་པའོ། ། དེ་གཉིས་ཀ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ཤིང་། རང་སའི་རིགས་མཐུན་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ཅིང་དམིགས་པས་ན་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ། ། དཔེར་ན། ནད་ཡམས་ཤིག་གིས་མི་རིགས་དང་ན་ཚོད་དབྱེ་མེད་དུ་མི་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ནས་ནད་འགོས་པ་བཞིན་དུ། ཀུན་འགྲོའི་ཕྲ་རྒྱས་འདི་དག་གིས་རང་གི་སའི་སྤང་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་ནས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༣༡༽ ཀུན་འགྲོ་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་ལས་ཁམས་གོང་མ་ལ་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པའི་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་དག་ལས་དགུ་གོང་དུ་དམིགས། །ལྟ་བ་གཉིས་པོ་མ་གཏོགས་སོ། །ཀུན་འགྲོ་བཅུ་གཅིག་དེ་དག་ལས་དགུ་གོང་དུ་དམིགས་པ་སྐལ་པ་མི་མཉམ་པའི་ཁམས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་སྟེ། འཇིག་ལྟ་མཐར་འཛིན་ལྟ་བ་གཉིས་པོ་མ་གཏོགས་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཀུན་འགྲོ་བཅུ་གཅིག་པོ་དེ་དག་ལས། ཁམས་གོང་མ་ (གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་) ལ་དམིགས་པ་དང་མི་དམིགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། ༡. གོང་དུ་དམིགས་པ་དགུ་སྟེ། ལོག་ལྟ། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན། ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན། ཐེ་ཚོམ། མ་རིག་པ་ (སྡུག་བསྔལ་ལ་ལྔ། ཀུན་འབྱུང་ལ་བཞི་སྟེ་དགུ་) རྣམས་སོ། །འདི་དག་གིས་རང་ས་ཙམ་མ་ཟད་ཁམས་གོང་མའི་སྡུག་ཀུན་ལའང་དམིགས་ནས་སྐྱེ་ནུས་སོ། ། ༢. གོང་དུ་མི་དམིགས་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་ལྟ་དང་མཐར་འཛིན་གཉིས་སོ། ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འཇིག་ལྟ་དང་མཐར་འཛིན་ནི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་ས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཁོ་ན་ལ་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་གྱི། ཁམས་གོང་མའི་ཕུང་པོ་ (གཞན་གྱི་ཕུང་པོ་) ལ་བདག་ཏུ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དཔེར་ན། འདོད་ཁམས་པའི་མིས་རང་གི་ལུས་ལ་ང་ཞེས་འཛིན་གྱི། ལྷ་ཚངས་པའི་ལུས་ལ་ང་ཞེས་མི་འཛིན་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༣༢༽ ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་གཞན་རྣམས་ཀྱང་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཅི་ཕྲ་རྒྱས་ཁོ་ན་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་དག་དང་ནི་ལྷན་ཅིག་གང་། །འབྱུང་དེའང་ཀུན་འགྲོ་ཐོབ་མ་གཏོགས། །མ་ཡིན་ཏེ་ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་དེ་དག་དང་ནི་ལྷན་ཅིག་གང་འབྱུང་བ་དེའང་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ལ། ཐོབ་པ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་དུ་མའི་ཕྱིར་མ་གཏོགས་སོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་འགྲོ་རྣམས་རྐྱང་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྱུང་བའི་ཆོས་གཞན་རྣམས་ཀྱང་ཀུན་འགྲོ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི། ༡. ཀུན་འགྲོའི་སེམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་བྱུང་གཞན་ (ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་སོགས) རྣམས་དང་། ༢. དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ (སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་སོགས་) རྣམས་ཀྱང་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་དོན་དང་ལྡན་ནོ། ། འོན་ཀྱང་ཐོབ་པ་ནི་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་ཡང་ཀུན་འགྲོ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོབ་པ་ནི་རང་དང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་དུ་མ་ (དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་སོགས་) འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དམིགས་པ་ངེས་ཅན་གཅིག་ལ་དམིགས་པའི་ཀུན་འགྲོའི་མཚན་ཉིད་མི་ཚང་བས་སོ། ། དཔེར་ན། རྒྱལ་པོ་ (ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་འགྲོ) ཕེབས་སྐབས་འཁོར་གཡོག་ (མཚུངས་ལྡན་སེམས་བྱུང་) རྣམས་ཀྱང་མཉམ་དུ་འགྲོ་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༣༣༽ ཕྲ་རྒྱས་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ལས་ཟག་མེད་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་གི་གྲངས་དུ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཉིས་པ་ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཀྱི་དམིགས་པ་ནི།... འགོག་དང་ལམ་མཐོང་སྤང་བྱ་བ། །ལོག་ལྟ་ཐེ་ཚོམ་དེ་དག་དང་། །ལྡན་དང་འབའ་ཞིག་མ་རིག་དང་། །དྲུག་ནི་ཟག་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན། །... དྲུག་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ནོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ཟག་བཅས་ལ་དམིགས་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ལས་ཟག་མེད་ (འགོག་བདེན་དང་ལམ་བདེན་) ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ནི་ དྲུག་ཡོད་དེ། ༡. འགོག་པ་མཐོང་སྤང་གསུམ་སྟེ། ལོག་ལྟ་ (འགོག་པ་མེད་པར་ལྟ་བ) དང་། ཐེ་ཚོམ་ (ཡོད་དམ་མེད་སྙམ་པ) དང་། མ་རིག་པ་ (དེ་དག་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་མ་རིག་པ་དང་མ་འདྲེས་པའི་མ་རིག་པ་གཉིས) བཅས་གསུམ་མོ། ། ༢. ལམ་མཐོང་སྤང་གསུམ་སྟེ། འགོག་པ་མཐོང་སྤང་དང་འདྲ་བར་ལོག་ལྟ་ (ལམ་མེད་པར་ལྟ་བ) དང་། ཐེ་ཚོམ་ (ལམ་ཡིན་ནམ་མིན་སྙམ་པ) དང་། མ་རིག་པ་བཅས་གསུམ་མོ། ། དེས་ན་ (༣ + ༣ = ༦) དྲུག་པོ་དེ་ནི་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྲ་རྒྱས་ཡིན་ལ། དེ་དག་ལས་གཞན་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ (སྡུག་ཀུན་མཐོང་སྤང་དང་སྒོམ་སྤང་ཐམས་ཅད་) ནི་ ཟག་བཅས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་དམིགས་པ་ཤ་སྟག་གོ །
དྲི་བ། ༣༤༽ འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་དེ་དག་གི་དམིགས་ཡུལ་གྱི་ཁྱབ་ཚད་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། ཁྱད་པར་དུ་ལམ་ལ་དམིགས་པའི་ཚེ་ས་གང་དང་གང་གི་ལམ་ལ་དམིགས་ནུས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རང་གི་ས་པའི་འགོག་པ་དང་། །ལམ་ནི་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཡིན་པས། །ས་དྲུག་ས་དགུའི་ལམ་ནི་དེའི། །སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །འགོག་པ་ལ་དམིགས་པ་རང་གི་ས་པའི་འགོག་པ་ཁོ་ན་དང་། ལམ་ལ་དམིགས་པ་འདོད་སྤྱོད་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་ནི་ས་དྲུག་གི་ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཡིན་ཏེ། ཁམས་གསུམ་ཀའི་གཉེན་པོ་ཡང་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། ༡. འགོག་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཚེ་ནི། རང་གི་ས་པའི་འགོག་པ་ཁོ་ན་ལ་དམིགས་ཀྱི། ས་གཞན་གྱི་འགོག་པ་ལ་མི་དམིགས་སོ། ། (དཔེར་ན་འདོད་པའི་ལོག་ལྟས་འདོད་པའི་འགོག་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་ཀྱི། གོང་མའི་འགོག་པ་ལ་མི་འདེབས་པ་བཞིན་ནོ།།) ༢. ལམ་ལ་དམིགས་པའི་ཚེ་ནི། ས་རྣམས་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར། དམིགས་ཡུལ་རྒྱ་ཆེ་སྟེ། འདོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ཀྱིས་ས་དྲུག་ (བསམ་གཏན་ས་དྲུག་) གི་ལམ་ལ་དམིགས་ནུས་པ་དང་། གོང་མའི་ཕྲ་རྒྱས་ (གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ས་བརྒྱད་པོ་) རྣམས་ཀྱིས་ས་དགུ་ (འདོད་པ་དང་བཅས་པའི་ས་དགུ་) ཡི་ལམ་ལ་དམིགས་ནུས་སོ། ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ལམ་རྣམས་ནི་ཕན་ཚུན་གཅིག་གིས་གཅིག་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ས་མི་འདྲ་ཡང་གཅིག་ལ་དམིགས་ན་གཞན་ལའང་ཤུགས་ཀྱིས་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༣༥༽ འདོད་ཆགས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་གཉིས་བཅས་ཕྲ་རྒྱས་ལྔ་པོ་དེ་དག་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡུལ་ (འགོག་ལམ་) ལ་དམིགས་ནས་མི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་སོ་སོར་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་ང་རྒྱལ་ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ཟག་མེད་ཀྱི་དམིགས་པར་མི་འདོད་པའི་རྒྱུ་མཚན། འདོད་ཆགས་མིན་ཏེ་སྤང་བྱའི་ཕྱིར། །གནོད་མི་བྱེད་ཕྱིར་ཞེ་སྡང་མིན། །ཞི་དང་དག་དང་མཆོག་གྱུར་ཕྱིར། །ང་རྒྱལ་མ་ཡིན་མཆོག་འཛིན་མིན། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་ཆགས་སོགས་ཕྲ་རྒྱས་ལྔ་པོ་དེ་དག་གིས་འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་དམིགས་མི་ནུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ༡. འདོད་ཆགས་མི་སྐྱེ་སྟེ། འགོག་ལམ་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སྤང་བྱ་ (གཉེན་པོ་) ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཉེན་པོ་ལ་ཆགས་པ་མི་སྐྱེ་བར་འཇིགས་པ་སྐྱེ་བས་སོ། ། (དཔེར་ན་རི་དྭགས་ཀྱིས་རྔོན་པ་ལ་མི་ཆགས་པ་བཞིན་ནོ།།) ༢. ཁོང་ཁྲོ་ མི་སྐྱེ་སྟེ། འགོག་ལམ་གྱིས་སེམས་ཅན་ལ་གནོད་པ་མི་བྱེད་པར་ཕན་པ་ཁོ་ན་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཁོང་ཁྲོ་སྐྱེ་བའི་གཞི་མེད་དོ། ། ༣. ང་རྒྱལ་མི་སྐྱེ་སྟེ། འགོག་ལམ་ནི་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཁེངས་པ་དང་རློམ་པ་མི་འབྱུང་ངོ་། ། ༤. ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་མི་སྐྱེ་སྟེ། འགོག་ལམ་ནི་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་དག་པ་ (རྒྱུ་དང་ལམ་ངོ་མ་) ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ལོག་པའི་རྒྱུ་དང་ལམ་དུ་རྟོག་མི་ནུས་སོ། ། ༥. ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་མི་སྐྱེ་སྟེ། འགོག་ལམ་ནི་དོན་དམ་པར་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་མཆོག་ཏུ་བཟུང་བ་ནི་དོན་དང་མཐུན་པས་ལོག་རྟོག་མིན་ནོ། ། (ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་ནི་དམན་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ཡིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།)
དྲི་བ། ༣༦༽ ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་དང་ཀུན་འགྲོ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཀྱིས་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་བྱེད་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གསུམ་པ་དམིགས་མཚུངས་གཉིས་ཀྱི་རྒྱས་ཁྱེར་བཤད་པ་ནི།... ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་རྣམས་ནི། །དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་རང་གི་ས། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་རྒྱས་པར་འགྱུར། །ཀུན་འགྲོ་མ་ཡིན་རང་རིས་སུ། །ཕྲ་རྒྱས་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བར་བཞག་པ་དེ་རྣམས་ནི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་རང་རང་གི་ས་པ་ལ་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་ཐམས་ཅད་དུ་ནི་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་འགྲོ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་རང་གི་སར་རང་གི་རིས་ཁོ་ན་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཉོན་མོངས་གསོ་ཞིང་རྒྱས་པར་བྱེད་ཚུལ་ལ་གཉིས་ཏེ། ༡. ཀུན་འགྲོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། རང་གི་ས་པའི་ (དཔེར་ན་འདོད་པ་ལྟ་བུའི་) སྡེ་ཚན་ལྔ་པོ་ (སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་། འགོག་པ་མཐོང་སྤང་། ལམ་མཐོང་སྤང་། སྒོམ་སྤང་) ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་ནས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། ། ༢. ཀུན་འགྲོ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། རང་གི་ས་དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་རིས་ (སྡེ་ཚན་) ཁོ་ན་ལ་དམིགས་ནས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། ། དཔེར་ན། སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་གི་ཀུན་འགྲོ་ (ལྟ་བ་ལྔ་སོགས་) ཡིས་སྡེ་ཚན་ལྔ་ཀ་ལ་དམིགས་ནས་རྒྱས་ལ། སྒོམ་སྤང་གི་འདོད་ཆགས་ (ཀུན་འགྲོ་མིན་པ་) ཀྱིས་རང་གི་རིས་ (སྒོམ་སྤང་གཞན་) ཁོ་ན་ལ་དམིགས་ནས་རྒྱས་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༣༧༽ ཟག་མེད་དང་ས་གོང་མ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་དམིགས་ཡུལ་དེ་དག་ལ་དམིགས་ནས་རྒྱས་པར་མི་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟག་མེད་གོང་མའི་ཡུལ་ཅན་མིན། །བདག་གིར་མ་བྱས་གཉེན་པོའི་ཕྱིར། །... ཟག་མེད་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ནི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། ས་གོང་མ་ལ་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཅན་རྣམས་ཀྱང་མིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་ནི་བདག་གིར་མ་བྱས་པ་དང་། གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་གིས་ཟག་མེད་ (འགོག་ལམ་) དང་ཁམས་གོང་མ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བ་དེ་དག་གིས། དམིགས་ཡུལ་དེ་དག་ལ་རྒྱས་པར་མི་བྱེད་དེ། ༡. ཟག་མེད་ལ་དམིགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་མི་བྱེད་པ་ནི། ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་དེ་དག་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཉེན་པོས་ནི་ཉོན་མོངས་འཇོམས་པར་བྱེད་ཀྱི་གསོ་བར་མི་བྱེད་པས་སོ། ། (དཔེར་ན་སྨན་གྱིས་ནད་གསོ་བར་མི་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ།།) ༢. གོང་མ་ལ་དམིགས་པ་རྣམས་ (འདོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་གོང་དམིགས་ཅན་) ཀྱིས་རྒྱས་པར་མི་བྱེད་པ་ནི། གོང་མའི་ཡུལ་དེ་དག་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱིས་བདག་གིར་མ་བྱས་པ་ (མ་ཟིན་པ་) ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཉོན་མོངས་རྒྱས་པའི་གཞི་མེད་དོ། ། (དཔེར་ན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ནོར་ལ་ང་རྒྱལ་སྐྱེ་ཡང་དེས་ནོར་དེ་རང་གིར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ།།)
དྲི་བ། ༣༨༽ ཕྲ་རྒྱས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་ལ་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་མ་ཡིན་པར་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སྒོ་ནས་རྒྱས་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། དེ་གོ་བདེ་བའི་ཆེད་དུ་དཔེར་བརྗོད་གང་ཞིག་གསུངས་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གང་ཞིག་གང་དང་མཚུངས་ལྡན་པ། །དེ་ནི་དེར་མཚུངས་ལྡན་སྒོ་ནས། །... ཟློག་པ་དངོས་པོ་གང་ཞིག་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་དང་སྲེད་པ་དག་གིས་བདག་གིར་བྱས་པ་དེ་ལ་ཕྲ་རྒྱས་གཞན་དག་ཀྱང་རྒྱས་པར་འགྱུར་བར་ནུས་ཏེ། སྣམ་བུ་གཤེར་བ་ལ་རྡུལ་ཆགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཕྲ་རྒྱས་གང་ཞིག་ཆོས་གང་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དེ་ནི་དེར་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་ཇི་སྲིད་མ་སྤངས་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཚུངས་ལྡན་གྱི་སྒོ་ནས་རྒྱས་ཚུལ་ནི། ཕྲ་རྒྱས་ (དཔེར་ན་འདོད་ཆགས་) དང་སེམས་སེམས་བྱུང་གཞན་ (ཚོར་བ་སོགས་) མཚུངས་པར་ལྡན་ཏེ་སྐྱེས་པའི་ཚེ། དེ་དག་ཕན་ཚུན་འབྲལ་མེད་དུ་གནས་ཤིང་། སྟོབས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། ། དེའི་དཔེར་ནི། སྣམ་བུ་གཤེར་བ་ལ་རྡུལ་ཆགས་པ་བཞིན་ཏེ། ༡. སྣམ་བུ་ (སེམས་) ལ་ཆུ་ (སྲེད་པ་སོགས་བདག་གིར་བྱེད་པ་) ཡིས་བརླན་པ་ན། ༢. དེ་ལ་རྡུལ་ (ཕྲ་རྒྱས་གཞན་) རྣམས་ལྷག་པར་ཆགས་ཤིང་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་ལྟར། བདག་གིར་བྱས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་རྣམས་འབྱར་ཞིང་བརྟན་པར་གནས་ནུས་སོ། ། དེས་ན་ཟག་མེད་དང་གོང་མ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ཀྱང་། དམིགས་ཡུལ་ལ་མི་རྒྱས་ཀྱང་། རང་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ལ་ནི་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༣༩༽ ཕྲ་རྒྱས་དགུ་བཅུ་རྩ་བརྒྱད་ལས་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། ཁམས་གོང་མའི་ཕྲ་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལུང་མ་བསྟན་དུ་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཞི་པ་གང་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པ་ནི། གོང་མ་ཐམས་ཅད་ལུང་མ་བསྟན། །... གོང་མ་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ན་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་ལ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ལ་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་ (བསྒྲིབས་ལ་ལུང་མ་བསྟན་) གཉིས་སུ་དབྱེ་སྟེ། ༡. གོང་མའི་ཕྲ་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་རྒྱུད་ཞི་བར་གནས་པས་ན། དེ་དག་གི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་སྨིན་མི་སྡུག་པ་འཕེན་པར་བྱེད་པའི་མཐུ་མེད་པས་མི་དགེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། ། (དེ་དག་ནི་བསྒྲིབས་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། ཐར་པ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་མོད། ངན་སོང་དུ་མི་འཕེན་ནོ།།) ༢. འདོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ལ་ནི་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་གཉིས་ཀ་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༤༠༽ འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ལས་གང་དག་ལུང་མ་བསྟན་དང་། གང་དག་མི་དགེ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་ན་འཇིག་ཚོགས་ལྟ་བ་དང་། །མཐར་འཛིན་ལྷན་ཅིག་མ་རིག་པ། །ལྷག་མ་རྣམས་འདིར་མི་དགེ་བའོ། །... འདོད་ན་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་དེ་དག་དང་ལྷན་ཅིག་སྟེ་མཚུངས་ལྡན་གྱི་མ་རིག་པ་ལུང་མ་བསྟན་ནོ། །ཕྲ་རྒྱས་ལྷག་མ་རྣམས་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་འདིར་མི་དགེ་བའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ལས། ༡. ལུང་མ་བསྟན་ནི། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་གཉིས་དང་། དེ་དག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་མ་རིག་པ་བཅས་གསུམ་མོ། ། (འདི་དག་ནི་སྦྱིན་པ་སོགས་དགེ་བ་བྱེད་པའི་ཚེ་ཡང་མཉམ་དུ་འབྱུང་རུང་བས་སྟོབས་ཆུང་ཞིང་རྣམ་སྨིན་ངན་པ་མི་འཕེན་ནོ།།) ༢. མི་དགེ་བ་ནི། དེ་ལས་གཞན་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ལྷག་མ་ཐམས་ཅད་ (འདོད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། ལོག་ལྟ་སོགས་) མི་དགེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་སྡིག་པའི་ལས་གསོག་ཅིང་ངན་སོང་གི་འབྲས་བུ་འབྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༤༡༽ མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གསུམ་ཞེས་གྲགས་པ་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་ཁོ་ན་ལས་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་ན་འདོད་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་དང་། །རྨོངས་རྣམས་མི་དགེའི་རྩ་བ་ཡིན། །དེ་ལས་འདོད་པ་ན་འདོད་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་དང་། རྨོངས་པ་རྣམས་མི་དགེ་བའི་ནང་ནས་རྩ་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གསུམ་ནི། ༡. འདོད་ཆགས་ (འདོད་པའི་འདོད་ཆགས) ༢. ཞེ་སྡང་ (ཁོང་ཁྲོ) ༣. གཏི་མུག་ (མ་རིག་པ་) བཅས་གསུམ་མོ། ། དེ་དག་འདོད་ཁམས་ཁོ་ནར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། མི་དགེ་བ་ཞེས་པ་ནི་རྣམ་སྨིན་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ (ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་) སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་དགོས་ལ། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་རྣམས་ནི་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པས་མི་དགེ་བའི་རྩ་བར་མི་རུང་ངོ་། ། དེས་ན་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་ཁོ་ནས་མི་དགེ་བའི་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་བྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལ་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཞེས་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༤༢༽ ལུང་མ་བསྟན་གྱི་རྩ་བ་གསུམ་ཞེས་པ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལུང་མ་བསྟན་པའི་རྩ་བ་གསུམ། །དེ་ནི་སྲེད་དང་མ་རིག་བློ། །ལུང་མ་བསྟན་པའི་རྩ་བ་གསུམ་སྟེ། དེ་ནི་སྲེད་པ་དང་མ་རིག་པ་དང་། བློའམ་ཤེས་རབ་ཐ་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་པའང་ངོ་། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལུང་མ་བསྟན་གྱི་རྩ་བ་གསུམ་ནི། ༡. སྲེད་པ་སྟེ། འདོད་ཁམས་ཀྱི་འཇིག་ལྟ་མཐར་འཛིན་དང་། ཁམས་གོང་མའི་འདོད་ཆགས་སོགས་སྲེད་པ་ལུང་མ་བསྟན་རྣམས་སོ། ། ༢. མ་རིག་པ་སྟེ། ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་གྱུར་པའི་མ་རིག་པ། (དཔེར་ན་གོང་མའི་མ་རིག་པ་དང་འདོད་པའི་འཇིག་ལྟ་མཚུངས་ལྡན་གྱི་མ་རིག་པ་ལྟ་བུ།) ༣. བློ་སྟེ། ཤེས་རབ་ལུང་མ་བསྟན་རྣམས་སོ། །དེ་ཡང་སྦྱོར་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ཐ་ན་རྣམ་སྨིན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་རབ་ (སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུར་བྱུང་བའི་རིག་རྩལ་དང་བཟོ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ) རྣམས་ཀྱང་འདིའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་སོ། །
དྲི་བ། ༤༣༽ ཐེ་ཚོམ་དང་ང་རྒྱལ་གཉིས་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་རྩ་བར་མི་རུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྣམ་གཉིས་མཐོར་འཇུག་ཕྱིར་དེ་ལས། །གཞན་མིན་་་་་་་་་་་་་་། །གཞན་ཐེ་ཚོམ་ང་རྒྱལ་རྩ་བར་འོས་པ་མིན་ཏེ། ཐེ་ཚོམ་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་དུ་འཇུག་པས་གཡོ་བའི་ཕྱིར་དང་། ང་རྒྱལ་མཐོན་པོར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྩ་བ་དང་ཆོས་མི་མཐུན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་མིན། འཇིག་རྟེན་ན་རྩ་བ་རྣམས་ནི་བརྟན་པ་དང་འོག་ན་གནས་པ་ཞེས་གྲག་གོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྩ་བ་ཞེས་པ་ནི་བརྟན་པ་དང་འོག་ཏུ་གནས་པ་ཞིག་དགོས་པ་ལས། ཐེ་ཚོམ་དང་ང་རྒྱལ་གཉིས་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་མི་ཚང་སྟེ། ༡. ཐེ་ཚོམ་ནི། ཡིན་ནམ་མིན་ནམ་སྙམ་དུ་རྩེ་གཉིས་སུ་གཡོ་ཞིང་མི་བརྟན་པས་ན། རྩ་བ་བརྟན་པོ་ཞིག་ཏུ་མི་རུང་ངོ་། ། ༢. ང་རྒྱལ་ནི། རང་ཉིད་མཆོག་ཏུ་རློམ་ནས་མཐོན་པོར་འཇུག་པ་ཡིན་པས། རྩ་བ་ས་འོག་ཏུ་དམའ་བར་གནས་པ་དང་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་གཞན་མིན་ཏེ། གོང་དུ་བཤད་པའི་སྲེད་པ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། ཤེས་རབ་གསུམ་ཁོ་ན་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་རྩ་བར་འཇོག་གོ །
དྲི་བ། ༤༤༽ ཉི་འོག་པ་ (ཁ་ཆེ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་) རྣམས་ཀྱིས་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་རྩ་བ་བཞིར་འདོད་པ་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལྟར་འདོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "་་་་་་་་་་་་་་་་་་་བཞི་ཞེས་ཉི་འོག་པ། །དེ་དག་སྲེད་ལྟ་ང་རྒྱལ་རྨོངས། །བསམ་གཏན་པ་གསུམ་མ་རིག་ལས། །ལུང་མ་བསྟན་པའི་རྩ་བ་བཞི་ཡིན་ཞེས་ཉི་འོག་པ་རྣམས་ཟེར་ཏེ། ལུང་མ་བསྟན་དེ་དག་གི་ནང་ཚན་སྲེད་པ་དང་། ལྟ་བ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། རྨོངས་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉི་འོག་པ་སྟེ་ཁ་ཆེ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་རྩ་བ་བཞིར་འདོད་དེ། ༡. སྲེད་པ་ (འདོད་ཆགས་) ༢. ལྟ་བ་ ༣. ང་རྒྱལ་ ༤. རྨོངས་པ་ (མ་རིག་པ་) བཅས་སོ། ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ཁམས་གོང་མའི་བསམ་གཏན་པ་རྣམས་ལ་སྲེད་པ་ཤས་ཆེ་བ་ (སྲེད་སྤྱོད་) དང་། ལྟ་བ་ཤས་ཆེ་བ་ (ལྟ་སྤྱོད་) དང་། ང་རྒྱལ་ཤས་ཆེ་བ་ (ང་རྒྱལ་སྤྱོད་པ་) སྟེ་རིགས་གསུམ་དུ་འབྱེད་ལ། དེ་གསུམ་ཀའང་མ་རིག་པ་ (རྨོངས་པ་) ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞི་པོ་ནི་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །
དྲི་བ། ༤༥༽ དྲི་བ་ལན་འདེབས་ཚུལ་བཞི་ཞེས་པ་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་རེ་རེའི་དཔེར་བརྗོད་གསལ་བར་གསུངས་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མགོ་གཅིག་དང་ནི་རྣམ་ཕྱེ་དང་། །དྲི་དང་གཞག་པར་ལུང་བསྟན་པ། །འཆི་དང་སྐྱེ་དང་ཁྱད་པར་འཕགས། །བདག་གཞན་ལ་སོགས་ལྟ་བུ་ཡིན། །... མགོ་གཅིག་ཏུ་ལུང་བསྟན་པར་བྱ་བ་དང་ནི། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང་། དྲིས་ནས་དང་། བཞག་པར་བྱ་བས་ལུང་དུ་བསྟན་པ་སྟེ་མཚན་གཞི་རིམ་པ་བཞིན།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དྲི་བ་ལན་འདེབས་ཚུལ་བཞི་ཡོད་དེ། ༡. མགོ་གཅིག་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ་ནི། ལན་ཐད་ཀར་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་སྟེ། དཔེར་ན། ཅི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཆི་བར་འགྱུར་རམ། ཞེས་དྲིས་ན། འཆི་བར་འགྱུར་རོ།། ཞེས་ཐད་ཀར་ལན་གདབ་དགོས། ༢. རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་ལུང་བསྟན་པ་ནི། དབྱེ་བ་ཕྱེ་ནས་ལན་གདབ་དགོས་པ་སྟེ། དཔེར་ན། ཅི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རམ། ཞེས་དྲིས་ན། ཉོན་མོངས་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ (དགྲ་བཅོམ་པ) རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།། ཞེས་སོ་སོར་ཕྱེ་དགོས། ༣. དྲིས་ནས་ལུང་བསྟན་པ་ནི། དྲི་བ་གསལ་ཁ་བཏོན་ནས་ལན་གདབ་དགོས་པ་སྟེ། དཔེར་ན། ཅི་མི་འདི་ཁྱད་པར་འཕགས་པ་ཡིན་ནམ་དམན་པ་ཡིན། ཞེས་དྲིས་ན། གང་ལ་ལྟོས་ཏེ་དྲིས་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་ལྷ་རྣམས་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཟེར་ན་དམན་ནོ། །འོན་ཏེ་ངན་སོང་རྣམས་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཞེས་ཟེར་ན་ཁྱད་པར་འཕགས་སོ་ཞེས་ལན་གདབ་དགོས། ༤. བཞག་པར་བྱ་བ་ནི། དྲི་བ་དེ་ལ་ལན་ཐད་ཀར་མི་གདབ་པར་འཇོག་དགོས་པ་སྟེ། དཔེར་ན། ཅི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལས་སེམས་ཅན་བདག་ཡིན་ནམ་གཞན་ཡིན། ཞེས་དྲིས་ན། བདག་ཅེས་པའི་རྫས་མེད་པས་ཡིན་མིན་གྱི་ལན་གདབ་ཏུ་མེད་པར།དེ་ནི་ལུང་མི་སྟོན་ནོ་ཞེས་བཞག་པར་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༤༦༽ མདོ་ལས་གསུངས་པའི་ལུང་མ་བསྟན་བཅུ་བཞི་ཞེས་པ་དེ་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ལས་ (དགེ་སྡིག་མིན་པ) ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མདོ་ལས། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་དངོས་པོ་བཅུ་བཞི་གསུངས་པ་དེ་དག་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པས་སམ། མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི། བཞག་པར་བྱ་བའི་འདྲི་བ་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །... སེམས་ཅན་གྱི་རྫས་མེད་པའི་ཕྱིར་བཞག་པར་བྱ་སྟེ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་སྔོ་བསངས་སམ་དཀར་གཤམ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ལུང་བསྟན་པར་ཇི་ལྟར་འགྲོ། དེ་ནི་ལུང་མི་སྟོན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ལུང་བསྟན་པས་སོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མདོ་ལས་གསུངས་པའི་ལུང་མ་བསྟན་བཅུ་བཞི་ནི། (དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་རྟག་གམ་མི་རྟག །མཐའ་ཡོད་དམ་མེད། སངས་རྒྱས་ཤི་ནས་ཡོད་དམ་མེད། ལུས་སྲོག་གཅིག་གམ་ཐ་དད་ཅེས་པ་ལྟ་བུ་) ཡིན་ལ། དེ་དག་ནི་ དགེ་སྡིག་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ལས་ཀྱི་དོན་མིན་ཏེ། དེ་ནི་ལན་གདབ་ཏུ་མེད་པའི་དོན་གྱིས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དྲི་བ་དེ་དག་གི་གཞི་རྩ་ (བདག་དང་འཇིག་རྟེན་རྟག་པ་སོགས) རྫས་སུ་མ་གྲུབ་པས་ལན་འདེབས་མི་རུང་སྟེ། དཔེར་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ (མེད་བཞིན་པ་ཞིག) མདོག་དཀར་རམ་ནག་ཅེས་དྲིས་ན། དཀར་ཡང་མིན་ལ་ནག་ཀྱང་མིན་ཞེས་བཞག་དགོས་པ་ལྟར། དྲི་བ་དེ་དག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལུང་མ་བསྟན་པར་ (ལན་མ་གནང་བར་) བཞག་པས་ན། ལུང་མ་བསྟན་བཅུ་བཞི་ཞེས་གྲགས་སོ། །
དྲི་བ། ༤༧༽ གང་ཟག་གང་ཞིག་ཕྲ་རྒྱས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཚེ། དེའི་གོ་དོན་ངེས་པ་ཅན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྔ་པ་གང་དང་ལྡན་པ་ནི། འདས་དང་ཉེར་གནས་འདོད་ཆགས་དང་། །ཁོང་ཁྲོ་ང་རྒྱལ་དག་གིས་ནི། །གང་ལ་དེ་སྐྱེས་མ་སྤངས་པའི། །དངོས་པོ་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། །གང་ཟག་གང་གིས་ཕྲ་རྒྱས་གང་ཞིག་དམིགས་པ་གང་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེས་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནི། གང་ཟག་གང་གི་རྒྱུད་ལ་ཕྲ་རྒྱས་གང་ཞིག་སྐྱེས་ཤིང་། དེ་ཉིད་གཉེན་པོས་མ་སྤངས་པའི་གནས་སྐབས་སུ། གང་ཟག་དེ་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཡང་འདས་པ་དང་ད་ལྟ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་རུང་ཞིག་ཡུལ་ (དངོས་པོ་) གང་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེས་པ་ན། ཡུལ་དེ་དང་ཉོན་མོངས་དེ་གཉིས་ལྡན་པར་བཤད་དོ། །
དྲི་བ། ༤༨༽ འདས་པ་དང་ད་ལྟ་བའི་འདོད་ཆགས་སོགས་ཀྱིས་ཡུལ་གང་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དངོས་པོ་གང་ཞིག་འདས་པ་དང་། ཉེ་བར་གནས་པ་ད་ལྟ་བའི་འདོད་ཆགས་དང་ཁོང་ཁྲོ་བ། ང་རྒྱལ་གང་ལ་དེ་སྐྱེས་ལ་མ་སྤངས་པ་དེ་དག་གིས་དངོས་པོ་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་ཆགས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་དང་། ང་རྒྱལ་རྣམས་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་པ་ཡུལ་བྱེ་བྲག་པ་རེ་རེ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་གིས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་འདས་པ་དང་ད་ལྟ་བའི་ཉོན་མོངས་དེ་དག་གིས་རང་གི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་གྱི། དམིགས་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་དང་མི་ལྡན་ནོ། ། དཔེར་ན། གཟུགས་མཛེས་པོ་ཞིག་ལ་ཆགས་པ་སྐྱེས་ན། གཟུགས་དེ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་གྱི། སྒྲ་དང་དྲི་སོགས་དང་མི་ལྡན་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༤༩༽ ཡིད་ཀྱི་ས་པའི་མ་འོངས་པའི་འདོད་ཆགས་སོགས་ཀྱིས་ཡུལ་གང་དག་དང་ལྡན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཡིད་ཀྱི་དེ་དག་མ་འོངས་པས། །ཀུན་དང་གཞན་གྱིས་རང་དུས་པ། །... ཡིད་ཀྱི་ས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་ཁོང་ཁྲོ་ང་རྒྱལ་དེ་དག་མ་འོངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དུས་གསུམ་པའི་དངོས་པོ་ཀུན་དང་ལྡན་ཏེ། ཡིད་དག་གི་ཡུལ་ནི་དུས་གསུམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་དང་འབྲེལ་བའི་འདོད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། ང་རྒྱལ་བཅས་མ་འོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། དུས་གསུམ་གྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། ། རྒྱུ་མཚན་ནི། ཡིད་ནི་འདས་མ་འོངས་ད་ལྟ་དུས་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་ནུས་པའི་ཕྱིར། དེ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཉོན་མོངས་མ་འོངས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དུས་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ཀུན་ལ་དམིགས་རུང་བས་སོ། །
དྲི་བ། ༥༠༽ དབང་པོ་ལྔའི་རྣམ་ཤེས་དང་འབྲེལ་བའི་འདོད་ཆགས་སོགས་ཀྱིས་ཡུལ་གང་དང་ལྡན་ཞིང་། ཉོན་མོངས་པ་གཞན་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཡུལ་གང་དང་ལྡན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་ཆགས་དང་ཁོང་ཁྲོ་བ་གཞན་དག་གིས་ནི་རང་དུས་པ་དང་། དེ་དག་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དུས་གསུམ་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་ནོ། །ལྷག་མ་ལྟ་བ་ཐེ་ཚོམ། མ་རིག་པ་རྣམས་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་སྤྱི་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཏེ་དུས་གསུམ་པ་ཀུན་གྱི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. དབང་ཤེས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་ (མིག་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་ཁོང་ཁྲོ་) རྣམས་ཀྱིས་ནི། རང་དུས་པ་ (ད་ལྟ་བའི་ཡུལ་) ཁོ་ན་དང་ལྡན་ཏེ། དབང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་ད་ལྟ་བའི་ཡུལ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ (སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་མ་ཚང་བས་མི་སྐྱེ་བར་ངེས་པའི་ཉོན་མོངས་) རྣམས་ཀྱིས་ནི། དུས་གསུམ་གྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དམིགས་ཡུལ་གང་རུང་ལ་དམིགས་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༣. ལྷག་མ་ (ལྟ་བ་ལྔ། ཐེ་ཚོམ། མ་རིག་པ) རྣམས་ཀྱིས་ནི། དུས་གསུམ་གྱི་དངོས་པོ་ཀུན་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྤྱི་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་དམིགས་ནུས་སོ། ། དེས་ན་འདིར་འདོད་ཆགས་སོགས་གསུམ་པོ་རང་གི་མཚན་ཉིད་པ་དང་། ལྟ་བ་སོགས་གསུམ་པོ་སྤྱི་པ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་ཕྱེ་བ་གལ་ཆེའོ། །
དྲི་བ། ༥༡༽ བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དུས་གསུམ་གྱི་དངོས་པོ་རྟག་པར་མི་འདོད་ཀྱང་། དུས་གསུམ་ཀར་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འདོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་གང་དག་བཀོད་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། འདུས་བྱས་རྣམས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་དམ་མི་འཆའ་ཡི། དུས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་ཡོད་གསུངས་ཕྱིར། །གཉིས་ཕྱིར་ཡུལ་ཡོད་ཕྱིར་འབྲས་ཕྱིར། །དེ་ཡོད་སྨྲ་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད། །ཡོད་པར་སྨྲ་བར་འདོད་དེ་དག །དུས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་ཡོད་པར་ནི་གསལ་བར་དམ་བཅའ་འོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བས་ཆོས་རྣམས་སྐྱེ་འཇིག་གི་ཆོས་ཅན་ (མི་རྟག་པ་) ཡིན་པར་ཁས་ལེན་ཡང་། འདས་མ་འོངས་ད་ལྟ་བའི་དུས་གསུམ་གྱི་རྫས་རྣམས་ཡོད་པར་འདོད་དེ། དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་བཞི་སྟེ། ༡. ལུང་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་ལས། འདས་པའི་གཟུགས་ཡོད་དོ། །མ་འོངས་པའི་གཟུགས་ཡོད་དོ་ཞེས་གསལ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ༢. རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་གཉིས་ཚང་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་ཤེས་ནི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་དགོས་པས། གལ་ཏེ་འདས་མ་འོངས་ཀྱི་ཡུལ་མེད་ན། དེ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། (དཔེར་ན་ཁ་སང་གི་གཟུགས་དྲན་པའི་ཡིད་ཤེས་སྐྱེ་བས་དེའི་ཡུལ་ཡོད་དགོས་སོ།།) ༣. ཡུལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་དྲན་བྱའི་ཡུལ་མེད་ན་དྲན་པ་མི་སྐྱེ་བས། འདས་པའི་ལས་སོགས་དྲན་རྒྱུ་ཡོད་པས་ཡུལ་ཡོད་དགོས། ༤. འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདས་པའི་ལས་ཀྱིས་ད་ལྟར་གྱི་རྣམ་སྨིན་གྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མཐོང་བས། རྒྱུ་འདས་པ་དེ་རྫས་སུ་མེད་ན་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་རྒྱུ་མཚན་བཞི་པོ་དེས་ན་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཞེས་གྲགས་སོ། །
དྲི་བ། ༥༢༽ འདས་མ་འོངས་ཀྱི་ཡུལ་མེད་ན་རྣམ་ཤེས་མི་སྐྱེ་བའི་རིགས་པ་དང་། ལས་འབྲས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འཇོག་ཚུལ་དེ་དག་གསལ་བར་གསུངས་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལུང་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་། རིགས་པས་ཀྱང་། ཡུལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི། མེད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་མེད་ན་ནི་དམིགས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་ཤེས་སུ་མི་རུང་ངོ་། །འབྲས་ཕྱིར་ཏེ་གལ་ཏེ་འདས་པ་ཞིག་མེད་ན་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ལས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་འབྲས་བུར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པའི་ཚེ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུ་མེད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདས་མ་འོངས་ཀྱི་ཡུལ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་སྒྲུབ་བྱེད་གཉིས་ཏེ། ༡. རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཏེ། རྣམ་ཤེས་ནི་ངེས་པར་དུ་དམིགས་པ་ (ཡུལ་) དང་བདག་པོ་ (དབང་པོ་) གཉིས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་དགོས་པ་ལུང་དང་རིགས་པས་གྲུབ། གལ་ཏེ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་མེད་ན། དེ་དག་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་ཤེས་ (དཔེར་ན་ཁ་སང་གི་དོན་དྲན་པ་དང་སང་ཉིན་གྱི་བྱ་བ་སེམས་པ་ལྟ་བུ་) སྐྱེ་བའི་གཞི་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དམིགས་པ་མེད་པར་རྣམ་ཤེས་སྐྱེ་མི་སྲིད་པས། དེའི་ཡུལ་དེ་རྫས་སུ་ཡོད་དགོས་སོ། ། ༢. ལས་འབྲས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གིས་ཏེ། འདས་པའི་ལས་ཀྱིས་ད་ལྟར་གྱི་རྣམ་སྨིན་བསྐྱེད་པར་འདོད་དགོས། གལ་ཏེ་འདས་པའི་ལས་དེ་རྫས་སུ་མེད་པར་འགགས་ཟིན་ན། ད་ལྟར་འབྲས་བུ་སྨིན་པའི་ཚེ་ན་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་བས། རྒྱུ་མེད་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་ཐལ་ལོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པའི་དུས་སུའང་རྒྱུ་ (འདས་པའི་ལས་) དེ་རྫས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་དགོས་སོ། །
དྲི་བ། ༥༣༽ དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་འཇོག་ཚུལ་ལ་མཁས་པ་བཞི་ཡི་བཞེད་པ་མི་འདྲ་བ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་དག་དུ་ཞེ་ན། རྣམ་བཞི་དངོས་དང་མཚན་ཉིད་དང་། །གནས་སྐབས་གཞན་གཞན་འགྱུར་ཞེས་བྱ། །... རྣམ་བཞི་དངོས་པོ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་པ་ནི་བཙུན་པ་ཆོས་སྐྱོབ་དང་། མཚན་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་པ་ནི་བཙུན་པ་དབྱངས་སྒྲོག་དང་། གནས་སྐབས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་པ་ནི་བཙུན་པ་དབྱིག་བཤེས་དང་། གཞན་དང་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་པ་ནི་བཙུན་པ་སངས་རྒྱས་ལྷ་ཞེས་བྱའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དུས་གསུམ་གྱི་འགྱུར་ཚུལ་ལ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་སློབ་དཔོན་བཞིའི་བཞེད་པ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་དེ། ༡. དངོས་པོ་གཞན་འགྱུར་ (བཙུན་པ་ཆོས་སྐྱོབ་) ནི། དངོས་པོ་ (རྫས་) གཅིག་ཉིད་དུས་གསུམ་དུ་འཕོ་བའི་ཚེ་ངོ་བོ་མི་འགྱུར་ཡང་། དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་འགྱུར་བར་འདོད་དེ། དཔེར་ན་གསེར་གྱི་བུམ་པ་བཅག་ནས་རྣ་རྒྱན་བཅོས་ཀྱང་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། ། ༢. མཚན་ཉིད་གཞན་འགྱུར་ (བཙུན་པ་དབྱངས་སྒྲོག་) ནི། དུས་རེ་རེ་ལ་དུས་གསུམ་ཀའི་མཚན་ཉིད་ཡོད་དེ། ད་ལྟར་བའི་དུས་སུ་ད་ལྟར་བའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེས་ལ་འདས་མ་འོངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པར་འདོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་གཅིག་ལ་བུད་མེད་མང་པོ་ཆགས་པ་བཞིན་ནོ། ། ༣. གནས་སྐབས་གཞན་འགྱུར་ (བཙུན་པ་དབྱིག་བཤེས་) ནི། བྱེད་ལས་རྩོམ་མི་རྩོམ་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་བལྟོས་ནས་དུས་གསུམ་འཇོག་སྟེ། དཔེར་ན་རྩིས་ཀྱི་རྡེའུ་གཅིག་ཉིད་གནས་སོ་སོར་བཞག་པ་ན་གཅིག་དང་བརྒྱ་དང་སྟོང་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། ། ༤. གཞན་གཞན་འགྱུར་ (བཙུན་པ་སངས་རྒྱས་ལྷ་) ནི། སྔ་ཕྱི་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་འཇོག་པ་སྟེ། སྔ་མ་ལ་ལྟོས་ན་ཕྱི་མ་དང་། ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ན་སྔ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་བུད་མེད་གཅིག་ལ། མ་ལ་ལྟོས་ནས་བུ་མོ་དང་། བུ་མོ་ལ་ལྟོས་ནས་མར་འཇོག་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༥༤༽ ལུགས་བཞི་པོ་དེ་ལས་གང་ཞིག་ལེགས་ཤོས་སུ་བརྩི་བ་དང་། དེའི་འདོད་ཚུལ་གྱི་གནད་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གསུམ་པ་བཟང་སྟེ་བྱ་བ་ཡིས། །དུས་རྣམས་རྣམ་གཞག་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་། །... དེ་ལས་དང་པོ་གཉིས་དང་ལྷག་མ་སྐྱོན་དང་བཅས་པས་གསུམ་པ་བཟང་སྟེ། བྱ་བ་ཡིས་དུས་རྣམས་རྣམ་པར་གཞག་པས་སོ། །དེ་ཡང་། ཆོས་དེ་བྱ་བ་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་མ་འོངས་པ་ཡིན་ལ། བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ད་ལྟར་བྱུང་བ། བྱས་ནས་འགགས་པ་དེའི་ཚེ་འདས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲག་གོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལུགས་བཞི་པོ་དེ་ལས་བཙུན་པ་དབྱིག་བཤེས་ཀྱི་ལུགས་གསུམ་པ་ (གནས་སྐབས་གཞན་འགྱུར་) དེ་བཟང་ཤོས་སུ་བརྩི་སྟེ། གཞན་རྣམས་ལ་སྐྱོན་ (རིགས་པ་དང་མི་མཐུན་པ་) ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ལུགས་འདིས་ བྱ་བ་བྱེད་མི་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ནས་དུས་གསུམ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ཏེ། ༡. མ་འོངས་པ་ནི། རྒྱུ་རྐྱེན་འདུས་ཀྱང་རང་གི་ བྱ་བ་ (འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་) མངོན་དུ་མ་གྱུར་པའམ་མི་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་སོ། ། ༢. ད་ལྟར་བ་ནི། རང་གི་བྱ་བ་དངོས་སུ་བྱེད་བཞིན་པའི་གནས་སྐབས་སོ། ། ༣. འདས་པ་ནི། རང་གི་བྱ་བ་དེ་བྱས་ཟིན་ནས་འགགས་པའི་གནས་སྐབས་སོ། ། དེས་ན་དངོས་པོའི་རྫས་ལ་འགྱུར་བ་མེད་ཀྱང་། བྱ་བ་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ལ་ལྟོས་ནས་དུས་གསུམ་དུ་འཇོག་གོ །
དྲི་བ། ༥༥༽ མདོ་སྡེ་པས་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་དུས་གསུམ་རྫས་ཡོད་ཀྱི་ལུགས་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་རིགས་པ་གང་དག་བཏང་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "་་་་་་་་་་་་་་་་་་་གེགས་སུ་བྱེད། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་གཞན་མ་ཡིན། །དུས་སུ་མི་རུང་དེ་བཞིན་དུ། །ཡོད་ན་ཅི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་ཞིག །... དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཆོས་ཁོ་ན་བྱ་བ་ཡིན་ན། ཆོས་དེ་དེའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནར་ཡོད་བཞིན་དུ། རེས་འགའ་འདས་པ། རེས་འགའ་མ་འོངས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དུས་སུ་མི་རུང་ངོ་། ། གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ད་ལྟར་གྱི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདས་མ་འོངས་པའང་ཡོད་ན་ནི་ཅིའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པའམ་ཞིག་པ་སོགས་སྐྱོན་མང་བས་ན།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མདོ་སྡེ་པས་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ་དགག་པ་མཛད་དེ། གལ་ཏེ་འདས་མ་འོངས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ད་ལྟར་བ་བཞིན་དུ་རྫས་སུ་ཡོད་ན། ༡. དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་འཇོག་མི་ཐུབ་པ་སྟེ། དུས་གསུམ་ཀར་རྫས་གཅིག་པ་ཡོད་བཞིན་དུ་རེས་འགའ་འདས་པ་དང་རེས་འགའ་མ་འོངས་པ་ཞེས་འབྱེད་པ་མི་རིགས་ཏེ། རྫས་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (གལ་ཏེ་བྱ་བ་ལ་འགྱུར་བ་ཡོད་ཟེར་ན། བྱ་བ་དེ་རྫས་ལས་གཞན་ནམ་མིན། གཞན་ཡིན་ན་དཔྱད་གཞི་མང་། གཞན་མིན་ན་རྫས་ལ་འགྱུར་བ་མེད་བཞིན་དུ་བྱ་བ་ལ་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟར་འོང་།) ༢. མ་སྐྱེས་པ་དང་ཞིག་པའི་དོན་མེད་པ་སྟེ། རྫས་སུ་ཡོད་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པ་ལ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། འདས་པ་ལ་ཞིག་པ་ ཞེས་བརྗོད་པ་འགལ་ཏེ། ཡོད་པ་ལ་སྐྱེ་འཇིག་གི་དོན་མི་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ༣. རྟག་པར་ཐལ་བ་སྟེ། དུས་གསུམ་ཀར་ངོ་བོ་འགྱུར་མེད་དུ་གནས་ན་འདུས་མ་བྱས་བཞིན་དུ་རྟག་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༥༦༽ སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་རང་ཉིད་ཀྱིས་ "ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་" ཞེས་པའི་མདོ་དོན་ཇི་ལྟར་བཀྲལ་ཞིང་། འདས་མ་འོངས་ཀྱི་ཡུལ་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཇི་ལྟར་བཞེད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདི་སྐད་དུ། གང་དག་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ནི་བསྟན་པ་ལ་ལེགས་པ་མ་ཡིན་གྱི། ཇི་སྐད་དུ། མདོ་ལས་ཐམས་ཅད་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ལེགས་པ་ཡིན་ནོ། །མདོ་ལས་ཇི་ལྟ་བུར་ཐམས་ཅད་ཡོད་ཅེ་གསུངས་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བྲམ་ཟེ་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ་ཞེས་པས་སོ། །དེས་ན་འདས་མ་འོངས་དག་མེད་ན། ཇི་ལྟར་དེས་སམ་དེར་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལས་སྐྱེས་པ་དེའི་རྒྱུའི་ཕྲ་རྒྱས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་དེས་ལྡན་ལ། དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ཡོད་པས་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པར་སློབ་དཔོན་བཞེད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་དུས་གསུམ་རྫས་ཡོད་ཀྱི་ལུགས་དགག་ནས། མདོ་ལས་ཐམས་ཅད་ཡོད་ཅེས་པ་ནི། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ (མིག་དང་གཟུགས་སོགས་) ཙམ་ལ་གོ་དགོས་ཀྱི། འདས་མ་འོངས་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ལ་མི་གོ་བར་བཞེད་དོ། ། འོ་ན་འདས་མ་འོངས་རྫས་སུ་མེད་ན། ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་དོན་ཇི་ལྟར་འཇོག་ཅེ་ན། ༡. ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་ལྡན་པ་ནི། འདས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ས་བོན་ (རྒྱུའི་ཕྲ་རྒྱས་) ད་ལྟར་བའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། ༢. དངོས་པོ་དང་ལྡན་པ་ནི། དངོས་པོ་ (ཡུལ་) དེ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་རུང་གི་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་ (ཕྲ་རྒྱས་) རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མདོར་ན། ས་བོན་གྱི་ཚུལ་དུ་ལྡན་པ་ལས་རྫས་སུ་ལྡན་པ་མིན་པར་བཞེད་དོ། །
དྲི་བ། ༥༧༽ བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་པས་དགག་པ་བཏང་བ་ལ་ལན་ཇི་ལྟར་བཏབ་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བྱེ་སྨྲ་རྣམས། འདས་མ་འོངས་པ་རྣམས་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་དྲང་བར་མི་ནུས་པ་དེ་ལ་ནི་འདི་ལྟར། ཆོས་ཉིད་དག་ནི་ཟབ་པ་ཡིན། །ཆོས་ཉིད་དག་ནི་ཟབ་པ་ཡིན་པས་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་རྟོག་པས་བསྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིག་པར་བྱའོ་ཟེར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་པས་རིགས་པ་བཏང་བ་ལ་ལན་གསལ་པོ་འདེབས་མ་ནུས་ཀྱང་། རང་ལུགས་མི་གཏོང་བར་འདས་མ་འོངས་རྫས་སུ་ཡོད་པར་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་འདོད་དེ། མཐར་དུ་རིགས་པས་དྲང་ (བསྒྲུབ་) མ་ནུས་པ་དེ་ལ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་སམ་ཆོས་ཉིད་ནི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་ཡིན་པས། སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་རྟོག་གེ་བའི་རིགས་པ་ཙམ་གྱིས་བསམ་ཞིང་གཞལ་བར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བརྗོད་ནས་མཐའ་སྐྱེལ་བར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༥༨༽ ཕྲ་རྒྱས་སྤངས་པ་དང་དེ་དང་བྲལ་བ་གཉིས་ལ་མུ་བཞི་ཡོད་པ་ལས། དངོས་པོ་གང་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་སྤངས་ཀྱང་དེ་དང་མ་བྲལ་བའི་མུ་དེ་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་བྱ་སྤངས་ཀྱང་། །ཀུན་འགྲོ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ལྡན། །རེ་ཞིག་གང་དང་བྲལ་ན་དེས་དངོས་པོ་དེ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །སྤངས་པ་དེ་དང་མ་བྲལ་བ་ཡང་ཡོད་དེ་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ནི་སྐྱེས་ལ། ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་ནི་མ་སྐྱེས་པའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་རིགས་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྤངས་ཀྱང་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ལྷག་མ་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལྡན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིར་ཕྲ་རྒྱས་སྤངས་པ་དང་མ་བྲལ་བའི་མུ་ནི། སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་སྤངས་ཟིན་ལ་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་མ་སྤངས་པའི་གནས་སྐབས་ (བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་སྐབས་ལྟ་བུ་) ཡིན་ནོ། ། དེའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་གི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་ནི་སྤངས་ཟིན་མོད། འོན་ཀྱང་དངོས་པོ་ (ཡུལ་) དེ་ལ་དམིགས་པའི་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་གི་ཀུན་འགྲོ་ (ལོག་ལྟ་སོགས་) རྣམས་ད་དུང་མ་སྤངས་པར་ལྷག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་གི་དབང་གིས་ཡུལ་དེ་དང་མ་བྲལ་བར་ (ལྡན་པར་) གནས་སོ། ། དཔེར་ན། ཐག་པ་ཞིག་གིས་བཅིངས་པ་ལས་ཐག་པ་གཅིག་ (སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་) བཅད་ཀྱང་། ད་དུང་ཐག་པ་གཞན་ (ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་) གྱིས་བཅིངས་ཡོད་ན་དེ་དང་མ་བྲལ་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༥༩༽ སྒོམ་སྤང་གི་རིགས་ལ་རྣམ་པ་དགུར་ཕྱེ་བ་ལས། དང་པོ་སྤངས་ཀྱང་ད་དུང་དྲི་མ་ལྷག་མ་རྣམས་དང་ལྡན་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དང་པོའི་རྣམ་པ་སྤངས་ཀྱང་དེའི། །ཡུལ་ཅན་དྲི་མ་ལྷག་རྣམས་ཀྱིས། །སྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་རིགས་ལའང་རྣམ་པ་དགུ་ལས་དང་པོའི་རྣམ་པ་སྤངས་ན་དེ་སྤངས་ཀྱང་དེའི་དམིགས་པའི་ཡུལ་ཅན་དྲི་མ་ཉོན་མོངས་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ལྡན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྒོམ་སྤང་གི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་སྤོང་བའི་ཚེ། ཆེ་འབྲིང་ཆུང་གསུམ་ལ་གསུམ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བས་ རྣམ་པ་དགུར་ (ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་ནས་ཆུང་ངུའི་ཆུང་ངུའི་བར་) དབྱེ་བ་ཡོད། དེ་ལས་དང་པོའི་རྣམ་པ་ (ཆེན་པོའི་ཆེན་པོ་) སྤངས་ཟིན་ཀྱང་། དེའི་ཡུལ་དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་དྲི་མ་ (ཕྲ་རྒྱས་) ལྷག་མ་ (ཆེན་པོའི་འབྲིང་སོགས་བརྒྱད་པོ་) རྣམས་ད་དུང་མ་སྤངས་པར་ལུས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་གི་དབང་གིས་ཡུལ་དེ་དང་ལྡན་པ་ (མ་བྲལ་བ་) ཡིན་ནོ། ། མདོར་ན། རིགས་དགུ་ཀ་མ་སྤངས་བར་དུ་ཡུལ་དེ་དང་ཡོངས་སུ་བྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༦༠༽ མདོར་བསྡུ་ན་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་དམིགས་བྱེད་ཀྱི་སེམས་བཅུ་དྲུག་ཏུ་དབྱེ་ཚུལ་དེ་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དྲུག་པ་དངོས་པོ་གང་ལ་ཕྲ་རྒྱས་དུ་ཞིག་རྒྱས་པ་ནི། མདོར་བསྡུ་ན་ཆོས་ནི་བཅུ་དྲུག་སྟེ། འདོད་པ་དང་། གཟུགས་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་ལྔ་ལྔ་དང་ཟག་པ་མེད་པའོ། །སེམས་ཀྱང་བཅུ་དྲུག་སྟེ་དེ་དག་ཉིད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དམིགས་བྱ་དམིགས་བྱེད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཕྱིར། ཆོས་དང་སེམས་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བསྡུས་པ་ནི། ༡. འདོད་ཁམས་ཀྱི་ལྔ་ (སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་། འགོག་པ་མཐོང་སྤང་། ལམ་མཐོང་སྤང་། སྒོམ་སྤང་) ༢. གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་ལྔ་ (དེ་བཞིན་དུ་ལྔ་) ༣. གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱི་ལྔ་ (དེ་བཞིན་དུ་ལྔ་)
༤. ཟག་མེད་ཀྱི་གཅིག་ (འགོག་ལམ་) བཅས་ཁྱོན་བསྡོམས་པས་བཅུ་དྲུག་གོ ། དེ་དག་ལས་ཆོས་སོ་སོ་ལ་སེམས་སོ་སོས་དམིགས་ཚུལ་ཤེས་ནས་ཕྲ་རྒྱས་གང་རྒྱས་པ་དེ་བརྟག་པར་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༦༡༽ འདོད་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་དང་། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་། སྒོམ་སྤང་བཅས་ (འདོད་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་) གསུམ་པོ་དེ་དག་ལ་སེམས་གང་དག་གིས་དམིགས་ཤིང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་རྒྱས་པར་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་མཐོང་གོམས་པ་ཡིས། །སྤང་བྱ་འདོད་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ། །རང་གི་གསུམ་དང་གཟུགས་གཏོགས་གཅིག །དྲི་མེད་རྣམ་ཤེས་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་དང་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་མཐོང་བས་དང་། སྒོམ་པ་ཡིས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་འདོད་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་སེམས་ལྔའི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ཁམས་པ་གསུམ་དང་། གཟུགས་སུ་གཏོགས་པ་གཅིག་སྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཁོ་ན་དང་། དྲི་མེད་ཟག་པ་མེད་པའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལམ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་དང་། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་དང་། སྒོམ་སྤང་གསུམ་པོ་དེ་ལ་ནི་སེམས་ལྔ་ཡིས་དམིགས་ཏེ། ༡. རང་གི་ཁམས་པ་གསུམ་སྟེ། འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་། སྒོམ་སྤང་གི་སེམས་གསུམ་མོ། ། (འདི་དག་གིས་རང་གི་ས་ལ་དམིགས་ནས་རྒྱས་སོ།།) ༢. གཟུགས་སུ་གཏོགས་པ་གཅིག་སྟེ། གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་སྒོམ་སྤང་ (ལྷ་མིག་དང་ལྷ་རྣ་སོགས) གཅིག་པུའོ། ། (འདིས་དམིགས་ཀྱང་མི་རྒྱས་ཏེ་གོང་མས་འོག་མ་ལ་མི་རྒྱས་པའི་ཕྱིར་རོ།།) ༣. དྲི་མེད་རྣམ་ཤེས་སྟེ། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ (སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་སོགས) ཡིས་ཀྱང་དམིགས་སོ། ། (འདིས་ཀྱང་མི་རྒྱས་སོ།།) དེས་ན་དེ་དག་ལ་འདོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་གསུམ་པོ་ (རང་གི་གསུམ་) དེ་དག་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༦༢༽ གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་སོགས་གསུམ་པོ་དེ་ལ་སེམས་གང་དག་གིས་དམིགས་ཤིང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་རྒྱས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཟུགས་ཁམས་ལས་སྐྱེས་རང་གི་དང་། །འོག་གསུམ་གོང་གཅིག་དྲི་མེད་ཀྱིའང་། །ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཉིད་གཟུགས་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་སེམས་བརྒྱད་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ཁམས་པ་གསུམ་པ་དང་། འོག་མ་གསུམ་གོང་མ་གཅིག་དྲི་མེད་ཀྱིའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་། སྒོམ་སྤང་བཅས་ གསུམ་པོ་དེ་ལ་ནི་སེམས་བརྒྱད་ཀྱིས་དམིགས་ཏེ། ༡. རང་གི་ཁམས་པ་གསུམ་སྟེ། གཟུགས་ཁམས་རང་གི་སྡུག་ཀུན་སྒོམ་སྤང་གི་སེམས་གསུམ་མོ། ། (འདི་དག་གིས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།།) ༢. འོག་མ་གསུམ་སྟེ། འདོད་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་ཀུན་སྒོམ་སྤང་གི་སེམས་གསུམ་ (འདོད་པའི་ལྟ་བ་སོགས་གོང་དུ་དམིགས་པ་རྣམས་) མོ། ། (འདི་དག་གིས་ཀྱང་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།།) ༣. གོང་མ་གཅིག་སྟེ། གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱི་སྒོམ་སྤང་གི་སེམས་གཅིག་གོ ། (འདིས་མི་རྒྱས་སོ།།) ༤. དྲི་མེད་ཀྱི་སེམས་སྟེ། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཅིག་གོ ། (འདིས་མི་རྒྱས་སོ།།) དེས་ན་དེ་དག་ལ་གཟུགས་ཁམས་རང་གི་གསུམ་དང་། འདོད་ཁམས་ཀྱི་གསུམ་སྟེ། ཁྱོན་བསྡོམས་པས་ཕྲ་རྒྱས་དྲུག་གིས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༦༣༽ གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་སོགས་གསུམ་པོ་དེ་ལ་སེམས་གང་དག་གིས་དམིགས་ཤིང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་རྒྱས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཟུགས་མེད་ལས་སྐྱེས་ཁམས་གསུམ་གཏོགས། །གསུམ་དང་ཟག་མེད་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་གཟུགས་མེད་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་སེམས་བཅུའི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་གསུམ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་། ཀུན་འབྱུང་མཐོང་སྤང་། སྒོམ་སྤང་བཅས་ གསུམ་པོ་དེ་ལ་ནི་སེམས་བཅུ་ཡིས་དམིགས་ཏེ། ༡. ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་པ་གསུམ་སྟེ། འདོད་པའི་གསུམ་ (སྡུག་ཀུན་སྒོམ་སྤང་) དང་། གཟུགས་ཀྱི་གསུམ། གཟུགས་མེད་རང་གི་གསུམ་སྟེ། (༣ + ༣ + ༣ = ༩) དགུ་པོ་དེ་དག་གོ ། (འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ།།) ༢. ཟག་མེད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཅིག་གོ ། (འདིས་མི་རྒྱས་སོ།།) དེས་ན་དེ་དག་ལ་འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་གསུམ་གསུམ་སྟེ། ཁྱོན་བསྡོམས་པས་ཕྲ་རྒྱས་དགུ་ཡིས་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༦༤༽ ཁམས་གསུམ་གྱི་འགོག་པ་མཐོང་སྤང་དང་ལམ་མཐོང་སྤང་རྣམས་ (ཁྱོན་ཆོས་དྲུག་པོ་) ལ་སེམས་གང་དག་གིས་དམིགས་ཤིང་། དེ་དག་ལ་ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་རྒྱས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འགོག་དང་ལམ་མཐོང་སྤང་བྱ་ཀུན། །རང་གིས་གླགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །འགོག་པ་དང་ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཆོས་ཁམས་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པ་ཀུན་གྱི་རང་གི་དམིགས་པ་ནི་འགོག་པ་དང་ལམ་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཆོས་དེ་དག་ནི་དེས་གླགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་པ་དང་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་འགོག་པ་མཐོང་སྤང་དང་ལམ་མཐོང་སྤང་རྣམས་ནི་ རང་གི་སེམས་ (རང་སའི་འགོག་ལམ་མཐོང་སྤང་གི་སེམས) ཁོ་ནས་དམིགས་ཤིང་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འགོག་པ་དང་ལམ་མཐོང་སྤང་རྣམས་ནི་དམིགས་པ་ངེས་ཅན་ (ཟག་མེད་ལ་དམིགས་པ) ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་གི་ཡུལ་ (ཕྲ་རྒྱས་) རྣམས་ཀྱང་རང་གི་སེམས་དེ་དག་ཁོ་ནས་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། ། དཔེར་ན། འདོད་པའི་འགོག་པ་མཐོང་སྤང་ལ་སེམས་གཅིག་ (རང་སེམས་) གིས་དམིགས་ནས་རྒྱས། གཟུགས་ཀྱི་འགོག་པ་མཐོང་སྤང་ལ་སེམས་གཅིག་ (རང་སེམས་) གིས་དམིགས་ནས་རྒྱས། གཞན་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ། ། མདོར་ན། འགོག་ལམ་མཐོང་སྤང་རྣམས་ནི་གཞན་གྱིས་མི་དམིགས་ཤིང་། རང་གི་རིགས་མཐུན་གྱི་སེམས་ཁོ་ནས་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༦༥༽ ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ (འགོག་པ་དང་ལམ་) ལ་སེམས་གང་དག་གིས་དམིགས་ཤིང་། དེ་ལ་ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་རྒྱས་པར་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟག་མེད་ཁམས་གསུམ་མཐའ་གསུམ་དང་། །ཟག་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །ཆོས་ཟག་མེད་རྣམས་ནི་སེམས་བཅུའི་དམིགས་པ་སྟེ། ཁམས་གསུམ་པ་ཐ་མ་གསུམ་འགོག་ལམ་མཐོང་སྒོམ་གྱི་སྤང་བྱ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ (ཆོས་བཅུ་དྲུག་པོ་དེའི་བཅུ་དྲུག་པ་) ལ་ནི་སེམས་བཅུ་ཡིས་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། ༡. ཁམས་གསུམ་གྱི་མཐའ་མ་གསུམ་སྟེ། འདོད་པའི་འགོག་ལམ་མཐོང་སྤང་དང་སྒོམ་སྤང་བཅས་གསུམ། གཟུགས་ཀྱི་གསུམ། གཟུགས་མེད་ཀྱི་གསུམ་སྟེ། (༣ + ༣ + ༣ = ༩) དགུ་པོ་དེ་དག་གོ ། (དེ་དག་ལས་འགོག་ལམ་མཐོང་སྤང་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཟག་མེད་ལ་དམིགས་ཀྱང་མི་རྒྱས་ལ། སྒོམ་སྤང་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཟག་མེད་ལ་མི་དམིགས་སོ། །) ༢. ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་སྟེ། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཅིག་གོ ། (འདིས་ཀྱང་མི་རྒྱས་སོ།།) དེས་ན་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ (འགོག་ལམ་མཐོང་སྤང་དྲུག་པོ་) རྣམས་ཀྱིས་དམིགས་མོད། འོན་ཀྱང་དེ་དག་གིས་ཟག་མེད་ལ་རྒྱས་པར་མི་བྱེད་དེ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་གཉེན་པོ་དང་བདག་གིར་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་ཟག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཕྲ་རྒྱས་གཅིག་ཀྱང་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༦༦༽ སེམས་ཕྲ་རྒྱས་དང་བཅས་པ་ལ་ཕྲ་རྒྱས་དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་འགྱུར་རམ། ཡང་ན་རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱང་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་དག་བསྡུས་ན། ཁམས་གསུམ་སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་མཐོང་དང་། །... ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་གིས་སེམས་ཕྲ་རྒྱས་དང་བཅས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་དེ་དག་སེམས་དེ་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། རྒྱས་པར་འགྱུར་བའང་ཡོད་དེ། སེམས་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ཞིང་མ་སྤངས་ལ་དམིགས་པ་ཡང་མ་སྤངས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་གང་དག་ཡིན་པའོ། །རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་བའང་ཡོད་དེ། སེམས་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྤངས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་གང་ཡིན་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སེམས་ཕྲ་རྒྱས་དང་བཅས་པ་ལ་ཕྲ་རྒྱས་དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་འགྱུར་མིན་ལ་གནས་སྐབས་གཉིས་སུ་དབྱེ་སྟེ། ༡. རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་གནས་སྐབས་ནི། ཕྲ་རྒྱས་དེ་མ་སྤངས་པའི་གནས་སྐབས་ཏེ། སེམས་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ (དུས་མཉམ་དུ་སྐྱེས་པའི་) ཕྲ་རྒྱས་མ་སྤངས་པ་དང་། ཡུལ་དེ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྲ་རྒྱས་གཞན་མ་སྤངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་དེ་ལ་རྒྱས་པར་བྱེད་དོ། ། ༢. རྒྱས་པར་མི་འགྱུར་བའི་གནས་སྐབས་ནི། ཕྲ་རྒྱས་དེ་སྤངས་པའི་གནས་སྐབས་ཏེ། སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྲ་རྒྱས་དེ་ (དཔེར་ན་འདས་པའི་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་སེམས་) སྤངས་ཟིན་པ་ཡིན་ན། དེ་ལ་ཕྲ་རྒྱས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་མི་བྱེད་དོ། ། (འདི་ནི་འདས་པའི་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་སེམས་གཉེན་པོས་སྤངས་ཟིན་པ་ལ་གོ་དགོས་སོ།།)
དྲི་བ། ༦༧༽ སེམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ (དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་) རྣམས་ལ་ཕྲ་རྒྱས་དང་བཅས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་འཇོག་གམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཉོན་མོངས་ཕྲ་རྒྱས་བཅས་རྣམ་གཉིས། །ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་རྒྱས་འགྱུར་གྱིས། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཉོན་མོངས་ཕྲ་རྒྱས་བཅས་རྣམ་གཉིས་ཡིན་ལ། སེམས་ཉོན་མོངས་ཅན་མིན་པ་ནི་དེ་ལ་དམིགས་པ་མ་སྤངས་པ་རྒྱས་འགྱུར་གྱི་ཕྲ་རྒྱས་དང་བཅས་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སེམས་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ (དཔེར་ན་དགེ་བའི་སེམས་དང་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་སེམས་) རྣམས་ཀྱང་ཕྲ་རྒྱས་དང་བཅས་པ་ཡིན་པར་འཇོག་སྟེ། དེ་ནི་སེམས་དེ་དག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་མིན་གྱི། སེམས་དེ་དག་དམིགས་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་ཕྲ་རྒྱས་གཞན་ (དཔེར་ན་དགེ་བ་ལ་ཆགས་པ་ལྟ་བུ་) སྐྱེ་རུང་གི་ས་བོན་མ་སྤངས་པའི་དོན་གྱིས་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཕྲ་རྒྱས་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དཔེར་ན། ཟག་བཅས་ཀྱི་དགེ་བ་ལ་ཆགས་པ་སྐྱེ་ནུས་པས་ན། དགེ་བ་དེ་ཉིད་ཕྲ་རྒྱས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བའི་གཞི་ཡིན་པས་ན་ཕྲ་རྒྱས་དང་བཅས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །
དྲི་བ། ༦༨༽ ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་གཅིག་ལས་གཅིག་ཇི་ལྟར་འཇུག་ཚུལ་གསལ་བར་གསུངས་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྨོངས་ལས་ཐེ་ཚོམ་དེ་ནས་ནི། །ལོག་ལྟ་དེ་ནས་འཇིག་ཚོགས་ལྟ། །དེ་ནས་མཐར་འཛིན་དེ་ནས་ནི། །ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན་དེ་ནས་ལྟ། །རང་གི་ལྟ་ལ་ང་རྒྱལ་ཆགས། །གཞན་ལ་ཞེ་སྡང་དེ་ལྟར་རིམ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་ནི། ༡. རྨོངས་པ་ (མ་རིག་པ་) སྔོན་དུ་འགྲོ་སྟེ། བདེན་པ་བཞིའི་གནས་ལུགས་མི་ཤེས་པར་རྨོངས་སོ། ། ༢. དེ་ལས་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ནམ་མིན་སྙམ་དུ་ཡིད་གཉིས་ཟའོ། ། ༣. དེ་ལས་ལོག་ལྟ་སྐྱེ་སྟེ། ཡིད་གཉིས་ཟ་བ་དེ་ལས་ལོག་པར་ཐག་བཅད་ནས་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སྐུར་བ་འདེབས་སོ། ། ༤. དེ་ལས་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་སྐྱེ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་དེ་ཉིད་ལ་བདག་ཏུ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། ། ༥. དེ་ལས་ མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་སྐྱེ་སྟེ། བདག་ཏུ་བཟུང་བ་དེ་ཉིད་རྟག་པའམ་ཆད་པར་ལྟ་བའོ། ། ༦. དེ་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་སྐྱེ་སྟེ། ལྟ་བ་དེ་དག་གིས་དག་པར་ (གྲོལ་བར་) འདོད་ནས་ལམ་ལོག་པ་ལ་ཞུགས་སོ། ། ༧. དེ་ལས་ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་སྐྱེ་སྟེ། རང་གི་ལྟ་བ་དང་སྤྱོད་པ་དེ་ཉིད་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པའོ། ། ༨. དེ་ནས་ང་རྒྱལ་དང་འདོད་ཆགས་ སྐྱེ་སྟེ། རང་གི་ལྟ་བ་དེ་ལ་ང་རྒྱལ་སྐྱེ་ཞིང་མཆོག་ཏུ་ཞེན་ནས་ཆགས་སོ། ། ༩. མཐར་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་སྟེ། རང་གི་ལྟ་བ་དང་མི་མཐུན་པའི་ལྟ་བ་གཞན་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བར་བྱེད་དོ། ། དེ་ལྟར་རྨོངས་པ་ནས་ཞེ་སྡང་གི་བར་དུ་རིམ་གྱིས་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༦༩༽ ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་རྒྱུ་རྐྱེན་གང་དག་ཚང་དགོས་ཤིང་། དེ་དག་རེ་རེའི་དོན་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཕྲ་རྒྱས་སྤངས་པ་མ་ཡིན་དང་། །ཡུལ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་དང་། །ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་ཡིད་བྱེད་ལས། །ཉོན་མོངས་རྒྱུ་ནི་ཚང་བ་ཡིན། །... དེ་དག་ཀྱང་རྒྱུ་དང་ཡུལ་དང་སྦྱོར་བའི་སྟོབས་རིམ་པར་བཞག་ལ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་རྒྱུ་གསུམ་ཚང་དགོས་ཏེ། ༡. ཕྲ་རྒྱས་མ་སྤངས་པ་ (རྒྱུའི་སྟོབས) སྟེ། རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་ (ཕྲ་རྒྱས་) དེ་གཉེན་པོས་མ་སྤངས་པར་ཡོད་དགོས། ༢. ཡུལ་ཉེ་བར་གནས་པ་ (ཡུལ་གྱི་སྟོབས) སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་ཡུལ་ (དཔེར་ན་གཟུགས་མཛེས་པོ་ལྟ་བུ་) དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཉེ་བར་གནས་དགོས། ༣. ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཡིད་བྱེད་ (སྦྱོར་བའི་སྟོབས) ཀྱིས་། ཡུལ་དེ་ལ་སྡུག་གམ་མི་སྡུག་ཏུ་ལོག་པར་རྟོག་པའི་བློ་སྐྱེ་དགོས། དེ་ལྟར་རྒྱུ་གསུམ་པོ་དེ་ཚང་ན་ད་གཟོད་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་སུམ་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༧༠༽ དགྲ་བཅོམ་པ་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ཡུལ་གྱི་སྟོབས་ཁོ་ནས་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྒྱུ་ནི་ཚང་བ་ཡིན་གྱི། འགའ་ཞིག་ཡུལ་གྱི་སྟོབས་ཁོ་ནས་སྐྱེ་ཡི་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་གྲགས་པ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཁ་ཅིག་གིས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉམས་པའི་ཚེ་རྒྱུ་ཕྲ་རྒྱས་མེད་ཀྱང་ཡུལ་གྱི་སྟོབས་ཁོ་ནས་ཉོན་མོངས་སྐྱེ་བར་འདོད་མོད། དེ་ནི་མི་འཐད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་ངེས་པར་དུ་རྒྱུ་གསུམ་ཀ་ཚང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉམས་པ་དེའི་རྒྱུད་ལ་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་ས་བོན་གསར་དུ་སྐྱེས་པའམ་ཡང་ན་སྔར་སྤངས་པ་དེ་སླར་ལྡོག་པ་ཡིན་དགོས་ཀྱི། ས་བོན་མེད་པར་ཡུལ་དང་ཡིད་བྱེད་ཙམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་མི་སྲིད་དོ། །
དྲི་བ། ༧༡༽ ཟག་པ་དང་། ཆུ་བོ་དང་། སྦྱོར་བ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་སོ་སོར་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བདུན་པ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བསྡུ་ནི། ཟག་པ་གསུམ་ནི། འདོད་པའི་ཟག་པ་དང་། སྲིད་པའི་དང་། མ་རིག་པའི་ཟག་པའོ། །ཆུ་བོ་བཞི་སྟེ། འདོད་པའི་ཆུ་བོ། སྲིད་པའི། ལྟ་བའི། མ་རིག་པའི་ཆུ་བོའོ། །སྦྱོར་བ་བཞི་སྟེ། འདོད་པའི་སྦྱོར་བ། སྲིད་པའི། ལྟ་བའི། མ་རིག་པའི་སྦྱོར་བའོ། །ཉེར་ལེན་བཞི་སྟེ། འདོད་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ། ལྟ་བ་ཉེ་བར། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ཉེ་བར། བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་གྲངས་སྣ་ཚོགས་བསྟན་པ་ལ། ༡. ཟག་པ་གསུམ་སྟེ། འདོད་པའི་ཟག་པ། སྲིད་པའི་ཟག་པ། མ་རིག་པའི་ཟག་པའོ། ། ༢. ཆུ་བོ་བཞི་སྟེ། འདོད་པའི་ཆུ་བོ། སྲིད་པའི་ཆུ་བོ། ལྟ་བའི་ཆུ་བོ། མ་རིག་པའི་ཆུ་བོའོ། ། ༣. སྦྱོར་བ་བཞི་སྟེ། འདོད་པའི་སྦྱོར་བ། སྲིད་པའི་སྦྱོར་བ། ལྟ་བའི་སྦྱོར་བ། མ་རིག་པའི་སྦྱོར་བའོ། ། ༤. ཉེ་བར་ལེན་པ་བཞི་སྟེ། འདོད་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ། ལྟ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ཉེ་བར་ལེན་པ། བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པའོ། །
དྲི་བ། ༧༢༽ འདོད་པའི་ཟག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལ་རྫས་དུ་ཞིག་ཚང་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་ན་གཏི་མུག་མ་གཏོགས་པའི། །ཉོན་མོངས་ཀུན་ནས་དཀྲིས་བཅས་ཟག །འདོད་པ་ན་གཏི་མུག་མ་གཏོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་བཅས་པ་རྫས་བཞི་བཅུ་རྩ་གཅིག་ནི་འདོད་པའི་ཟག་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་པའི་ཟག་པའི་ངོ་བོ་ནི། འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་ (སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་) རྣམས་ལས། མ་རིག་པ་ (གཏི་མུག་) མ་གཏོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སུམ་ཅུ་སོ་གཅིག་པོ་དེ་དག་དང་། དེའི་སྟེང་དུ་ཉེ་ཉོན་གྱི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ (བཅུ་) བསྣན་པས། ཁྱོན་བསྡོམས་པས་རྫས་བཞི་བཅུ་རྩ་གཅིག་ པོ་དེ་ལ་འདོད་པའི་ཟག་པ་ཞེས་བྱའོ། ། གཏི་མུག་ཟུར་དུ་འདོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དེ་ནི་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་ཡིན་པས་ལོགས་སུ་མ་རིག་པའི་ཟག་པ་ཞེས་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༧༣༽ སྲིད་པའི་ཟག་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ཞིང་། ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་རྣམས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་སྲིད་པའི་ཟག་པ་ཞེས་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཟུགས་དང་གཟུགས་ནི་མེད་པ་ན། །ཕྲ་རྒྱས་ཁོ་ན་སྲིད་པའི་ཟག །... གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ན་སྤྱོད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་གཅིག་ཏུ་སྡུས་ནས་སྲིད་པའི་ཟག་པར་བཤད་ཅེ་ན། དེ་ལུང་མ་བསྟན་ཁ་ནང་བལྟས། །མཉམ་བཞག་ས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་བྱས། །དེ་གཉིས་ཀ་ཡང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་། ཁ་ནང་དུ་བལྟས་ཏེ་འཇུག་པ་དང་། མཉམ་པར་བཞག་པའི་ས་པ་དག་ཡིན་པར་ཆོས་མཐུན་པ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྲིད་པའི་ཟག་པའི་ངོ་བོ་ནི། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ཀྱི་ཕྲ་རྒྱས་ (དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་) རྣམས་ལས། མ་རིག་པ་ (བཅུ་) མ་གཏོགས་པའི་ཕྲ་རྒྱས་ལྔ་བཅུ་རྩ་གཉིས་པོ་དེ་དག་གོ ། (འདིར་ཀུན་དཀྲིས་རྣམས་མི་སྟོན་ཏེ་གོང་མ་ན་དེ་དག་མེད་པས་སོ།།) ཁམས་གོང་མ་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དེ་གཉིས་ཆོས་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ༡. གཉིས་ཀ་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་པ་དང་། (སྡིག་པ་མི་གསོག་པ) ༢. གཉིས་ཀ་ཁ་ནང་དུ་བལྟས་པ་ (ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ནང་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པ) དང་། ༣. གཉིས་ཀ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ས་པ་ (ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ས་ཡིན་པ) བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༧༤༽ མ་རིག་པའི་ཟག་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ཞིང་། མ་རིག་པ་དེ་ཉིད་ཟག་པ་གཞན་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་མ་བསྡུས་པར་ལོགས་སུ་འཇོག་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མ་རིག་པ་ཁམས་གསུམ་པ་རྫས་བཅོ་ལྔ་ནི་མ་རིག་པའི་ཟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལོགས་སུ་བགྲངས། རྩ་བ་མ་རིག་ཡིན་པས་ན། །ལོགས་ཤིག་ཏུ་ནི་ཟག་པར་བསྟན། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་མ་རིག་པ་ཡིན་པས་ན་ལོགས་ཤིག་ཏུ་ནི་ཟག་པར་བསྟན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མ་རིག་པའི་ཟག་པའི་ངོ་བོ་ནི། ཁམས་གསུམ་གྱི་མ་རིག་པ་ཐམས་ཅད་ (འདོད་པའི་ ༥ + གཟུགས་ཀྱི་ ༥ + གཟུགས་མེད་ཀྱི་ ༥ = ༡༥) དེ་རྫས་བཅོ་ལྔ་པོ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ཉིད་ལོགས་སུ་འདོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། མ་རིག་པ་ནི་འདོད་པའི་ཟག་པ་དང་སྲིད་པའི་ཟག་པ་གཉིས་ཀའི་རྩ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དཔེར་ན་ལྗོན་ཤིང་གི་རྩ་བ་དང་ཡལ་ག་སོ་སོར་འབྱེད་པ་བཞིན་དུ། མ་རིག་པ་ནི་རྩ་བ་དང་། ཆགས་སྡང་སོགས་ནི་ཡལ་ག་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། རྩ་བ་དེ་ཟུར་དུ་བཏོན་ནས་བསྟན་ནོ། །
དྲི་བ། ༧༥༽ ཆུ་བོ་དང་སྦྱོར་བའི་དབྱེ་བ་འབྱེད་པའི་ཚེ། ལྟ་བའི་ཆུ་བོ་དང་སྦྱོར་བ་ལོགས་སུ་འདོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཆུ་བོ་སྦྱོར་བའང་དེ་བཞིན་དུ། །ལྟ་རྣམས་གསལ་ཕྱིར་ལོགས་ཤིག་བསྟན། །... ཆུ་བོ་སྦྱོར་བའང་དེ་བཞིན་དུ་སྟེ། ལྟ་བ་རྣམས་མ་གཏོགས་པ་འདོད་པའི་ཟག་པ་ཁོ་ན་འདོད་པའི་ཆུ་བོ་དང་སྦྱོར་བ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་སྲིད་པའང་ངོ་། །... གྲོགས་མེད་ལྟ་བ་རྣམས་འབའ་ཞིག་ནི་གསལ་བའི་ཕྱིར་འཇོག་པའི་རྗེས་སུ་མི་མཐུན་ལོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཆུ་བོ་དང་སྦྱོར་བའི་སྐབས་སུ། འདོད་པའི་ཆུ་བོ་ (དང་སྦྱོར་བ) དང་། སྲིད་པའི་ཆུ་བོ་ (དང་སྦྱོར་བ) དང་། མ་རིག་པའི་ཆུ་བོ་ (དང་སྦྱོར་བ) ལས་གཞན་དུ། ལྟ་བའི་ཆུ་བོ་ (དང་སྦྱོར་བ) ཞེས་ལོགས་སུ་བཏོན་ཡོད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ལྟ་བ་ལྔ་པོ་ནི་གསལ་བ་ (ཤེས་རབ་ཉོན་མོངས་ཅན་) ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལོགས་སུ་བསྟན་ཏོ། ། འོ་ན་ཟག་པའི་སྐབས་སུ་ལྟ་བ་ལོགས་སུ་མ་བསྟན་པ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཟག་པ་ཞེས་པ་ནི་སེམས་ཁམས་གསུམ་དུ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ ཡིན་ལ། ལྟ་བ་ནི་གསལ་བ་ཡིན་པས་འཇོག་པ་དང་རྗེས་སུ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་ (འཇོག་པའི་བྱེད་ལས་ཆུང་བས་) ཟག་པའི་སྐབས་སུ་ལོགས་སུ་མ་ཕྱེ་བར་འདོད་པ་དང་སྲིད་པའི་ཟག་པའི་ནང་དུ་བསྡུས་སོ། ། འོན་ཀྱང་ཆུ་བོ་ (ཁྱེར་བར་བྱེད་པ) དང་སྦྱོར་བ་ (སྦྱོར་བར་བྱེད་པ) ཡི་དོན་ལ་ལྟ་བ་ཤིན་ཏུ་མཐུན་པས་འདིར་ལོགས་སུ་བསྟན་ནོ། །
དྲི་བ། ༧༦༽ ཉེ་བར་ལེན་པ་བཞིའི་ངོས་འཛིན་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། ལྟ་བ་ལ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ལོགས་སུ་བཀར་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཇི་སྐད་བཤད་ཉིད་མ་རིག་བཅས། །ཉེར་ལེན་རྣམས་དེ་ལྟ་རྣམས་གཉིས། །ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་མ་རིག་པ། །འཛིན་པར་བྱེད་པ་མིན་ཕྱིར་བསྲེས། །... ལྟ་བའི་སྦྱོར་བ་ལས་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་གཉིས་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པ་སུམ་ཅུའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ཉེ་བར་ལེན་པ་རྫས་དྲུག་གོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་ལས་ཕྱི་མ་རྣམས་ལོགས་སུ་ཕྱེ་ཞེ་ན། ལམ་གྱི་དགྲར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་བསླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉེ་བར་ལེན་པ་བཞིའི་ངོ་བོ་ནི། ༡. འདོད་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི། འདོད་པའི་སྦྱོར་བ་དང་འདྲ་བ་ལ་མ་རིག་པ་བསྣན་པ་ (སུམ་ཅུ་སོ་བཞི་) སྟེ། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས། ཁོང་ཁྲོ། ང་རྒྱལ། མ་རིག་པ། ཐེ་ཚོམ། ཀུན་དཀྲིས་བཅུ་བཅས་སོ། ། ༢. བདག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི། སྲིད་པའི་སྦྱོར་བ་དང་འདྲ་བ་ལ་མ་རིག་པ་བསྣན་པ་ (སུམ་ཅུ་སོ་བརྒྱད་) སྟེ། གོང་མའི་འདོད་ཆགས། ང་རྒྱལ། མ་རིག་པ། ཐེ་ཚོམ་བཅས་སོ། ། ༣. ལྟ་བ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི། ལྟ་བ་ལྔ་ལས་གསུམ་སྟེ། འཇིག་ལྟ། མཐར་འཛིན། ལོག་ལྟ། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་བཅས་བཞི་པོ་ཁམས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་རྩིས་པའི་སུམ་ཅུའོ། ། ༤. ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི། ལྟ་བ་ལྔ་ལས་ལྷག་མ་གཅིག་སྟེ་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ (ཁམས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་དྲུག་) གོ ། ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ལོགས་སུ་འདོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འདི་ནི་ལམ་གྱི་དགྲ་ (ལམ་ལོག་པར་ཁྲིད་པ) ཡིན་པ་དང་། ཁྱིམ་པ་དང་རབ་བྱུང་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་བསླུ་བ་ (ཁྱིམ་པ་དཀའ་ཐུབ་ཀྱིས་བསླུ་བ་དང་རབ་བྱུང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཙམ་གྱིས་བསླུ་བ) ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡང་འདིར་མ་རིག་པ་ནི་ལོགས་སུ་མ་བཏོན་པར་འདོད་པ་ཉེར་ལེན་དང་བདག་སྨྲ་ཉེར་ལེན་གྱི་ཁོངས་སུ་བསྲེས་ནས་བཞག་སྟེ། མ་རིག་པ་ནི་མི་གསལ་བས་ཡུལ་ལ་མངོན་པར་འཛིན་པའི་ནུས་པ་ཆུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༧༧༽ ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་ཕྲ་རྒྱས་ཞེས་པའི་མིང་དོན་གྱི་ངེས་ཚིག་ཇི་ལྟར་བཤད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གང་ཕྱིར་དེ་དག་ཕྲ་བ་དང་། །རྗེས་འབྲེལ་རྣམས་གཉིས་རྒྱས་འགྱུར་དང་། །རྗེས་སུ་འབྲང་བས་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ཕྲ་རྒྱས་དག་ཏུ་བཤད་པ་ཡིན། །གང་ཕྱིར་དེ་དག་རྟོགས་པར་དཀའ་བས་རྒྱུ་བ་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐོབ་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་དང་། དམིགས་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་དང་། སྦྱོར་བ་མེད་པས་ཟློག་བཞིན་དུ་ཡང་དང་ཡང་དུ་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དེ་ཡི་ཕྱིར་ཕྲ་རྒྱས་དག་ཏུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་ཞེས་པའི་མིང་འདི་དོན་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་བཏགས་ཏེ། ༡. ཕྲ་བ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པའི་ངོ་བོ་དང་བྱེད་ལས་རྣམས་སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་རྟོགས་པར་དཀའ་ཞིང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྒྱུ་བའི་ཕྱིར། ༢. རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་སྟེ། ས་བོན་གྱི་ཚུལ་དུ་སེམས་རྒྱུད་ལ་ཐོབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྲལ་མེད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར། ༣. རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཡུལ་ལ་རྒྱས་པ་དང་། མཚུངས་ལྡན་གྱི་སྒོ་ནས་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ལ་རྒྱས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། ༤. རྗེས་སུ་འབྲང་བ་སྟེ། སྦྱོར་བ་རྩོམ་པ་སོགས་འབད་པ་མེད་པར་ཡང་། གཉེན་པོས་མ་བཟློག་གི་བར་དུ་ཡང་དང་ཡང་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་ཞིང་མངོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༧༨༽ ཟག་པ་དང་། ཆུ་བོ་དང་། སྦྱོར་བ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ངེས་ཚིག་ཇི་ལྟར་བཤད་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་དག་འཇོག་བྱེད་ཟག་བྱེད་དང་། །འཁྱེར་བར་བྱེད་དང་འབྱར་བྱེད་དང་། །ཉེ་བར་འཛིན་ཕྱིར་ཟག་ལ་སོགས། །དེ་དག་གི་ནི་ངེས་ཚིག་ཡིན། །དེ་དག་འཁོར་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ནས་མནར་མེད་པའི་བར་དུ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་རྨ་ནས་ཟག་པར་བྱེད་པས་ཟག་པ་ཞེས་དང་། ལ་སོགས་འཁྱེར་བར་བྱེད་པས་ན་ཆུ་བོ་དང་། འབྱར་བར་བྱེད་པས་ན་སྦྱོར་བ་དང་། ཉེ་བར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཉེར་ལེན་ཅེས་པ་དེ་དག་གི་ནི་ངེས་ཚིག་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་གྲངས་དེ་དག་གི་ངེས་ཚིག་ནི། ༡. ཟག་པ་ཞེས་པ་ནི་དོན་གཉིས་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་གནས་སུ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ (མི་གཏོང་བ) དང་། སྲིད་རྩེ་ནས་མནར་མེད་བར་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་རྨ་སྒོ་ནས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་ཟག་པར་བྱེད་པ་ (འཛག་པ) སྟེ་རྣག་ཁྲག་བཞིན་ནོ། ། ༢. ཆུ་བོ་ཞེས་པ་ནི། སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་འཁྱེར་བར་བྱེད་པ་སྟེ་ཆུ་བོ་དྲག་པོ་བཞིན་ནོ། ། ༣. སྦྱོར་བ་ཞེས་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་དང་འབྲལ་མེད་དུ་འབྱར་བར་བྱེད་པ་སྟེ་ལ་ཆ་བཞིན་ནོ། ། ༤. ཉེ་བར་ལེན་པ་ཞེས་པ་ནི། སྲིད་པ་ཕྱི་མ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཉེ་བར་འཛིན་པ་ (ལེན་པ) སྟེ་མེ་ཡིས་ཤིང་ལེན་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༧༩༽ ཕྲ་རྒྱས་དེ་དག་ལ་དབྱེ་བ་གཞན་དུ་ཕྱེ་བ་ན་རྣམ་པ་གང་དག་ཡོད་ཅིང་། ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བའི་གྲངས་དུ་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དགུ་པ་གཞན་པའི་རྣམ་གྲངས་བཤད་པ་ལ།... དེ་དག་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་སོགས་ཀྱིས། །དབྱེ་བས་ཡང་རྣམ་ལྔ་བཤད་དོ། །ཕྲ་རྒྱས་དེ་དག་ཉིད་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དང་། ལ་སོགས་ཀྱིས་འཆིང་བ་དང་། ཕྲ་རྒྱས་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཀུན་ནས་དཀྲིས་པའི་དབྱེ་བས་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དགུ་སྟེ། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ། ང་རྒྱལ། མ་རིག །ལྟ་བ། མཆོག་འཛིན། ཐེ་ཚོམ། ཕྲག་དོག །སེར་སྣའི་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་རྣམས་སོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྔར་བཤད་པའི་ཕྲ་རྒྱས་དེ་དག་ལ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གཞན་ལྔར་ཕྱེ་བ་ནི། ༡. ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་ ༢. འཆིང་བ་ ༣. ཕྲ་རྒྱས་ (འདི་ནི་བསྐྱར་དུ་སྨོས་པ་སྟེ་དོན་གྱི་གནད་གཞན་སྟོན་ཕྱིར) ༤. ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ ༥. ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་བཅས་སོ། ། དེ་ལས་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་དགུ་ནི། ༡. རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ (འདོད་ཆགས) ༢. ཁོང་ཁྲོ་ ༣. ང་རྒྱལ་ ༤. མ་རིག་པ་ ༥. ལྟ་བ་ ༦. མཆོག་འཛིན་ (ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན) ༧. ཐེ་ཚོམ་ ༨. ཕྲག་དོག་ ༩. སེར་སྣ་བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༨༠༽ ལྟ་བ་ལྔ་པོ་དེ་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བའི་གྲངས་སུ་འདྲེན་པའི་ཚེ། ལྟ་བའི་ཀུན་སྦྱོར་དང་མཆོག་འཛིན་གྱི་ཀུན་སྦྱོར་གཉིས་སུ་སོ་སོར་ཕྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྟ་བའི་ཀུན་སྦྱོར་ནི་ལྟ་བ་གསུམ་མོ། །འདིར་ལྟ་བའི་ཀུན་སྦྱོར་དང་གཉིས་ལོགས་ཤིག་མཆོག་འཛིན་གྱི་ཀུན་སྦྱོར་དུ་བསྟན་ཞེ་ན། རྫས་དང་མཆོག་འཛིན་འདྲ་བའི་ཕྱིར། །ལྟ་གཉིས་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་གཞན་ནོ། །ལྟ་བ་གསུམ་ཡང་རྫས་བཅོ་བརྒྱད་ཡིན་ལ། མཆོག་འཛིན་གཉིས་ཀྱང་རྫས་བཅོ་བརྒྱད་དུ་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དང་། མཆོག་ཏུ་འཛིན་པར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་ཕྱི་མ་གཉིས་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་གཞན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལྟ་བ་ལྔ་ལས་འཇིག་ལྟ་དང་མཐར་འཛིན་དང་ལོག་ལྟ་གསུམ་ནི་ལྟ་བའི་ཀུན་སྦྱོར་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཤིང་། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་གཉིས་ནི་མཆོག་འཛིན་གྱི་ཀུན་སྦྱོར་ཞེས་ལོགས་སུ་བསྟན་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ནི། ༡. རྫས་འདྲ་བ་སྟེ། ལྟ་བ་དང་པོ་གསུམ་པོ་དེ་ཁམས་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ན་རྫས་ བཅོ་བརྒྱད་ཡོད་ལ། མཆོག་འཛིན་ཕྱི་མ་གཉིས་པོའང་ཁམས་གསུམ་དུ་ཕྱེ་ན་རྫས་བཅོ་བརྒྱད་ཡོད་པས། གྲངས་མཉམ་པར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དང་། ༢. མཆོག་འཛིན་འདྲ་བ་སྟེ། ཕྱི་མ་གཉིས་ཀ་ནི་ཡུལ་ (ལྟ་བ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་) ལ་མཆོག་དང་གཙོ་བོར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་གསུམ་པོ་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་དང་། གཉིས་པོ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ་ཀུན་སྦྱོར་གྱི་གྲངས་སུ་བཞག་གོ །
དྲི་བ། ༨༡༽ ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་གཉིས་ནི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ (ཉེ་ཉོན་) ཡིན་བཞིན་དུ། ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བའི་གྲངས་སུ་ལོགས་སུ་བགྲང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཁྱད་པར་བ་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གང་ཕྱིར་གཉིས་ཀའང་གཅིག་ཏུ་ནི། །མི་དགེ་རང་དབང་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་དེ་དག་ལས། །ལོགས་ཤིག་ཀུན་སྦྱོར་གཉིས་སུ་བཤད། །... འདི་གཉིས་ཀ་ལ་གཅིག་ཏུ་ནི་མི་དགེ་བ་དང་རང་དབང་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་གཞན་ལ་མེད་པས་ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་དེ་དག་ལས་ལོགས་ཤིག་ཀུན་སྦྱོར་གཉིས་སུ་བཤད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་གཉིས་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བའི་གྲངས་སུ་འདྲེན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ཏེ། ༡. གཅིག་ཏུ་མི་དགེ་བ་སྟེ། འདི་གཉིས་ནི་ནམ་སྐྱེས་ཀྱང་མི་དགེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ལུང་མ་བསྟན་དང་འདྲེས་པ་མེད་དོ། ། (ཀུན་དཀྲིས་གཞན་རྣམས་ནི་ལུང་མ་བསྟན་དང་འདྲེས་པའང་ཡོད་དོ།།) ༢. རང་དབང་ཅན་ (རང་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་) ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་གཞན་གྱི་རྟེན་ལ་མ་བལྟོས་པར། རང་ཉིད་གཅིག་པུར་ཡུལ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (དཔེར་ན་གཉིད་དང་རྒོད་པ་སོགས་ནི་རང་དབང་མེད་པར་གཞན་དང་འགྲོགས་དགོས་པ་ལྟ་བུ་མིན་ནོ།།) ཁྱད་ཆོས་དེ་གཉིས་ཚང་བའི་ཀུན་དཀྲིས་གཞན་མེད་པས། འདི་གཉིས་ལོགས་སུ་ཀུན་སྦྱོར་དུ་བཞག་གོ །
དྲི་བ། ༨༢༽ ཐ་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཀུན་སྦྱོར་ལྔ་ཞེས་པ་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་གིས་འདོད་ཁམས་ལས་མི་འདའ་བ་དང་ཕྱིར་ཟློག་པར་བྱེད་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཐ་མའི་ཆ་དང་མཐུན་རྣམ་ལྔ་། །གཉིས་ཀྱི་འདོད་ལས་མི་འདའ་ལ། །གསུམ་པོ་ཡིས་ནི་ཕྱིར་ཟློག་བྱེད། །སྟོན་པས་གཞན་ཀུན་སྦྱོར་ཐ་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ལྔ་གསུངས་ཏེ། འཇིག་ལྟ། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་མཆོག་འཛིན། ཐེ་ཚོམ། འདོད་པ་ལ་འདུན་པ། གནོད་སེམས་སོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཐ་མའི་ཆ་ (འདོད་ཁམས) དང་མཐུན་པའི་ཀུན་སྦྱོར་ལྔ་ནི། ༡. འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་
༢. ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ ༣. ཐེ་ཚོམ་ ༤. འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ (འདོད་ཆགས་) ༥. གནོད་སེམས་ (ཁོང་ཁྲོ་) བཅས་སོ། ། དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་འདོད་ཁམས་སུ་འཆིང་ཚུལ་ནི། འདོད་འདུན་དང་གནོད་སེམས་ གཉིས་ཀྱིས་ནི། འདོད་ཁམས་ལས་ཡར་མི་འདའ་བར་བྱེད་དེ། འདོད་ཡོན་ལ་ཆགས་པ་དང་སེམས་མི་བདེ་བས་བཅིངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འཇིག་ལྟ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན་དང་། ཐེ་ཚོམ་གསུམ་གྱིས་ནི། གལ་ཏེ་འདོད་ཁམས་ལས་ཅུང་ཟད་འདས་ཏེ་གོང་མར་སྐྱེས་ཀྱང་། སླར་ཡང་འདོད་ཁམས་སུ་ཕྱིར་ཟློག་པར་ (ལྡོག་ཏུ་འཇུག་པར་) བྱེད་དོ། ། དེ་གསུམ་གྱི་དཔེ་ནི། ༡. ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན་ནི་སྒོ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། ལམ་ལོག་པར་ཁྲིད་པས་ཐར་པའི་ལམ་དུ་མི་གཏོང་བ། ༢. ཐེ་ཚོམ་ནི་ ལམ་མདོར་ཞུགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཡིད་གཉིས་ཟ་བས་མདུན་དུ་འགྲོ་མི་ནུས་པ། ༣. འཇིག་ལྟ་ནི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ (རང་ཡུལ་དུ་ཁྲིད་མཁན་) ལྟ་བུ་སྟེ། གང་དུ་སྐྱེས་ཀྱང་བདག་ཏུ་ཞེན་པས་འཁོར་བར་འཁོར་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༨༣༽ ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་གྱི་ཀུན་སྦྱོར་ལྔ་པོ་དེ་ལ་མདོ་ལས་ལྟ་བ་སོགས་གསུམ་པོ་དེ་དོར་ནས་གཉིས་སུ་གསུངས་པ་དང་། ཡང་ན་འདོད་འདུན་དང་གནོད་སེམས་དོར་ནས་གསུམ་དུ་གསུངས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྒོ་དང་རྩ་བས་བསྡུས་ཕྱིར་གསུམ། །འདོད་འདུན་གནོད་སེམས་དོར་བའི་གསུམ་དུའང་གསུངས་ཏེ། ཉོན་མོངས་རྣམས་རྣམ་པ་གཅིག་དང་། རྣམ་པ་གཉིས་དང་། རྣམ་པ་བཞི་པ་དག་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་སྒོ་ནི་འདི་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པ་དང་། མཐར་འཛིན་ལྟ་བ་ནི་འཇིག་ལྟས་བཅུག་ལ། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པས་བཅུག །ལོག་ལྟ་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་རབ་ཏུ་བཅུག་པ་དེའི་ཕྱིར་རྩ་བ་བསྡུས་ཕྱིར་གསུམ་མོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིར་དོགས་པ་ནི། མདོ་སྡེ་འགའ་ཞིག་ལས་ཀུན་སྦྱོར་ལྔ་ལས་གསུམ་པོ་ (འཇིག་ལྟ། ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན། ཐེ་ཚོམ) ཁོ་ན་གཙོ་བོར་བསྟན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ཏེ། ༡. སྒོ་ཡིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འདུས་ཏེ། རྣམ་པ་གཅིག་ (བདེན་པ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་སྤོང་བ) རྣམས་ནི་འཇིག་ལྟའི་སྒོ་ནས་འཇུག་གོ ། རྣམ་པ་གཉིས་ (སྡུག་བསྔལ་དང་ལམ་མཐོང་སྤང་) རྣམས་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན་གྱི་སྒོ་ནས་འཇུག་གོ ། རྣམ་པ་བཞི་ (བདེན་བཞི་མཐོང་སྤང་) རྣམས་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. རྩ་བས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལྟ་བ་གཞན་རྣམས་ཀྱང་གསུམ་པོ་འདིའི་ནང་དུ་འདུས་ཏེ། མཐར་འཛིན་ལྟ་བ་ནི་ འཇིག་ལྟས་བསྐྱེད་ (བཅུག་) པའི་ཕྱིར་དང་། ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་འཛིན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ལོག་ལྟ་ནི་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་རྩ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་མདོ་ལས་གཙོ་བོར་བསྟན་ཏོ། །
དྲི་བ། ༨༤༽ སློབ་དཔོན་གཞན་དག་གིས་ཀུན་སྦྱོར་གསུམ་པོ་དེ་ཐར་པར་བགྲོད་པའི་གེགས་བྱེད་ཚུལ་དཔེ་དོན་སྦྱར་ནས་ཇི་ལྟར་བཤད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འགྲོ་མི་འདོད་དང་ལམ་ནོར་དང་། །ལམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་དེ་སྙེད་ཅིག །ཐར་པ་བགྲོད་ལ་གེགས་བྱེད་པ། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་གསུམ་བསྟན་ཏོ། །... གཞན་དག་ན་རེ། ཡུལ་གཞན་དུ་འགྲོ་བའི་བར་ཆད་གསུམ་སྟེ། འགྲོ་མི་འདོད་པ་དང་། ལམ་ནོར་བ་དང་། ལམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེ་སྙེད་ཅིག་ཐར་པར་བགྲོད་པ་ལའང་གེགས་བྱེད་པ་དེ་ཆོས་མཐུན་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སློབ་དཔོན་གཞན་དག་གིས་ཀུན་སྦྱོར་གསུམ་པོ་དེ་མགྲོན་པོ་ཡུལ་གཞན་དུ་འགྲོ་བའི་བར་ཆད་གསུམ་དང་སྦྱར་ནས་བཤད་དེ། ༡. འཇིག་ལྟ་ནི་འགྲོ་མི་འདོད་པ་དང་ཆོས་མཐུན་ཏེ། བདག་ཏུ་ཞེན་པས་ཐར་པ་ཐོབ་ན་བདག་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སྐྲག་ནས་ཐར་པར་འགྲོ་མི་འདོད་པའོ། ། ༢. ཚུལ་ཁྲིམས་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག་འཛིན་ནི་ལམ་ནོར་བ་དང་ཆོས་མཐུན་ཏེ། ལམ་མ་ཡིན་པ་ (དཀའ་ཐུབ་སོགས་) ལ་ལམ་དུ་བཟུང་ནས་ལམ་གོལ་བར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༣. ཐེ་ཚོམ་ནི་ལམ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དང་ཆོས་མཐུན་ཏེ། ལམ་འདི་ཡིན་ནམ་མིན་སྙམ་དུ་ཡིད་གཉིས་ཟ་བས་མདུན་དུ་བསྐྱོད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་གསུམ་པོ་འདིས་ཐར་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བགྲོད་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་མདོ་ལས་བསྟན་ཏོ། །
དྲི་བ། ༨༥༽ གོང་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཀུན་སྦྱོར་ལྔ་ཞེས་པ་གང་དག་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གོང་མའི་ཆ་དང་མཐུན་ལྔ་ཉིད། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ལས་སྐྱེས་པའི། །འདོད་ཆགས་གཉིས་རྒོད་ང་རྒྱལ་རྨོངས། །གོང་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པའང་ལྔ་ཉིད་དེ། གོང་མ་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད། དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་འདོད་ཆགས་གཉིས་དང་། རྒོད་པ་དང་། ང་རྒྱལ། རྨོངས་པ་དེ་དག་མ་སྤངས་པར་གོང་མ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གོང་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཀུན་སྦྱོར་ལྔ་ནི། ༡. གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ (གཟུགས་ལ་འདོད་པའི་འདུན་པ) ༢. གཟུགས་མེད་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ (གཟུགས་མེད་ལ་འདོད་པའི་འདུན་པ) ༣. རྒོད་པ་ ༤. ང་རྒྱལ་ ༥. མ་རིག་པ་ (རྨོངས་པ) བཅས་སོ། ། འདི་དག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ལས་མི་འདའ་བར་ (མི་ཐར་བར་) འཆིང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན་གོང་མའི་ཆ་མཐུན་ཞེས་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༨༦༽ འཆིང་བ་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་ཚོར་བ་གསུམ་དང་ཇི་ལྟར་སྦྱོར་རམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཚོར་བའི་དབང་གིས་འཆིང་བ་གསུམ། །ཚོར་བ་གསུམ་གྱི་དབང་གིས་འཆིང་བ་སྟེ། བདེ་བའི་ཚོར་བ་ལ་ནི་འདོད་ཆགས་དམིགས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་འགྱུར་བས་འཆིང་བ་འདོད་ཆགས། སྡུག་བསྔལ་ལ་ནི་ཞེ་སྡང་། བཏང་སྙོམས་ལ་ནི་འཆིང་བ་གཏི་མུག །ཕྲ་རྒྱས་ནི་རྩ་ཉོན་སྔར་བཤད་པ་དག་གོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འཆིང་བ་གསུམ་ནི། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གསུམ་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཚོར་བ་གསུམ་གྱི་དབང་གིས་འཆིང་བར་འཇོག་སྟེ། ༡. འདོད་ཆགས་ཀྱི་འཆིང་བ་ནི། བདེ་བའི་ཚོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་ཞིང་། བདེ་བ་ལ་དམིགས་པ་དང་མཚུངས་ལྡན་གྱི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། ། ༢. ཞེ་སྡང་གི་འཆིང་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་ཞིང་། དེ་ལ་དམིགས་ནས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། ། ༣. གཏི་མུག་གི་འཆིང་བ་ནི། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཚོར་བ་ ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་ཞིང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་རང་བཞིན་མི་གསལ་བ་ལ་རྨོངས་ནས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༨༧༽ ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་གསལ་བར་གསུངས་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཉོན་མོངས་ལས་གཞན་ཉོན་མོངས་ཅན། །སེམས་བྱུང་འདུ་བྱེད་ཕུང་ཞེས་པ། །གང་དེའང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་ཏེ། །དེ་དག་ཉོན་མོངས་ཞེས་མི་བྱ། །སེམས་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པས་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་སེམས་ལས་བྱུང་བ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་པས་བསྡུས་པ་གང་དག་ཡིན་པ། གང་དེའང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་དག་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་མི་བྱའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་པ་ནི། སེམས་ཉེ་བར་ (ཉེ་འཁོར་ནས་) ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་རྣམས་སོ། ། དེའི་ངོ་བོ་ནི། ༡. རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ (འདོད་ཆགས་སོགས་དྲུག་) ལས་གཞན་པ་ཡིན་དགོས། ༢. སེམས་བྱུང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡིན་དགོས། ༣. འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཞིག་ཡིན་དགོས། དེས་ན་ (ཁྲོ་བ་དང་། འཁོན་འཛིན། འཆབ་པ་སོགས་) འདི་དག་ནི་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བའི་ཡན་ལག་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཞེས་བྱ་ཡི། རྩ་ཉོན་ཞེས་མི་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༨༨༽ ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཞེས་པ་གང་དག་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་གི་གྲངས་འདྲེན་ཚུལ་ལ་མདོ་སྡེ་པ་དང་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་བཞེད་པ་མི་འདྲ་བ་གང་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ངོ་ཚ་མེད་དང་ཁྲེལ་མེད་དང། །ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་རྒོད་པ་དང་། །འགྱོད་དང་རྨུགས་དང་གཉིད་དང་ནི། །ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད། །ཁྲོ་དང་འཆབ་པའོ་་་་་་་་་་་་་་། །... ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་དོ། །བྱེ་སྨྲ་བ་ཁྲོ་བ་དང་འཆབ་པ་བསྣན་ནས་བཅུར་འདོད།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཞེས་པ་ནི་སེམས་ཀུན་ནས་དཀྲིས་ཏེ་དགེ་བ་ལ་སྦྱོར་དུ་མི་སྟེར་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སོ། ། དེའི་གྲངས་འདྲེན་ཚུལ་ལ། ༡. མདོ་སྡེ་པའི་ལུགས་ལ་བརྒྱད་དེ། ངོ་ཚ་མེད་པ། ཁྲེལ་མེད་པ། ཕྲག་དོག །སེར་སྣ། རྒོད་པ། འགྱོད་པ། རྨུགས་པ། གཉིད་བཅས་སོ། ། ༢. བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ་བཅུ་སྟེ། གོང་གི་བརྒྱད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཁྲོ་བ་དང་འཆབ་པ་གཉིས་བསྣན་པས་བཅུའོ། །
དྲི་བ། ༨༩༽ ཕྲག་དོག་དང་། སེར་སྣ་དང་། རྒོད་པ་དང་། གཉིད་དང་། ཁྲོ་བ་དང་། འཆབ་པ་བཅས་ཀྱི་ངོ་བོ་སོ་སོར་ཇི་ལྟར་བཤད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཕྲག་དོག་ནི་གཞན་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལ་སེམས་ཁོང་ནས་འཁྲུག་པའོ། །སེར་སྣ་ནི་ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་དང་། མཁས་པ་རབ་ཏུ་སྦྱིན་པ་དང་འགལ་བ་ཅན་སེམས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པའོ། །རྒོད་པ་ནི་སེམས་རྣམ་པར་མ་ཞི་བའོ། །གཉིད་ནི་ལུས་ཡང་དག་པར་འཛིན་མི་ནུས་པ་སེམས་མངོན་པར་སྡུད་པའོ། །... ཁྲོ་བ་གནོད་སེམས་དང་རྣམ་པར་འཚེ་བ་མ་གཏོགས་པ་སེམས་ཅན་དང་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །འཆབ་པ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ལ་འཁྱུད་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ཕྲག་དོག་ནི། གཞན་གྱི་ཕུན་ཚོགས་ (ནོར་དང་ཡོན་ཏན་སོགས་) ལ་བཟོད་མི་ནུས་པར་སེམས་མི་བདེ་ཞིང་ཁོང་ནས་འཁྲུག་པའོ། ། ༢. སེར་སྣ་ནི། རང་གི་ཆོས་དང་ནོར་སོགས་གཏོང་མི་འདོད་པར་དམ་དུ་འཛིན་པ་སྟེ། སྦྱིན་པ་དང་འགལ་བའི་སེམས་སོ། ། ༣. རྒོད་པ་ནི། སེམས་ནང་དུ་གནས་མི་ཐུབ་པར་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་གཡོ་ཞིང་མ་ཞི་བའོ། ། ༤. གཉིད་ནི། ལུས་སེམས་ལྕི་ཞིང་ནུས་པ་ཞན་པར་གྱུར་ནས་སེམས་ནང་དུ་སྡུད་པའོ། ། ༥. ཁྲོ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ནམ་བེམ་པོ་ (རྡོ་དང་དབྱུག་པ་སོགས་) ལ་གནོད་སེམས་མིན་ཡང་། གློ་བུར་དུ་ཁོང་ནས་ཁྲོས་ཏེ་མནར་སེམས་པའོ། ། (འདི་ནི་ཁོང་ཁྲོ་དང་འདྲ་ཡང་གནོད་སེམས་ཀྱི་ཀུན་སློང་བརྟན་པོ་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད།) ༦. འཆབ་པ་ནི། རང་གིས་བྱས་པའི་སྡིག་པ་ (ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་) གཞན་ལ་མི་མངོན་པར་གསང་ཞིང་སྦེད་པའོ། །
དྲི་བ། ༩༠༽ ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དེ་དག་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་དང་གང་གི་རྒྱུ་མཐུན་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་འདོད་ཆགས་ཀྱིས། །ངོ་ཚ་མེད་རྒོད་སེར་སྣ་བསླང། །འཆབ་པ་རྩོད་དོ་མ་རིག་ལས། །རྨུགས་དང་གཉིད་དང་ཁྲེལ་མེད་དོ། །ཐེ་ཚོམ་ལས་འགྱོད་ཁྲོ་བ་དང་། །ཕྲག་དོག་ཁོང་ཁྲོའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་དཀྲིས་བཅུ་པོ་དེ་དག་རྩ་ཉོན་གང་གི་ཆར་གཏོགས་པ་ནི། ༡. འདོད་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་གསུམ་སྟེ། ངོ་ཚ་མེད་པ་ (རང་གིས་སྡིག་པ་བྱེད་པར་མི་འཛེམ་པ་) དང་། རྒོད་པ་ (ཡུལ་ལ་ཆགས་ནས་གཡོ་བ་) དང་། སེར་སྣ་ (ནོར་ལ་ཆགས་པ་) བཅས་སོ། ། ༢. མ་རིག་པ་ལས་བྱུང་བ་གསུམ་སྟེ། རྨུགས་པ་ (ལུས་སེམས་ལྕི་བ་) དང་། གཉིད་དང་། ཁྲེལ་མེད་པ་ (གཞན་གྱིས་སྨད་པར་མི་འཛེམ་པ་) བཅས་སོ། ། ༣. ཁོང་ཁྲོ་ལས་བྱུང་བ་གཉིས་ཏེ། ཁྲོ་བ་ དང་ཕྲག་དོག་ (གཞན་གྱི་ཕུན་ཚོགས་མི་བཟོད་པ་) གོ ། ༤. ཐེ་ཚོམ་ལས་བྱུང་བ་གཅིག་སྟེ། འགྱོད་པ་ (བྱས་པ་ལ་མི་དགའ་བར་སེམས་པ་) ཡིན་ནོ། ། ༥. འཆབ་པ་ནི་རྩོད་པ་ཡོད་དེ། ཁ་ཅིག་གིས་མ་རིག་པ་ལས་བྱུང་བར་འདོད་ལ། ཁ་ཅིག་གིས་འདོད་ཆགས་ (སྲེད་པ་) ལས་བྱུང་བར་འདོད་དོ། ། (སྤྱིར་བཏང་འདོད་ཆགས་དང་མ་རིག་པ་གཉིས་ཀའི་ཆ་ཡོད་པར་བཤད་དོ།།)
དྲི་བ། ༩༡༽ ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་དྲུག་ཅེས་པ་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་རེ་རེའི་ངོ་བོ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཞན་ཡང་ཉོན་མོངས་དྲི་མ་དྲུག །སྒྱུ་དང་གཡོ་དང་རྒྱགས་པ་དང་། །དེ་བཞིན་འཚིག་དང་འཁོན་འཛིན་དང་། །རྣམ་འཚེ་་་་་་་་་་་་་་། །... སྒྱུ་ནི་གཞན་འདྲིད་པའོ། གཡོ་ནི་སེམས་གྱ་གྱུ་བ། འཚིག་པ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་དམ་དུ་འཛིན་པ། ཁོན་འཛིན་ནི་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ལན་མང་དུ་བྱེད་པ། རྣམ་པར་འཚེ་བ་ནི་རྣམ་པར་མཐོ་འཚམས་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་དྲུག་ནི། ༡. སྒྱུ་ནི། རང་ལ་ཡོན་ཏན་མེད་བཞིན་དུ་ཡོད་པར་བཅོས་ནས་ གཞན་འདྲིད་པ་ (མགོ་སྐོར་བ) སྟེ། གཡོ་སྒྱུའི་ནང་གི་སྒྱུ་འོ། ། ༢. གཡོ་ནི། རང་གི་སྐྱོན་ཡོད་པ་མི་མངོན་པར་སྦེད་ཅིང་ སེམས་གྱ་གྱུ་བ་ (དྲང་པོ་མིན་པ) སྟེ་གཞན་བསླུ་བའོ། ། ༣. རྒྱགས་པ་ནི། རང་གི་རིགས་དང་གཟུགས་བྱད་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་དགའ་ཞིང་མྱོས་ཏེ་ཁེངས་པའོ། ། (འདིའི་ངོ་བོ་གོང་དུ་ང་རྒྱལ་གྱི་སྐབས་དང་འདྲེས་ཀྱང་འདིར་ལོགས་སུ་བགྲང་།) ༤. འཚིག་པ་ནི། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ (སྡིག་པ་) ལ་ཞེན་ནས་དམ་དུ་འཛིན་པ་སྟེ། གཞན་གྱིས་བཤོལ་བཏབ་ཀྱང་མི་ཉན་པར་སྡིག་པ་ལ་ཨུ་ཚུགས་བྱེད་པའོ། ། ༥. འཁོན་འཛིན་ནི། གནོད་སེམས་རྒྱུན་མི་གཅོད་པར་སེམས་ལ་བཅངས་ཏེ་ མནར་སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ལན་མང་དུ་སྐྱེད་པའོ། ། ༦. རྣམ་པར་འཚེ་བ་ནི། གཞན་ལ་བརྡེག་པ་དང་བཙོན་དུ་འཇུག་པ་སོགས་ཀྱིས་མཐོ་འཚམས་པ་ (གནོད་པ་བྱེད་པ) འོ། །
དྲི་བ། ༩༢༽ ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་དྲུག་པོ་དེ་དག་རྩ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་དང་གང་གི་ཆར་གཏོགས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྒྱུ་དང་རྒྱགས་པ་ནི། །འདོད་ཆགས་ལས་སྐྱེས་འཁོན་འཛིན་དང་། །རྣམ་འཚེ་ཁོང་ཁྲོ་ལས་སྐྱེས་སོ། །འཚིག་པ་ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་ལས། །གཡོ་ནི་ལྟ་བས་ཀུན་ནས་བསླངས། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དྲི་མ་དྲུག་པོ་དེ་རྩ་ཉོན་གང་ལས་སྐྱེས་པ་ནི། ༡. འདོད་ཆགས་ལས་སྐྱེས་པ་གཉིས་ཏེ། སྒྱུ་ (རྙེད་བཀུར་ལ་ཆགས་ནས་གཞན་འདྲིད་པ) དང་། རྒྱགས་པ་ (རང་གི་ཕུན་ཚོགས་ལ་ཆགས་ནས་མྱོས་པ) འོ། ། ༢. ཁོང་ཁྲོ་ལས་སྐྱེས་པ་གཉིས་ཏེ། འཁོན་འཛིན་ (གནོད་སེམས་འཆང་བ) དང་། རྣམ་འཚེ་ (གཞན་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ) འོ། ། ༣. ལྟ་བ་ལས་སྐྱེས་པ་གཉིས་ཏེ། འཚིག་པ་ནི་ལྟ་བ་མཆོག་འཛིན་ལས་སྐྱེས་ཏེ། སྡིག་པ་ལ་དམ་པར་བཟུང་ནས་དམ་དུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར། གཡོ་ནི་ལྟ་བ་ (སྤྱི) ལས་སྐྱེས་ཏེ། ལྟ་བ་ངན་པས་བློ་གྱ་གྱུར་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༩༣༽ ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་དྲི་མ་རྣམས་མཐོང་སྤང་དང་སྒོམ་སྤང་གང་གི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་ལས་ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་། །ཁྲེལ་མེད་རྨུགས་གཉིད་རྒོད་རྣམ་གཉིས། །དེ་ལས་གཞན་ནི་བསྒོམ་སྤང་བྱ། །རང་དབང་དེ་བཞིན་དྲི་མ་རྣམས། །... དེ་ལས་གཞན་ནི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་... ལྔ་སྒོམ་པས་སྤང་བྱ་ཁོ་ནའོ། །... དེ་བཞིན་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་དྲུག་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་དཀྲིས་བཅུ་དང་དྲི་མ་དྲུག་རྣམས་སྤང་བྱ་གང་ཡིན་དབྱེ་བ་ནི། ༡. མཐོང་སྒོམ་གཉིས་ཀའི་སྤང་བྱ་ཡིན་པ་ལྔ་སྟེ། ངོ་ཚ་མེད་པ། ཁྲེལ་མེད་པ། རྨུགས་པ། གཉིད་དང་རྒོད་པ་རྣམས་སོ། །འདི་དག་ནི་མཐོང་སྤང་གི་ཉོན་མོངས་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་བྱུང་ན་མཐོང་སྤང་དང་། སྒོམ་སྤང་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་བྱུང་ན་སྒོམ་སྤང་ཡིན་པས་གཉིས་ཀ་དང་འབྲེལ་ལོ། ། ༢. སྒོམ་སྤང་ཁོ་ན་ཡིན་པ་ལྔ་སྟེ། ཕྲག་དོག །སེར་སྣ། འགྱོད་པ། ཁྲོ་བ། འཆབ་པ་རྣམས་སོ། །འདི་དག་ནི་ རང་དབང་ཅན་ཡིན་ཏེ། མཐོང་སྤང་གི་ལྟ་བ་སོགས་ལ་མི་བལྟོས་པར་རང་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ༣. དྲི་མ་དྲུག་པོ་ (སྒྱུ་གཡོ་སོགས་) རྣམས་ཀྱང་སྒོམ་སྤང་ལྔ་པོ་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། སྒོམ་སྤང་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༩༤༽ ཀུན་དཀྲིས་དང་དྲི་མ་རྣམས་འདོད་ཁམས་དང་གོང་མའི་ཁམས་སུ་དགེ་སྡིག་ལུང་མ་བསྟན་གང་ཡིན་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་འབྱེད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་ན་མི་དགེ་གསུམ་རྣམ་གཉིས། །དེ་ཡན་ཆད་ནི་ལུང་མ་བསྟན། །འདོད་པའི་ཁམས་ན་ནི་མི་དགེ་བ་དག་ཡིན་ནོ། །རྨུགས་རྒོད་གཉིད་གསུམ་ནི་མི་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །འདོད་པའི་ཁམས་དེ་ཡན་ཆད་ཀྱི་ཉེ་ཉོན་རྣམས་ནི་ཅི་རིགས་པར་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉེ་ཉོན་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ནི། ༡. འདོད་ཁམས་སུ་ནི། རྨུགས་རྒོད་གཉིད་གསུམ་ནི་མི་དགེ་བ་དང་ ལུང་མ་བསྟན་གཉིས་ཀ་ཡོད་དོ། ། (མི་དགེ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་ན་མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་མ་བསྟན་དང་ལྡན་ན་ལུང་མ་བསྟན་ནོ།།) གཞན་ཐམས་ཅད་ (ངོ་ཚ་མེད་པ་སོགས) ནི་མི་དགེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། ༢. འདོད་ཁམས་དེ་ཡན་ཆད་ (གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་) དུ་ནི། ཉེ་ཉོན་ཐམས་ཅད་ལུང་མ་བསྟན་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། གོང་མ་ན་མི་དགེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༩༥༽ གཡོ་དང་སྒྱུ་གཉིས་ཁམས་གང་དག་ཏུ་ཡོད་ཅིང་། དེའི་དཔེར་བརྗོད་གང་ཞིག་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ་ན། །གཡོ་སྒྱུ་ཚངས་པས་འདྲིད་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ་ན་གཡོ་སྒྱུ་ཡོད་དེ། ཚངས་པ་ཆེན་པོ་དེ་ནི་དེ་ན་བདག་ཉིད་ལོག་པར་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རྟ་ཐུལ་ལ་འདྲིད་པར་ཞུགས་པ་ལྟ་བུའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཡོ་དང་སྒྱུ་གཉིས་ནི་འདོད་ཁམས་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ་གཉིས་ཁོ་ནར་ཡོད་དོ། ། དེའི་དཔེ་ནི། བསམ་གཏན་དང་པོའི་ལྷ་ཚངས་པ་ཆེན་པོས་རང་ཉིད་ཀུན་མཁྱེན་ཡིན་པར་བརྫུས་ནས། འཕགས་པ་རྟ་ཐུལ་གྱིས་དྲི་བ་དྲིས་པ་ལ་ལན་མ་ཐེབས་པར་གཡོལ་ཐབས་ཀྱིས་འཁོར་གཞན་རྣམས་འདྲིད་པར་ (མགོ་བསྐོར་བར་) བྱས་པ་ལྟ་བུའོ། ། དེ་ཡན་ཆད་ཀྱི་ས་གོང་མ་རྣམས་སུ་ནི་གཡོ་སྒྱུ་མེད་དེ། དེ་དག་དྲང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༩༦༽ རྨུགས་རྒོད་རྒྱགས་པ་སོགས་ཉེ་ཉོན་གཞན་རྣམས་ཁམས་གང་དང་གང་དུ་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྨུགས་རྒོད་རྒྱགས་པ་ཁམས་གསུམ་ན། །གཞན་དག་འདོད་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ། །རྨུགས་རྒོད་རྒྱགས་པ་ཁམས་གསུམ་ནའོ། གཞན་དག་བཅུ་དྲུག་ལས་ལྔ་བོར་ཏེ་ཉེ་ཉོན་བཅུ་གཅིག་འདོད་ཁམས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉེ་ཉོན་རྣམས་ཁམས་གསུམ་དུ་ཡོད་མེད་ནི། ༡. རྨུགས་པ་དང་། རྒོད་པ་དང་། རྒྱགས་པ་གསུམ་ནི་ཁམས་གསུམ་ཀར་ཡོད་དོ། ། ༢. དེ་ལས་གཞན་པ་བཅུ་གཅིག་ (ཀུན་དཀྲིས་དང་དྲི་མ་བསྡོམས་པས་ ༡༦ ལས་གཡོ་སྒྱུ་ ༢ དང་། རྨུགས་རྒོད་རྒྱགས་ ༣ ཕུད་པས་ ༡༡) རྣམས་ནི་འདོད་ཁམས་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་འདོད་པར་ ༡༦ ཀ། བསམ་གཏན་དང་པོར་ ༥། གོང་མ་གཞན་དུ་ ༣ རེ་ཡོད་པ་ཤེས་པར་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༩༧༽ ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཡིད་ཀྱི་ས་པ་ (ཡིད་ཤེས་ཁོ་ནའི་འཁོར་) དང་རྣམ་ཤེས་དྲུག་གི་ས་པ་ (དབང་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་དུའང་འབྱུང་བ) གང་ཡིན་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཉིས་པ་ས་སོགས་གང་ཡིན་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ནི།... མཐོང་སྤང་བྱ་གཉིད་ང་རྒྱལ་བཅས། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ས་པ་ཡིན། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་རང་དབང་ཡང་། །གཞན་ནི་རྣམ་ཤེས་དྲུག་རྟེན་ཅན། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་གྱི་དབྱེ་བ་ནི། ༡. ཡིད་ཀྱི་ས་པ་ཁོ་ན་ (ཡིད་ཤེས་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་ལྡན) ནི། མཐོང་སྤང་ཐམས་ཅད་ (༡༡༢) སྒོམ་སྤང་གི་ང་རྒྱལ་གཉིད་ (སྒོམ་སྤང་) ཉེ་ཉོན་རང་དབང་ཅན་ (ཕྲག་དོག་སེར་སྣ་སོགས་) རྣམས་སོ། ། (འདི་དག་རྟོག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བས་དབང་ཤེས་ལ་མི་འབྱུང་ངོ་།།) ༢. རྣམ་ཤེས་དྲུག་གི་ས་པ་ (ཡིད་ཤེས་དང་དབང་ཤེས་གཉིས་ཀ་ལ་འབྱུང་བ) ནི། དེ་ལས་གཞན་པ་རྣམས་ཏེ། སྒོམ་སྤང་གི་འདོད་ཆགས་། ཁོང་ཁྲོ། མ་རིག་པ་གསུམ་དང་། ཀུན་དཀྲིས་གཞན་ (ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་ཁྲེལ་མེད་པ་སོགས་མཐོང་སྒོམ་གཉིས་ཀའི་ཆ་ཅན) རྣམས་སོ། ། (འདི་དག་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་སྐྱེ་ནུས་སོ།།)
དྲི་བ། ༩༨༽ འདོད་ཆགས་དང་། ཁོང་ཁྲོ་དང་། མ་རིག་པ་རྣམས་ཚོར་བ་གང་དང་གང་གི་དབང་པོ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བདེ་བ་དག་དང་འདོད་ཆགས་སུ། །མཚུངས་ལྡན་ཞེ་སྡང་བཟློག་པ་འོ། །མ་རིག་པ་དང་ཐམས་ཅད་དང་། །... བདེ་བ་ཡིད་བདེ་དག་དང་འདོད་ཆགས་སུ་མཚུངས་པར་ལྡན་ལ། ཞེ་སྡང་ཟློག་པའི་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་དང་ཡིད་མི་བདེའོ། །མ་རིག་པ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་དང་།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་རྣམས་ཚོར་བའི་དབང་པོ་ལྔ་ (བདེ་བ། ཡིད་བདེ། སྡུག་བསྔལ། ཡིད་མི་བདེ། བཏང་སྙོམས་) དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་འབྱུང་ཚུལ་ནི། ༡. འདོད་ཆགས་ནི། བདེ་བ་དང་ཡིད་བདེ་གཉིས་དང་མཚུངས་ལྡན་ནོ། ། (དང་བཏང་སྙོམས་དང་ཡང་ལྡན་ཏེ། འོག་ནས་ཀུན་དང་ལྡན་པར་གསུངས་པས་སོ།།) ༢. ཁོང་ཁྲོ་ (ཞེ་སྡང་) ནི། སྡུག་བསྔལ་དང་ཡིད་མི་བདེ་གཉིས་དང་མཚུངས་ལྡན་ནོ། ། (དང་བཏང་སྙོམས་དང་ཡང་ལྡན་ནོ།།) ༣. མ་རིག་པ་ནི། ཚོར་བའི་དབང་པོ་ཐམས་ཅད་དང་མཚུངས་ལྡན་ཏེ། ཚོར་བ་གང་དང་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྱུང་བས་སོ། །
དྲི་བ། ༩༩༽ ལྟ་བ་ལྔ་དང་ཐེ་ཚོམ་དང་ང་རྒྱལ་རྣམས་ཚོར་བ་གང་དང་མཚུངས་ལྡན་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མེད་ལྟ་ཡིད་བདེ་སྡུག་བསྔལ་དང་། །ཡིད་མི་བདེ་དང་ཐེ་ཚོམ་མོ། །གཞན་ཡིད་བདེ་དང་འདོད་ལས་སྐྱེས། །བཏང་སྙོམས་དང་ཀུན་ས་གོང་མ། །ས་ཇི་བཞིན་དུ་རང་རང་དང་། །... མེད་ལྟ་ཡིད་བདེ་དང་། ཡིད་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་ཐེ་ཚོམ་མོ། །ཕྲ་རྒྱས་གཞན་ལྟ་བ་བཞི་ང་རྒྱལ་ནི་ཡིད་བདེ་བ་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་ལྡན་ནོ། །... བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་ཀུན་མཚུངས་པར་ལྡན་ཏེ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ལོག་ལྟ་ (མེད་ལྟ) ནི། ཡིད་བདེ་དང་ཡིད་མི་བདེ་ (ཡིད་སྡུག་བསྔལ་བ) གཉིས་ཀ་དང་མཚུངས་ལྡན་ནོ། ། (སྡིག་པ་བྱས་པས་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན་ཡིད་བདེ་དང་། དགེ་བ་བྱས་པས་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན་ཡིད་མི་བདེ་སྐྱེའོ།།) ༢. ཐེ་ཚོམ་ནི། ཡིད་མི་བདེ་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་ལྡན་ནོ། ། (སློབ་དཔོན་འདུན་བཟང་གིས་ཡིད་བདེ་དང་ཡང་ལྡན་པར་བཞེད་དོ།།) ༣. གཞན་རྣམས་ (འཇིག་ལྟ་སོགས་ལྟ་བ་བཞི་དང་ང་རྒྱལ) ནི། ཡིད་བདེ་ཁོ་ན་དང་མཚུངས་ལྡན་ནོ། ། ༤. དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བཏང་སྙོམས་དང་མཚུངས་ལྡན་ཏེ། ཉོན་མོངས་ཀྱི་རྒྱུན་མཐའ་མ་ནི་བཏང་སྙོམས་ཀྱིས་སྡུད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཁམས་གོང་མ་རྣམས་སུ་ནི་ས་དེར་ཚོར་བ་གང་ཡོད་པ་དེ་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་འབྱུང་ངོ་། །
དྲི་བ། ༡༠༠༽ ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་རྣམས་ཚོར་བའི་དབང་པོ་གང་དང་གང་གི་འཁོར་དུ་འབྱུང་ངམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཉེ་ཉོན་རྣམས་ལས།... འགྱོད་དང་ཕྲག་དོག་ཁྲོ་བ་དང་། རྣམ་འཚེ་ཁོན་དུ་འཛིན་པ་དང་། འཚིག་པ་ཡིད་མི་བདེའི་དབང་པོ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་ཏེ། ཡིད་ཀྱི་ས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེར་སྣ་དག་ནི་ཟློག་པ་ཡིན་ཏེ་ཡིད་བདེ་དང་མཚུངས་ལྡན་ནོ། །གཡོ་དང་སྒྱུ་དང་འཆབ་དང་གཉིད། ཡིད་བདེ་མི་བདེ་གཉིས་ཀ་དང་མཚུངས་ལྡན། བདེ་བ་དག་དང་རྒྱགས་པ། བཏང་སྙོམས་དང་ཀུན་ཏུ་མཚུངས་ལྡན་དུ་འགྲོ། བཞི་པོ་གཞན་ངོ་ཚ་མེད་ཁྲེལ་མེད་རྨུགས་རྒོད་ཀུན་དཀྲིས་པ་ནི་དབང་པོ་ལྔ་དག་དང་མཚུངས་ལྡན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉེ་ཉོན་རྣམས་ཚོར་བ་གང་དང་ལྡན་པ་ནི། ༡. ཡིད་མི་བདེ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་པ་དྲུག་སྟེ། འགྱོད་པ། ཕྲག་དོག །ཁྲོ་བ། རྣམ་འཚེ། འཁོན་འཛིན། འཚིག་པ་རྣམས་སོ། ། (འདི་དག་གི་རང་བཞིན་ནི་ཞེ་སྡང་གི་ཆ་དང་མི་དགའ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པས་སོ།།) ༢. ཡིད་བདེ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་པ་གཉིས་ཏེ། སེར་སྣ་ (ནོར་ལ་ཞེན་ནས་དགའ་བ) དང་། རྒྱགས་པ་ (མྱོས་ནས་དགའ་བ) གཉིས་སོ། ། (འདི་གཉིས་ཆགས་པའི་ཆ་ཅན་ཡིན་པས་སོ།།) ༣. ཡིད་བདེ་མི་བདེ་གཉིས་ཀ་དང་ལྡན་པ་བཞི་སྟེ། གཡོ་དང་། སྒྱུ་དང་། འཆབ་པ་དང་། གཉིད་རྣམས་སོ། ། ༤. དབང་པོ་ལྔ་ཀ་དང་ལྡན་པ་བཞི་སྟེ། ངོ་ཚ་མེད་པ། ཁྲེལ་མེད་པ། རྨུགས་པ། རྒོད་པ་རྣམས་སོ། ། (འདི་དག་ནི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཡིན་པས་སེམས་ཀུན་ལ་འབྱུང་ནུས་སོ།།) གཞན་ཡང་ཉེ་ཉོན་ཐམས་ཅད་བཏང་སྙོམས་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་འབྱུང་ངོ་། །
དྲི་བ། ༡༠༡༽ སྒྲིབ་པ་ལྔ་ཞེས་གྲགས་པ་དེ་དག་འདོད་ཁམས་ཁོ་ནར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ཞིང་། རྒོད་འགྱོད་གཉིས་དང་རྨུགས་གཉིད་གཉིས་བསྡོམས་ནས་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་ན་སྒྲིབ་རྣམས་མི་མཐུན་དང་། །ཟས་དང་བྱ་བ་གཅིག་པའི་ཕྱིར། །གཉིས་གཅིག་་་་་་་་་་་... འདོད་ན་སྒྲིབ་པ་རྣམས་ཡོད་ལ། ཁམས་གཞན་གཉིས་ན་མེད་དོ། །རྒོད་འགྱོད་གཉིས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཀྱང་རུང་སྟེ། མི་མཐུན་པ་དང་། གཉེན་པོ་དང་། ཟས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་དང་བྱ་བ་ཡང་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྒྲིབ་པ་ལྔ་ (འདོད་འདུན། གནོད་སེམས། རྨུགས་གཉིད། རྒོད་འགྱོད། ཐེ་ཚོམ་) ནི་འདོད་ཁམས་ཁོ་ནར་འཇོག་སྟེ། གནོད་སེམས་དང་རྨུགས་གཉིད་སོགས་གོང་མ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། རྒོད་འགྱོད་གཉིས་དང་། རྨུགས་གཉིད་གཉིས་སོ་སོར་གཅིག་ཏུ་བསྡོམས་ཏེ་སྒྲིབ་པ་རེར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ༡. མི་མཐུན་པ་གཅིག་པ་སྟེ། རྒོད་འགྱོད་གཉིས་ཀ་ཞི་གནས་ (སེམས་གནས་པ) དང་མི་མཐུན་པ་དང་། རྨུགས་གཉིད་གཉིས་ཀ་ལྷག་མཐོང་ (སེམས་གསལ་བ) དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར། ༢. ཟས་གཅིག་པ་སྟེ། རྒོད་འགྱོད་ཀྱི་ཟས་ (རྒྱུ) ནི་ཉེ་དུ་འབྱོར་རྒུད་སོགས་ལ་རྟོག་པ་ཡིན་ལ། རྨུགས་གཉིད་ཀྱི་ཟས་ནི་སེམས་ཞུམ་པ་དང་བྱིང་བ་སོགས་ཡིན་པས་མཐུན་ནོ། ། ༣. བྱ་བ་གཅིག་པ་སྟེ། རྒོད་འགྱོད་ཀྱིས་སེམས་མ་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། རྨུགས་གཉིད་ཀྱིས་སེམས་མི་ལས་སུ་རུང་བར་བྱེད་པའི་བྱ་བ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༠༢༽ ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐར་པ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་མདོ་ལས་སྒྲིབ་པ་ལྔ་ཞེས་གྲངས་ངེས་པར་མཛད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གང་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྔར་བཤད་པ་ཅི་ཞེ་ན། ་་་་་་་་་་་་་ཕུང་པོ་གནོད་བྱེད་དང་། །ཐེ་ཚོམ་ཕྱིར་ན་ལྔ་ཉིད་དོ། །འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་དང་གནོད་སེམས་གཉིས་ཀྱིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གཅིག་པུ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དང་། རྨུགས་གཉིད་ཤེས་རབ་ཀྱི་དང་། རྒོད་འགྱོད་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་མེད་ན་བདེན་པ་དག་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ལྔ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པ་མང་དུ་ཡོད་ཀྱང་། སྒྲིབ་པ་ལྔ་ཞེས་གྲངས་ངེས་པར་མཛད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འདི་དག་གིས་ཐར་པའི་རྒྱུ་བསླབ་པ་གསུམ་ (ཚུལ་ཁྲིམས། ཏིང་ངེ་འཛིན། ཤེས་རབ་) གྱི་ཕུང་པོ་ལ་གནོད་ཅིང་བར་དུ་གཅོད་པའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ༡. ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་གནོད་པ་ནི། འདོད་འདུན་ (འདོད་པ་ལ་ཆགས་པ) དང་གནོད་སེམས་ གཉིས་ཡིན་ཏེ། ཆགས་པས་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆོལ་བར་བྱེད་ལ། གནོད་སེམས་ཀྱིས་གཞན་ལ་འཚེ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་འཇིག་པར་བྱེད་དོ། ། ༢. ཤེས་རབ་ལ་གནོད་པ་ནི། རྨུགས་པ་དང་གཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀྱིས་སེམས་ཀྱི་གསལ་ཆ་བསྒྲིབས་ནས་ཤེས་རབ་སྐྱེ་བའི་གེགས་བྱེད་དོ། ། ༣. ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནོད་པ་ནི། རྒོད་པ་དང་འགྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀྱིས་སེམས་མི་བརྟན་པར་གཡོ་བར་བྱེད་པས་ཞི་གནས་མི་སྐྱེ་བར་བྱེད་དོ། ། ༤. ཐེ་ཚོམ་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་དེ་གཉིས་མེད་པའི་དབང་གིས་བདེན་པའི་དོན་ལ་ཡིད་གཉིས་ཟ་བར་འགྱུར་བས་སོ། ། དཔེར་ན། མི་ཞིག་གིས་གཟུགས་བརྙན་གསལ་པོ་ཞིག་བལྟ་བར་འདོད་པ་ལ། ཆགས་སྡང་གཉིས་ནི་མེ་ལོང་ལ་དྲི་མ་ཆགས་པ་དང་འདྲ་སྟེ་གཞི་རྟེན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པར་བྱེད། རྒོད་འགྱོད་གཉིས་ནི་མེ་ལོང་གཡོ་བ་དང་འདྲ་སྟེ་ཏིང་འཛིན་མི་གནས། རྨུགས་གཉིད་གཉིས་ནི་མིག་བསྒྲིབས་པ་དང་འདྲ་སྟེ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མི་མཐོང་། དེ་ལྟར་གྱུར་ཚེ་གཟུགས་བརྙན་ཡོད་དམ་མེད་སྙམ་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༠༣༽ མཐོང་སྤང་དང་སྒོམ་སྤང་གི་ཕྲ་རྒྱས་རྣམས་སྤོང་བའི་ཚུལ་ལ་ཁྱད་པར་གང་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང། །དེ་ལ་དམིགས་པ་ཡང་དག་པར། །ཟད་དང་དམིགས་པ་སྤངས་པས་སོ། །གཉེན་པོ་སྐྱེས་པས་ཟད་པར་འགྱུར། །རེ་ཞིག་མཐོང་བས་སྤང་བྱ་རྣམས་ནི་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། དེ་ལ་དམིགས་པ་ཡང་དག་པར་༼ཟད་པས་༽ཟད་པར་འགྱུར་ཏེ། དམིགས་པ་རྣམས་དང་། དེ་ལ་དམིགས་པ་སྤངས་པས་སོ། །སྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་གང་གི་གཉེན་པོ་ལམ་གང་ཡིན་པ་སྐྱེས་པ་དེས་ཟད་པར་འགྱུར་རོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྲ་རྒྱས་སྤོང་ཚུལ་ལ་གཉིས་ཏེ། ༡. མཐོང་སྤང་སྤོང་ཚུལ་ནི། དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་ཏེ། ནམ་ཞིག་བདེན་པ་བཞིའི་གནས་ལུགས་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ཚེ། དམིགས་ཡུལ་ལ་རྨོངས་པའི་ལྟ་བ་སོགས་རང་ཤུགས་ཀྱིས་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ། ། (དཔེར་ན་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་དུ་འཛིན་པ་དེ་ཐག་པར་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་བཞིན་ནོ།།) ༢. སྒོམ་སྤང་སྤོང་ཚུལ་ནི། གཉེན་པོ་སྐྱེས་པ་ལ་རག་ལས་ཏེ། འདོད་ཆགས་སོགས་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་རྣམས་ནི་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་སྤོང་བར། སྒོམ་ལམ་གྱི་གཉེན་པོ་ཡུན་རིང་དུ་བསྟེན་ནས་རིམ་གྱིས་སྤོང་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (དཔེར་ན་གོས་ལ་ཞག་རྩི་འགོས་པ་དེ་བཀྲུས་ནས་སྦྱོང་དགོས་པ་བཞིན་ནོ།།)
དྲི་བ། ༡༠༤༽ གཉེན་པོའི་དབྱེ་བ་བཞི་པོ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ཞིང་། རེ་རེའི་ངོ་བོ་དང་ལམ་གྱི་རིམ་པ་ཇི་ལྟར་སྦྱོར་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཉེན་པོ་རྣམ་བཞི་སྤོང་བ་དང་། །གཞི་དང་སྲིང་ཉིད་རྣམ་པར་ནི། །སུན་འབྱིན་ཞེས་བྱ་་་་་་་་་། །... དེས་ན་རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་གཉེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་ལ་དམིགས་པ་སྦྱོར་བའི་ལམ། སྤོང་བ་གཉེན་པོ་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ། གཞི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ། ཐག་བསྲིང་བའི་ངོ་བོ་གཉེན་པོ་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་མོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཉེན་པོ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ༡. རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པའི་གཉེན་པོ་ནི། འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་མཐོང་ནས་ཞེན་པ་ལོག་པར་བྱེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་ལ་གོ་དགོས། ༢. སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་ཐོབ་པ་དངོས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་གོ་དགོས། ༣. གཞི་གཉེན་པོ་ནི། སྤངས་པ་དེ་མི་ཉམས་པར་བྱེད་ཅིང་བརྟེན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ལ་གོ་དགོས། ༤. ཐག་བསྲིང་བའི་གཉེན་པོ་ནི། སྤངས་ཟིན་པའི་ཉོན་མོངས་དེ་སླར་མི་སྐྱེ་བའི་ཆེད་དུ་ཐག་ཇེ་རིང་དུ་གཏོང་བ་སྟེ། འདི་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ལམ་ལ་གོ་དགོས།
དྲི་བ། ༡༠༥༽ ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་ཚེ། དམིགས་ཡུལ་ལས་སྤོང་ངམ་ཡང་ན་མཚུངས་ལྡན་གྱི་གྲོགས་ལས་སྤོང་ངམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "་་་་་་་་དམིགས་པ་ལས། །ཉོན་མོངས་པ་ནི་སྤང་བར་འདོད། །མཚུངས་ལྡན་ལས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མི་ནུས། དམིགས་པ་ལས་ནི་ནུས་པ་དེ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་སྤང་བར་བྱ་བར་འདོད། སྤངས་པ་ཞེས་པའང་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཐོབ་པ་ཆད་པས་སོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་ཚེ། དམིགས་པ་ (ཡུལ་) ལས་སྤོང་བ་ཡིན་གྱི། མཚུངས་ལྡན་ (སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གཞན་) ལས་སྤོང་བ་མིན་ནོ། ། རྒྱུ་མཚན་ནི། མཚུངས་ལྡན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ (དཔེར་ན་ཉོན་མོངས་དང་འགྲོགས་པའི་ཚོར་བ་ལྟ་བུ་) ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པས་སོ་སོར་དབྱེ་བར་མི་ནུས་སོ། །འོན་ཀྱང་དམིགས་ཡུལ་ནི་སོ་སོར་ཡོད་པས་དེ་ལ་ཞེན་པ་བཟློག་ནུས་སོ། ། དེས་ན་སྤངས་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནི། ཡུལ་མེད་པར་བཟོས་པ་མིན་པར། ཡུལ་དེ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བའི་རང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་ཐོབ་པ་ཆད་པ་ལ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༡༠༦༽ ཐག་བསྲིང་བ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་གསུངས་པ་དེ་དག་གང་ཡིན་ཞིང་། རེ་རེའི་དཔེར་བརྗོད་དང་བཅས་གསལ་བར་གསུངས་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཐག་བསྲིང་བ་བཞི་སྟེ། མཚན་ཉིད་མི་མཐུན་མི་མཐུན་ཕྱོགས། །ཡུལ་རྣམས་ཆད་དང་དུས་ཀྱིས་ཏེ། །འབྱུང་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཕྱོགས་དང་ནི། །དུས་གཉིས་རིང་བ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཐག་བསྲིང་བའི་རྣམ་པ་བཞི་ནི། ༡. མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རིང་བ་ནི། ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་ཀྱང་ངོ་བོ་མི་མཐུན་པས་ཐག་རིང་བ་སྟེ། དཔེར་ན་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ (ས་ཆུ་མེ་རླུང་) ལྟ་བུ་གཅིག་ལ་གཅིག་གནོད་པར་གནས་པ་དང་། ཡང་ན་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལྟ་བུའོ། ། ༢. གཉེན་པོས་རིང་བ་ནི། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་ཐག་བསྲིང་བ་སྟེ། དཔེར་ན་ ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་ལས་ཐག་རིང་བ་ལྟ་བུའོ། ། (སྤོང་བའི་གཉེན་པོས་བར་དུ་ཆོད་པའོ།།) ༣. ཡུལ་གྱིས་རིང་བ་ནི། ས་ཕྱོགས་ཀྱིས་བར་དུ་ཆོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཤར་དང་ནུབ་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་ས་ཐག་གིས་ཆོད་པའོ། ། ༤. དུས་ཀྱིས་རིང་བ་ནི། དུས་མི་མཚུངས་པས་རིང་བ་སྟེ། དཔེར་ན་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་གཉིས་ལྟ་བུ་དུས་ཀྱིས་ཆོད་པས་ཕན་ཚུན་ཕྲད་མི་ནུས་པ་ལྟ་བུའོ། །
དྲི་བ། ༡༠༧༽ ལམ་གོང་ནས་གོང་དུ་ཁྱད་པར་དུ་སོང་བ་ན་ཉོན་མོངས་སྤངས་པ་དེ་ཡང་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྤོང་དགོས་སམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཅི་ལམ་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པའི་སྤངས་པ་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན་མིན་ཏེ། ལན་ཅིག་ཏུ་ཟད་དེ་དག་གི། །བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ཡང་དང་ཡང་། །... ལན་ཅིག་ཏུ་གང་གིས་སྤོང་བའི་ལམ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །དེ་དག་གི་བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྟེ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལམ་གོང་མ་ (དཔེར་ན་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོགས་) སྐྱེས་ཀྱང་། སྔར་སྤངས་ཟིན་པའི་ཉོན་མོངས་དེ་བསྐྱར་དུ་སྤོང་མི་དགོས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་གང་ཞིག་གཉེན་པོ་གང་གིས་ལན་གཅིག་སྤངས་ཟིན་ན་དེ་ནི་རྩ་བ་ནས་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (དཔེར་ན་ཤིང་བཅད་ཟིན་པ་ཞིག་བསྐྱར་དུ་གཅོད་མི་དགོས་པ་བཞིན་ནོ།།) འོན་ཀྱང་། ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ནི་ལམ་ཁྱད་པར་ཅན་ཐོབ་པ་དང་བསྟུན་ནས་ཡང་དང་ཡང་དུ་གསར་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། བྲལ་ཐོབ་ཇེ་བརྟན་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༠༨༽ བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ཡང་དང་ཡང་དུ་འབྱུང་བའི་དུས་གནས་སྐབས་གང་དག་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཉེན་པོ་སྐྱེས་དང་འབྲས་ཐོབ་དང་། །དབང་པོ་རྣམ་པར་འཕེལ་རྣམས་སུ། །... དུས་དུ་ཞིག་ན་ཁ་ཅིག་གིས་གཉིས། ཁ་ཅིག་གིས་དྲུག་སྟེ། གཉེན་པོ་སྐྱེས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་དང་། དགེ་སྦྱོང་ཚུལ་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དང་། དབང་པོ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་སྟེ་དབང་པོ་འཕོ་བ་རྣམས་སུ་བྲལ་བ་དེ་ཉིད་གནས་སྐབས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཐོབ་བོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་གསར་དུ་སྐྱེ་བའི་དུས་གནས་སྐབས་གསུམ་སྟེ། ༡. གཉེན་པོ་སྐྱེས་པའི་དུས་ཏེ། བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་སྐྱེས་པའི་ཚེ། སྤངས་པ་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཐོབ་པ་གསར་དུ་སྐྱེའོ། ། ༢. འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་དུས་ཏེ། དགེ་སྦྱོང་ཚུལ་གྱི་འབྲས་བུ་ (རྒྱུན་ཞུགས་སོགས་) ཐོབ་པའི་ཚེ། སྔར་སྤངས་ཟིན་པའི་སྤང་བྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྲལ་ཐོབ་གསར་དུ་སྐྱེའོ། ། ༣. དབང་པོ་འཕེལ་བའི་དུས་ཏེ། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ལས་ རྣོན་པོར་འཕོ་བའི་ (སྦྱངས་ཏེ་སྤེལ་བའི་) ཚེ་ཡང་བྲལ་ཐོབ་གསར་དུ་སྐྱེའོ། །
དྲི་བ། ༡༠༩༽ ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་རིགས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བ་དེ་གང་ཡིན་ཞིང་། དེའི་ནང་ནས་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་དགུ་པོ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་ཡང་གཉིས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། སྤངས་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །... ཡོངས་སུ་ཤེས་དགུ་འདོད་པ་ན། །དང་པོ་རྣམ་གཉིས་ཟད་ལ་གཅིག །གཉིས་ཟད་པ་ནི་དེ་གཉིས་སོ། །དེ་བཞིན་གོང་མའི་དེ་གསུམ་ཉིད། །... སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་ཀྱང་གཅིག་མིན་ཏེ། ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དགུའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ༡. ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དངོས་ལ་བྱའོ། ། ༢. སྤངས་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི། སྤང་བྱ་སྤངས་པའི་བྲལ་བ་ལ་འདོགས་ཏེ། རྒྱུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིང་འབྲས་བུ་སྤངས་པ་ལ་བཏགས་པའོ། ། སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་དགུ་ནི། འདོད་ཁམས་ཀྱི་གསུམ་སྟེ། ༡. དང་པོ་གཉིས་ཟད་པ་ལ་གཅིག་ (སྡུག་ཀུན་མཐོང་སྤང་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས) ༢. འགོག་པ་མཐོང་སྤང་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) ༣. ལམ་མཐོང་སྤང་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) ཁམས་གོང་མའི་གསུམ་སྟེ། འདོད་པ་དང་འདྲ་བར་ ༤. སྡུག་ཀུན་མཐོང་སྤང་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) ༥. འགོག་པ་མཐོང་སྤང་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) ༦. ལམ་མཐོང་སྤང་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༡༠༽ སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་དགུ་ལས་ལྷག་མ་གསུམ་པོ་གང་དག་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་ལས་གང་དག་བཟོད་པའི་འབྲས་བུ་དང་གང་དག་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གཞན་གསུམ་སྟེ། །ཐ་མའི་ཆ་དང་མཐུན་གཟུགས་དང་། །ཟག་པ་ཀུན་ཟད་དྲུག་བཟོད་འབྲས། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་ཤེས་པའི་ཡིན། །... གཞན་གསུམ་ནི། ཐ་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་གཅིག །གཟུགས་ཀྱི་ཟག་པ་སྤངས་པ་གཅིག་དང་། ཟག་པ་ཀུན་ཟད་པར་སྤངས་པ་གཅིག་གོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡོངས་ཤེས་ལྷག་མ་གསུམ་ནི། ༧. ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་ཟད་པ) ༨. གཟུགས་ཀྱི་ཟག་པ་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཟུགས་ཀྱི་སྒོམ་སྤང་ཟད་པ) ༩. ཟག་པ་ཀུན་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (སྲིད་རྩེའི་སྒོམ་སྤང་ཟད་པ) བཅས་སོ། ། དེ་དག་ལས་འབྲས་བུའི་དབྱེ་བ་ནི། དང་པོ་དྲུག་ (མཐོང་སྤང་དང་འབྲེལ་བ) ནི་བཟོད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་བཟོད་པ་ (ཆོས་བཟོད་དང་རྗེས་བཟོད་) ལ་བརྟེན་ནས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཕྱི་མ་གསུམ་ (སྒོམ་སྤང་དང་འབྲེལ་བ) ནི་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། སྒོམ་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་ (བར་ཆད་མེད་ལམ་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ) ལ་བརྟེན་ནས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །
ལགས་སོ། །བཀའ་བཀོད་ལྟར། དྲི་བ་ཨང་ ༡༡༡ པ་དེ་གཞུང་ཚིག་ཆ་ཚང་བར་བཀོད་དེ་བསྐྱར་དུ་འབུལ་ལོ། །
དྲི་བ། ༡༡༡༽ བསམ་གཏན་གྱི་ས་རྣམས་ (མི་ལྕོགས་མེད། དངོས་གཞི། ཉེར་བསྡོགས་སོགས་) ཀྱི་འབྲས་བུར་ཡོངས་ཤེས་དུ་ཐོབ་པར་འདོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མི་ལྕོགས་མེད་འབྲས་ཐམས་ཅད་དོ། །བསམ་གཏན་རྣམས་ཀྱི་ལྔ་འམ་བརྒྱད། །ཉེ་བར་བསྡོགས་པའི་གཅིག་ཡིན་ཏེ། །གཟུགས་མེད་དངོས་གཞི་གསུམ་གྱི་ཡང་། །བྱེ་སྨྲའི་ལུགས་ལ་བསམ་གཏན་རྣམས་ཀྱི་དངོས་གཞིའི་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལྔ་སྟེ། གཟུགས་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་ལྔ་གང་ཡིན་པ་དང་། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་ནི་མི་ལྕོགས་པ་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཙུན་པ་དབྱངས་སྒྲོག་བརྒྱད་དུ་བཞེད་དོ། །གཟུགས་མེད་རྣམས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཉེ་བར་བསྡོགས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་གཅིག་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཟད་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའོ། །གཟུགས་མེད་དངོས་གཞི་གསུམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཡང་གཅིག་སྟེ། ཀུན་སྦྱོར་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏུགས་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ས་སོ་སོའི་འབྲས་བུ་ཡོངས་ཤེས་གྲངས་ངེས་ནི། ༡. མི་ལྕོགས་མེད་ (བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་ཁྱད་པར་ཅན) ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་ཐམས་ཅད་ (དགུ་ཀ) ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང་ལམ་སྐྱེས་ཤིང་། ཁམས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་ཐམས་ཅད་སྤོང་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. བསམ་གཏན་དངོས་གཞིའི་འབྲས་བུ་ནི་ལྔ་སྟེ། འདོད་པའི་མཐོང་སྤང་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་གསུམ་དང་ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པའི་གཅིག་བཅས་བཞི་མི་ཐོབ་སྟེ། འདོད་པའི་ཉོན་མོངས་ནི་ས་གོང་མའི་ (བསམ་གཏན་དངོས་གཞིའི་) གཉེན་པོས་སྤོང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། (སློབ་དཔོན་དབྱངས་སྒྲོག་གིས་བརྒྱད་དུ་བཞེད་དོ།།) ༣. ཉེ་བར་བསྡོགས་པའི་ (ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ཀྱི་ཉེར་བསྡོགས་) འབྲས་བུ་ནི་ གཅིག་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་ཁོ་ནའོ། ། ༤. གཟུགས་མེད་དངོས་གཞི་གསུམ་ (ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སོགས) གྱི་འབྲས་བུ་ཡང་གཅིག་སྟེ། ཟག་པ་ཀུན་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་ཁོ་ནའོ། །
དྲི་བ། ༡༡༢༽ ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དགུ་པོ་དེ་དག་ལམ་གང་དང་གང་གི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་ཤེས་དང་རྗེས་ཤེས་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཐམས་ཅད་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡིན། །འཇིག་རྟེན་པའི་གཉིས་རྗེས་ཀྱི་ཡང་། །ཆོས་ཤེས་པའི་ནི་གསུམ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱོགས་མཐུན་གྱི་དྲུག་དང་ལྔ། །ཡོངས་ཤེས་དགུ་པོ་ཐམས་ཅད་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ནི་གཉིས་ཏེ་ཐ་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་སོ། །རྗེས་ཀྱི་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་ཏེ་ཐ་མ་དག་གོ། །ཆོས་ཤེས་པའི་ནི་གསུམ་ཐ་མ་དག་ཁོ་ན་སྟེ། ཁམས་གསུམ་པའི་སྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཤེས་དེའི་ཕྱོགས་མཐུན་གྱི་འབྲས་བུ་ནི་ཡོངས་ཤེས་དྲུག་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མཐུན་ལྔ་སྟེ། རྗེས་ཀྱི་བཟོད་པ་དང་། ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དགུ་པོ་རྣམས་ལམ་གྱི་དབྱེ་བས་བསྡུ་ན། ༡. འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ནི། ཡོངས་ཤེས་ཐམས་ཅད་ (དགུ་ཀ་) ཡིན་ཏེ། འཕགས་ལམ་གྱིས་ཀུན་སྦྱོར་གྱི་རྩ་བ་གཅོད་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་འབྲས་བུ་ནི། གཉིས་ཏེ། ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པ་ (འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་ཟད་པ) དང་། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཟད་པའི་ཡོངས་ཤེས་སོ། ། (དང་པོ་དྲུག་ནི་མཐོང་སྤང་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་པས་སྤོང་མི་ནུས་ལ། དགུ་པ་ནི་སྲིད་རྩེ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་སྤོང་མི་ནུས་སོ།།) ༣. རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ནི། གཉིས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཟད་པ་དང་། ཟག་པ་ཀུན་ཟད་ (སྲིད་རྩེའི་འདོད་ཆགས་ཟད་པ) གཉིས་སོ། ། (རྗེས་ཤེས་ནི་གོང་མའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས་སོ།།) ༤. ཆོས་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ནི། གསུམ་སྟེ། འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་ཟད་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྒོམ་སྤང་ཟད་པ། སྲིད་རྩེའི་སྒོམ་སྤང་ཟད་པ་བཅས་ཐ་མ་གསུམ་པོ་ཡིན་ནོ། ། ༥. ཆོས་ཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་མཐུན་ (ཆོས་བཟོད་) གྱི་འབྲས་བུ་ནི། དྲུག་སྟེ། མཐོང་སྤང་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་དང་པོ་དྲུག་གོ ། (ཆོས་བཟོད་ཀྱིས་མཐོང་སྤང་གཅོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།) ༦. རྗེས་ཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་མཐུན་ (རྗེས་བཟོད་) གྱི་འབྲས་བུ་ནི། ལྔ་སྟེ། གོང་མའི་མཐོང་སྤང་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་རྣམས་སོ། ། དཔེར་ན། ནམ་ལངས་པ་ནི་ཉི་མ་ཤར་བའི་སྔོན་འགྲོ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ། ཕྱོགས་མཐུན་ཞེས་པ་ནི་ཤེས་པའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་བཟོད་པ་རྣམས་ལ་གོ་དགོས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༡༣༽ སྤངས་པ་ཞིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འཇོག་པ་ལ་རྒྱུ་གང་དག་ཚང་དགོས་ཤིང་། བཟོད་པའི་འབྲས་བུ་དང་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ཟག་མེད་དང་། །སྲིད་རྩེ་ཉམས་པར་བྱས་པ་དང་། །རྒྱུ་གཉིས་ཀུན་ཏུ་བཅོམ་པའི་ཕྱིར། །ཡོངས་ཤེས་ཁམས་ལས་འདས་པ་ལས། །བཟོད་པའི་འབྲས་བུ་བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ནི། ཟག་པ་མེད་པ་དང་། སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ཉམས་པར་བྱས་པ་དང་། རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་གཉིས་ཀུན་ཏུ་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྒྱུ་གསུམ་ཡོད་པ་དེ་སྤངས་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་སྤངས་པ་ནི། རྒྱུ་གསུམ་པོ་དེ་དང་བཞི་པ་ཁམས་ལས་འདས་པ་ལས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤངས་པ་ཞིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་གྲངས་སུ་འཇོག་པ་ལ་ཁྱད་ཆོས་གསུམ་མམ་བཞི་ཚང་དགོས་ཏེ། ༡. བྲལ་བའི་ཐོབ་པ་ཟག་མེད་ཡིན་པ་སྟེ། སྤངས་པ་དེའི་ཐོབ་པ་ནི་ཟག་མེད་ཀྱི་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་ཡིན་དགོས་སོ། ། (དེས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་སྤངས་པ་རྣམས་ཡོངས་ཤེས་དངོས་མིན་ནོ།།) ༢. སྲིད་རྩེ་ཉམས་པར་བྱས་པ་སྟེ། སྤངས་པ་དེས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་ཉོན་མོངས་ལ་གནོད་པ་བྱས་པ་ཞིག་དགོས། ༣. རྒྱུ་གཉིས་ཀུན་ཏུ་བཅོམ་པ་སྟེ། རང་གི་ས་པའི་ཀུན་འབྱུང་གི་རྒྱུ་ (ཀུན་འགྲོ་) དང་། གོང་མའི་སའི་ཀུན་འབྱུང་གི་རྒྱུ་ (ཀུན་འགྲོ་) གཉིས་ཀ་བཅོམ་པ་ཞིག་དགོས། རྒྱུ་གསུམ་པོ་འདི་ཚང་ན་བཟོད་པའི་འབྲས་བུ་ (མཐོང་སྤང་གི་ཡོངས་ཤེས་དྲུག་པོ) རྣམས་ཡོངས་ཤེས་སུ་བཞག་གོ ། ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ (སྒོམ་སྤང་གི་ཡོངས་ཤེས་གསུམ་པོ་) རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ནི། གོང་གི་གསུམ་གྱི་སྟེང་དུ་བཞི་པ་ ཁམས་ལས་འདས་པ་ (ཁམས་དེ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ) ཡང་ཚང་དགོས་སོ། ། དེས་ན་མཐོང་སྤང་སྤངས་པ་ལ་རྒྱུ་གསུམ་དང་། སྒོམ་སྤང་སྤངས་པ་ལ་རྒྱུ་བཞི་ཚང་བས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༡༡༤༽ གང་ཟག་གང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དུ་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་གཞག་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གང་ཡོངས་ཤེས་དུ་དང་ལྡན་ཞེ་ན། གཅིག་མིན་མཐོང་ལ་གནས་པ་ནི། །ལྔ་ཡི་བར་དང་ཡང་དག་ལྡན། །བསྒོམ་ལ་གནས་པ་དྲུག་གམ་ནི། །གཅིག་གམ་ཡང་ན་གཉིས་དང་ངོ་། །... སོ་སྐྱེ་དང་འཕགས་པ་མཐོང་ལམ་ལ་གནས་པ་ཡང་ཀུན་འབྱུང་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ལ་གནས་པའི་བར་དུ་ནི་གཅིག་དང་ལྡན་པ་དག་མིན་ལ།"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གང་ཟག་རིམ་པ་བཞིན་དུ་ཡོངས་ཤེས་དང་ལྡན་ཚུལ་ནི། ༡. སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་། མཐོང་ལམ་པ་ (སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་ནས་ཀུན་འབྱུང་ཆོས་བཟོད་བར་) ནི། ཡོངས་ཤེས་གཅིག་དང་ཡང་མི་ལྡན་ཏེ། ད་དུང་སྤངས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. ཀུན་འབྱུང་ཆོས་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་ཚེ། འདོད་པའི་སྡུག་ཀུན་མཐོང་སྤང་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་གཅིག་དང་ལྡན་ནོ། ། ༣. ཀུན་འབྱུང་རྗེས་ཤེས་ཐོབ་པའི་ཚེ། གོང་མའི་སྡུག་ཀུན་མཐོང་སྤང་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་ཀྱང་ཐོབ་པས་གཉིས་དང་ལྡན་ནོ། ། ༤. འགོག་པ་ཆོས་ཤེས་ཐོབ་པའི་ཚེ། གསུམ་དང་ལྡན་ནོ། ། ༥. འགོག་པ་རྗེས་ཤེས་ཐོབ་པའི་ཚེ། བཞི་དང་ལྡན་ནོ། ། ༦. ལམ་ཆོས་ཤེས ཐོབ་པའི་ཚེ། ལྔ་དང་ལྡན་ནོ། ། ༧. ལམ་རྗེས་ཤེས་ (མཐོང་ལམ་མཐར་ཕྱིན་པ་) ཐོབ་པའི་ཚེ། ཡོངས་ཤེས་དྲུག་དང་ལྡན་ཏེ། འདི་ནས་བཟུང་སྒོམ་ལམ་ལ་གནས་སོ། ། ༨. འདོད་པར་ཆགས་བྲལ་ (ཕྱིར་མི་འོང་) ཐོབ་པའི་ཚེ། སྔོན་གྱི་དྲུག་པོ་དོར་ནས་གཅིག་ (ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས) དང་ལྡན་ནོ། ། ༩. གཟུགས་སུ་ཆགས་བྲལ་ཐོབ་པའི་ཚེ། གཉིས་ (ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པ་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཆགས་ཟད་ཡོངས་ཤེས) དང་ལྡན་ནོ། ། ༡༠. དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་པའི་ཚེ། སྔ་མ་རྣམས་དོར་ནས་གཅིག་ (ཟག་པ་ཀུན་ཟད་ཡོངས་ཤེས) དང་ལྡན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༡༥༽ འདོད་པར་ཆགས་བྲལ་ (ཕྱིར་མི་འོང་) དང་དགྲ་བཅོམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྔར་ཐོབ་པའི་ཡོངས་ཤེས་མང་པོ་དེ་དག་དོར་ནས་གཅིག་ཁོ་ན་དང་ལྡན་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱིར་མི་འོང་དང་དགྲ་བཅོམ་དག་གི་ཡོངས་ཤེས་གཅིག་ཁོ་ནར་བཞག་ཅེ་ན། ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་དང་། །འབྲས་བུ་ཐོབ་ཕྱིར་དེ་དག་བསྡོམས། །ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་དང་རྒྱུ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། དེ་དག་གཉིས་ཀ་ཡང་གནས་སྐབས་དེ་གཉིས་ན་སྲིད་པས་དེའི་ཕྱིར་དུ་སྤངས་པ་ཐམས་ཅད་བསྡོམས་ཏེ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་པར་ཆགས་བྲལ་ (ཕྱིར་མི་འོང་) དང་དགྲ་བཅོམ་པ་གཉིས་ལ་ཡོངས་ཤེས་གཅིག་ཁོ་ན་དང་ལྡན་པར་འཇོག་སྟེ། དེ་གཉིས་ལ་ཁྱད་ཆོས་གཉིས་ལྡན་པའི་ཕྱིར། ༡. ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་སྟེ། ཕྱིར་མི་འོང་གིས་འདོད་ཁམས་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་། དགྲ་བཅོམ་པས་ཁམས་གསུམ་ཀ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། ༢. འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་སྟེ། ཕྱིར་མི་འོང་གིས་ཕྱིར་མི་འོང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ཅིང་། དགྲ་བཅོམ་པས་དགྲ་བཅོམ་གྱི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་དེ་གཉིས་ཚང་བའི་གནས་སྐབས་སུ། སྔར་གྱི་སྤངས་པ་ (མཐོང་སྤང་སོགས་) ཐམས་ཅད་བསྡོམས་ནས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ། ཕྱིར་མི་འོང་ལ་ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) དང་། དགྲ་བཅོམ་ལ་ཟག་པ་ཀུན་ཟད་ཀྱི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) ཞེས་བཞག་གོ ། (དཔེར་ན་ཆུ་བོ་ཆུང་ངུ་རྣམས་རྒྱ་མཚོར་འདྲེས་པ་ན་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ།།)
དྲི་བ། ༡༡༦༽ གང་ཟག་གང་གིས་གནས་སྐབས་གང་དུ་ཡོངས་ཤེས་དུ་ཞིག་གཏོང་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལ་ལ་གཅིག་གཉིས་ལྔ་དང་དྲུག །གཏོང་སྟེ་་་་་་་་་་་་་... ཡོངས་ཤེས་དུ་ཞིག་གཏོང་ངམ་ཐོབ་ཅེ་ན། ལ་ལར་དགྲ་བཅོམ་ཉིད་དང་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལས་ཉམས་ན་གཅིག་གཏོང་། ཕྱིར་མི་འོང་གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞིག་འདོད་པ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལས་ཉམས་ན་གཉིས་གཏོང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལ་གནས་པ་དེ་ནི། ཐ་མའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་སྤངས་པའི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཐོབ་ནས་ཡོངས་ཤེས་སྔ་མ་ལྔ་གཏོང་ངོ་། །མཐར་གྱིས་པ་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པས་ནི་ཡོངས་ཤེས་དྲུག་གཏོང་ངོ་། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡོངས་ཤེས་གཏོང་ཚུལ་ལ་བཞི་སྟེ། ༡. གཅིག་གཏོང་བ་ནི། དགྲ་བཅོམ་པ་ཉམས་ན་ཟག་པ་ཀུན་ཟད་ཀྱི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག) གཏོང་། ཕྱིར་མི་འོང་ཉམས་ན་ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག) གཏོང་ངོ་། ། ༢. གཉིས་གཏོང་བ་ནི། གཟུགས་ལ་ཆགས་བྲལ་བྱས་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་ཞིག སླར་འདོད་པའི་ཆགས་བྲལ་ལས་ཉམས་ན། ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པ་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཆགས་ཟད་གཉིས་ཀ་གཏོང་ངོ་། ། ༣. ལྔ་གཏོང་བ་ནི། ཆགས་བྲལ་སྔོན་སོང་ (འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་འདོད་པའི་ཉོན་མོངས་སྤངས་ཟིན་པ་) ཞིག མཐོང་ལམ་ཐོབ་སྟེ་ལམ་རྗེས་ཤེས་ཀྱི་བར་དུ་སླེབས་པ་ན། འདོད་པའི་མཐོང་སྤང་གི་ཡོངས་ཤེས་ (ལྔ) དེ་དག་ གཏོང་ (དོར) ནས། ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) ཐོབ་བོ། ། (སྔ་མ་རྣམས་འདིའི་ཁོངས་སུ་འདུས་པས་སོ།།) ༤. དྲུག་གཏོང་བ་ནི། མཐར་གྱིས་པ་ (མཐོང་ལམ་ཐོབ་རྗེས་སྒོམ་ལམ་གྱིས་རིམ་གྱིས་སྤོང་མཁན་) ཡིས་འདོད་པར་ཆགས་བྲལ་ (ཕྱིར་མི་འོང་) ཐོབ་པའི་ཚེ། མཐོང་སྤང་གི་ཡོངས་ཤེས་དྲུག་པོ་གཏོང་ནས། ཐ་མའི་ཆ་མཐུན་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) ཐོབ་བོ། །
དྲི་བ། ༡༡༧༽ ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གཏོང་བ་བཞིན་དུ། གསར་དུ་ཐོབ་པ་ (ཐོབ་པ་ལ་ལ་གཅིག་སོགས་) དེ་དག་གི་དོན་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞིང་། ལྔ་ཐོབ་པ་མི་སྲིད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་་འཐོབ་པ་ལྔ་མིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐོབ་པ་ཡང་ལ་ལས་གཅིག་སྔོན་མེད་པ་ཐོབ་པའོ། །ལ་ལས་གཉིས་ཏེ། གཟུགས་མེད་ལས་འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་འབའ་ཞིག་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའོ། །ཁ་ཅིག་དྲུག་སྟེ། ཕྱིར་མི་འོང་བའི་འབྲས་བུ་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པའོ། །ལྔ་ཐོབ་པ་ནི་སྲིད་པ་མིན་ནོ། །"
✍️ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡོངས་ཤེས་གསར་དུ་ཐོབ་ཚུལ་ལ་བཞི་སྟེ། ༡. གཅིག་ཐོབ་པ་ནི། སྔོན་མེད་པ་གསར་དུ་ཐོབ་པ་ (དཔེར་ན་མཐོང་ལམ་གྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ་རེ་རེའི་རྗེས་སུ་ཡོངས་ཤེས་རེ་རེ་ཐོབ་པ་) དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་ལས་ཉམས་ན་གཟུགས་ཀྱི་ཆགས་ཟད་ཡོངས་ཤེས་ (གཅིག་) སླར་ཐོབ་པ་ལྟ་བུའོ། ། (སྔར་སྤངས་ཟིན་པ་སླར་ཐོབ་པར་བཞག་པའོ།།) ༢. གཉིས་ཐོབ་པ་ནི། གཟུགས་ཀྱི་ཆགས་བྲལ་ཁོ་ན་ལས་ཉམས་པ་ (གཟུགས་མེད་ལས་ཆགས་བྲལ་སོང་ཟིན་པ་ཞིག་གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་སྐྱེས་པ་) སྟེ། དེའི་ཚེ་གོང་མའི་མཐོང་སྤང་གི་ཡོངས་ཤེས་གཉིས་ (སྡུག་ཀུན་མཐོང་སྤང་སྤངས་པའི་ཡོངས་ཤེས་གཉིས་) སླར་ཐོབ་བོ། ། ༣. དྲུག་ཐོབ་པ་ནི། ཕྱིར་མི་འོང་གི་འབྲས་བུ་ལས་ཉམས་པ་སྟེ། དེའི་ཚེ་སྔར་སྤངས་པའི་མཐོང་སྤང་གི་ཡོངས་ཤེས་དྲུག་པོ་སླར་ཐོབ་བོ། ། (གཅིག་བཏང་ནས་དྲུག་ཐོབ་པའོ།།) ༤. ལྔ་ཐོབ་པ་ནི་མི་སྲིད་དེ། ལྔ་ཐོབ་པ་ལ་ནི། འདོད་པའི་མཐོང་སྤང་ལྔ་ (སྡུག་བསྔལ་མཐོང་སྤང་ནས་ལམ་མཐོང་སྤང་བར་) ཐོབ་དགོས་ལ། དེ་འདྲ་བའི་གནས་སྐབས་ (ཆགས་བྲལ་སྔོན་སོང་གིས་མཐོང་ལམ་ཐོབ་པ་ལས་ཉམས་པ་སོགས་) མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དེ་ལྟར་ཆོས་མངོན་པའི་མཛོད་ཀྱི་གནས་ལྔ་པ་ཕྲ་རྒྱས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འགྲེལ་བཤད་ལེགས་པར་གྲུབ་བོ། །
མཛོད་འགྲེལ་པ་ལུགས་ཀྱི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་ཀུན་མཁྱེན་ཞལ་ལུང་ལས། གནས་ལྔ་པ་ཕྲ་རྒྱས་བསྟན་པའི་དྲིས་ལན་རྫོགས་སོ། །
སྲིད་པའི་རྩ་བ་དུག་གསུམ་ས་བོན་ཏེ། །དུས་དང་ཁམས་ཀྱིས་དགུ་བཅུ་གོ་བརྒྱད་དབྱེ། །
ཀུན་ནས་དཀྲིས་དང་འཆིང་བའི་རྣམ་གཞག་ཀུན། །ཇི་བཞིན་སྟོན་འདི་ཕྲ་རྒྱས་གནས་མཆོག་ཡིན། །
ནང་གི་དགྲ་བོ་ངོས་འཛིན་མ་ཤེས་ན། །ཕྱི་ཡི་དགྲ་བོ་བཏུལ་ཡང་དོན་རེ་ཆུང་། །
དེ་ཕྱིར་ཐར་འདོད་རྣམ་གྲོལ་དོན་གཉེར་གྱིས། །ཉོན་མོངས་གཏན་ལ་འབེབས་འདིར་བརྩོན་པར་རིགས། །
ཞེས་གསང་འཁོར་མཐོ་རིམ་བཤད་གྲྭའི་ལེགས་བཤད་པའི་མིང་འཆང་བ་སངས་རྒྱས་དབང་ཕྱུག་ཏུ་འབོད་པས་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༢༥ ལོར་བསྒྲིགས་ཏེ་སྤེལ་བ་དགེའོ།། །།

བསམ་འཆར།