གནས་བདུན་པ་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན། ཤེས་བྱའི་དེ་ཉིད་མ་ལུས་གསལ་བའི་མིག །ཟག་མེད་ཡེ་ཤེས་བཅུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱས། ། རྨོངས་པའི་མུན་པ་དྲུངས...
གནས་བདུན་པ་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན།
ཤེས་བྱའི་དེ་ཉིད་མ་ལུས་གསལ་བའི་མིག །ཟག་མེད་ཡེ་ཤེས་བཅུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་རྒྱས། །
རྨོངས་པའི་མུན་པ་དྲུངས་ནས་འབྱིན་མཛད་པའི། །སྨྲ་བའི་ཉི་མ་དེ་ལ་གུས་ཕྱག་འཚལ། །
དྲི་བ། ༡༽ ཟག་པ་མེད་པའི་བཟོད་པ་རྣམས་ཤེས་པ་དང་ལྟ་བ་གཉིས་ལས་གང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་སམ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཟོད་པ་རྣམས་ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་། ཤེས་པ་རྣམས་ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་ཀྱང་འབྱུང་ན། བཟོད་པ་ཡིན་ལ་ཤེས་པ་མིན་པ་ནས་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པའི་བར་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། དྲི་མེད་བཟོད་རྣམས་ཤེས་པ་མིན། །ཟད་དང་མི་སྐྱེའི་བློ་ལྟ་མིན། །དེ་ལས་གཞན་འཕགས་བློ་གཉིས་ཀ །གཞན་ཤེས་དྲུག་ནི་ལྟ་བའང་ཡིན། །ཡོད་དེ། དྲི་མ་མེད་པའི་བཟོད་པ་རྣམས་ཤེས་པ་མིན་ཏེ། དེས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྲ་རྒྱས་ཐེ་ཚོམ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཡང་དག་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དག་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དྲི་མ་མེད་པའམ་ཟག་པ་མེད་པའི་བཟོད་པ་རྣམས་ནི་ལྟ་བ་ཡིན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། བཟོད་པ་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ནི་བདེན་པའི་དོན་ལ་དཔྱོད་པ་དང་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་ན་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་ལ། འོན་ཀྱང་དེ་དག་གིས་སྤང་བྱའི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་ས་བོན་རྩ་བ་ནས་ད་དུང་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རམ། ཡང་ན་བདེན་པའི་དོན་དེ་ཉིད་ལ་ངེས་པ་བརྟན་པོ་རྙེད་པའི་གོ་སྐབས་སུ་མ་སླེབས་པས་ན་ཤེས་པ་ཞེས་མི་བྱའོ། །འདི་གོ་བདེ་བར་དཔེར་བརྗོད་ན། མི་ཞིག་གིས་རྒྱང་རིང་ནས་གཟུགས་བརྙན་ཞིག་མཐོང་སྟེ་དེ་སུ་ཡིན་མིན་བརྟག་དཔྱོད་བྱེད་བཞིན་པའི་སྐབས་ལྟ་བུ་སྟེ། བརྟག་དཔྱོད་ཀྱི་བློ་ཡོད་པས་ལྟ་བ་ཡིན་ཡང་། ད་དུང་སུ་ཡིན་ཐག་མ་ཆོད་པས་ན་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་མཚུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༢༽ དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་ལྟ་བ་ཡིན་ནམ་མིན། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བའི་ཤེས་པའམ་བློ་ནི་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་འཚོལ་བའི་བསམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྟ་བ་མིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ནི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་དེ་གཉིས་ལ་ཡུལ་གྱི་གནས་ལུགས་ལ་སླར་ཡང་དཔྱོད་པའི་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཤེས་བྱའི་དོན་ལ་གསར་དུ་འཚོལ་ཞིབ་བྱེད་པའི་བསམ་པ་མེད་པར་བྱ་བ་ཟིན་ཟིན་པ་དང་། ཐོབ་བྱ་ཐོབ་ཟིན་པའི་ངོ་བོར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། རང་གིས་འཚོལ་བཞིན་པའི་ནོར་བུ་དེ་ལག་ཏུ་རྙེད་ཟིན་པའི་རྗེས་སུ། དེ་ཉིད་ངོ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ལས་སླར་ཡང་ནོར་བུ་དེ་གང་དུ་ཡོད་དམ་སྙམ་དུ་འཚོལ་བའི་བློ་མི་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༣༽ ཟག་མེད་ཀྱི་བཟོད་པ་དང་ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པ་ལས་གཞན་པའི་འཕགས་བློ་རྣམས་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཟོད་པ་དང་ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པ་དེ་ལས་གཞན་པ་འཕགས་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་བློ་ནི་ལྟ་ཤེས་གཉིས་ཀའོ། །གཞན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་ཐམས་ཅད་ནི་ཤེས་རྐྱང་དང་། ལྟ་བ་ལྔ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་ལྟ་བ་སྟེ་དྲུག་ནི་ལྟ་བའང་ཡིན། དེ་དག་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པའང་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། གོང་དུ་བཤད་པའི་བཟོད་པ་ (ལྟ་བ་ཡིན་ལ་ཤེས་པ་མིན་པ) དང་། ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པ་ (ཤེས་པ་ཡིན་ལ་ལྟ་བ་མིན་པ) གཉིས་པོ་དེ་ལས་གཞན་པའི་འཕགས་པའི་མཉམ་བཞག་གི་ཤེས་པ་ (དཔེར་ན་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་ཤེས་ལྟ་བུ) རྣམས་ནི་ངེས་པ་རྙེད་པས་ན་ཤེས་པ་དང་། རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་པས་ན་ལྟ་བ་སྟེ་གཉིས་ཀ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་ཕལ་པ་རྣམས་ནི་ཤེས་པ་རྐྱང་པ་ཡིན་ལ། འཇིག་རྟེན་པའི་ལྟ་བ་ལྔ་ (འཇིག་ལྟ་སོགས) དང་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་བཅས་དྲུག་པོ་ནི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་ལྟ་བའང་ཡིན་པར་གསུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༤༽ ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྩ་བའི་དབྱེ་བ་གཉིས་སུ་ཇི་ལྟར་འདུ་བ་དང་། དེ་ལས་ཟག་བཅས་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་མིང་གཞན་གང་ཞེས་བྱ་འམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་བཅུས་བསྡུས་ཏེ། ཤེས་པ་ཟག་བཅས་ཟག་པ་མེད། །དང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་བྱ་འོ། །... དེ་ཡང་ཤེས་པ་ཟག་བཅས་ཟག་པ་མེད་པ་གཉིས་སུ་བསྡུས། དེ་གཉིས་ལས་དང་པོ་ཀུན་རྫོབ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཛོད་ཀྱི་གཞུང་ལས་བཤད་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་ནས་ཟད་པ་ཤེས་པའི་བར་གྱི་ཤེས་པ་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་མདོར་བསྡུ་ན། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་སྟེ་རྩ་བའི་དབྱེ་བ་གཉིས་སུ་འདུ་བ་ཡིན། དེ་གཉིས་ལས་དང་པོ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་བྱ་བ་དང་བྱེད་པ་རྣམས་ཡུལ་དུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ན། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། བུམ་པ་དང་། སྣམ་བུ་དང་། སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་སོགས་ཐ་སྙད་ཀྱི་དངོས་པོ་རྣམས་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པའི་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ (ཀུན་རྫོབ) ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ན་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །
དྲི་བ། ༥༽ ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་དབྱེ་བ་དུ་ཡོད་པ་དང་། དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟག་མེད་རྣམ་གཉིས་ཆོས་དང་ནི། །རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན། །... ཟག་མེད་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཆོས་ཤེས་པ་དང་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་ནི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཁོ་ན་སྟེ། ཆོས་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་ཡིན་ནོ། །འདི་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི། འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སོགས་བདེན་པ་བཞི་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པ་ནི་ཆོས་ཤེས་པ་དང་། དེ་ལ་རིགས་འགྲེ་སྦྱར་ནས་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ (གཟུགས་ཁམས་དང་གཟུགས་མེད་ཁམས) ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སོགས་བདེན་པ་བཞི་རྟོགས་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན། དཔེར་ན། མི་ཞིག་གིས་རང་གི་ལུས་ལ་མེ་འབར་བ་ན་ཚ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དངོས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཆོས་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཉམས་མྱོང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་གྱི་ལུས་ལ་མེ་འབར་བ་མཐོང་ཚེ་དེ་ལའང་ཚ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པར་ཤེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདིར་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ནའི་དབང་དུ་བྱས་ན། འདོད་པའི་བདེན་པ་མཐོང་བ་ཆོས་ཤེས་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་གོང་མའི་བདེན་པ་མཐོང་བ་རྗེས་ཤེས་སུ་འཇོག་གོ །
དྲི་བ། ༦༽ ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱབ་ཚད་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཀུན་རྫོབ་ཡུལ་ནི་ཐམས་ཅད་དོ། །... ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ནི་ཐམས་ཅད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིན་ཏེ། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་མཐའ་དག་དང་། ཁམས་གསུམ་གྱི་ཆོས་རྣམས་དང་། ཐ་ན་བདེན་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་ཆོས་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་རུང་བ་ཡིན། འདི་ནི་དཔེར་ན། མེ་ལོང་གི་ནང་དུ་གཟུགས་བརྙན་བཟང་ངན་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་འཆར་བ་བཞིན་དུ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པའི་བྱ་དངོས་ཙམ་མ་ཟད། འཕགས་པའི་ལམ་དང་མྱང་འདས་ཀྱི་དོན་རྣམས་ཀྱང་མིང་དང་བརྡའི་སྒོ་ནས་ཡུལ་དུ་བྱེད་ནུས་པས་ན་ཡུལ་ཐམས་ཅད་པ་ཞེས་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༧༽ ཟག་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་དམིགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཆོས་ཤེས་བྱ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི། །འདོད་སྡུག་བསྔལ་སོགས་རྗེས་ཤེས་པའི། །སྤྱོད་ཡུལ་གོང་མའི་སྡུག་བསྔལ་སོགས། །... ཆོས་ཤེས་བྱ་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་འབྱུང་འགོག་ལམ་མོ། །རྗེས་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གོང་མ་གཟུགས་གཟུགས་མེད་ན་སྤྱོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་སོགས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ནི། ཆོས་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ནས་ལམ་གྱི་བདེན་པའི་བར་གྱི་བདེན་པ་བཞི་པོ་དེ་ཡིན་ལ། རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཏེ། གཟུགས་ཁམས་དང་གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སོགས་བདེན་པ་བཞི་པོ་དེ་ཡིན་ནོ། །དོན་འདི་གོ་བདེ་བར་དཔེར་བརྗོད་ན། ནད་པ་བཅོས་མཁན་གྱི་སྨན་པ་ཞིག་གིས་ཐོག་མར་རང་གི་མིག་མདུན་དུ་ཡོད་པའི་ནད་པ་དེའི་ན་ཚ་ (འདོད་པའི་སྡུག་བསྔལ) ངོས་ཟིན་པ་ནི་ཆོས་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་ལ་དཔག་ནས་ས་ཆ་གཞན་ཐག་རིང་དུ་ཡོད་པའི་ནད་པ་ (གོང་མའི་སྡུག་བསྔལ) རྣམས་ལའང་ན་ཚ་དེ་རང་ཡོད་པར་ཤེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཉེ་བར་གྱུར་པ་འདོད་ཁམས་ཀྱི་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གོང་མའི་བདེན་པ་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །
དྲི་བ། ༨༽ ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་བདེན་པའི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཕྱེ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་དག་ཉིད་བདེན་བྱེ་བྲག་གིས། །བཞི་སྟེ་རྣམ་བཞི་དེ་དག་ནི། །... གཉིས་པོ་དེ་དག་ཉིད་བདེན་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་སོགས་བཞིར་ཕྱེ་སྟེ། དེ་དག་ལ་དམིགས་པས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ནི། ཡུལ་བདེན་པ་བཞི་སོ་སོར་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་ནང་གསེས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བཞི་རུ་འགྱུར་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ། ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ། འགོག་པ་ཤེས་པ། ལམ་ཤེས་པ་བཅས་བཞིའོ། །དེ་ནི་དཔེར་ན། སྨན་པ་ཞིག་གིས་ནད་ངོས་ཟིན་པ་དང་། ནད་ཀྱི་རྒྱུ་ངོས་ཟིན་པ། ནད་མེད་པའི་བདེ་བ་ངོས་ཟིན་པ། ནད་བཅོས་པའི་སྨན་ངོས་ཟིན་པ་བཅས་དོན་ཚན་བཞི་རུ་དབྱེ་བ་བཞིན་དུ། ཤེས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཡུལ་སྡུག་བསྔལ་སོགས་བདེན་པ་བཞི་ལ་སོ་སོར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དབྱེ་བའོ། །
དྲི་བ། ༩༽ ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་དེ་ཤེས་པ་གང་དག་གིས་བསྡུས་པ་དང་། དེ་དག་ལྟ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནམ་མིན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... མི་སྐྱེ་བ་དང་ཟད་པ་ཤེས། །... རྣམ་པ་དེ་བཞི་དེ་དག་ནི་ཆོས་ཤེས་རྗེས་ཤེས་ལྟ་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཁོ་ན་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ནི། གོང་དུ་བཤད་པའི་བདེན་པ་བཞི་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཁྱད་པར་ནི་ཤེས་པ་དེ་དག་ལྟ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་མ་ཡིན་པར། ངེས་པ་ཁོ་ནའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་ཡིན། སྔོན་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པ་ནི་བྱ་བ་ཟིན་པའི་མཐར་ཐུག་ཡིན་པས་དཔྱོད་བྱེད་ཀྱི་ལྟ་བ་མིན་ནོ། །དཔེར་ན། འབྲས་བུ་སྨིན་ཟིན་པ་ཞིག་ལ། ད་དུང་སྨིན་དགོས་སམ་སྙམ་དུ་རེ་བ་མི་དགོས་པ་བཞིན་དུ། ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་སོགས་ནི་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་ཁོ་ནའོ། །
དྲི་བ། ༡༠༽ ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ལས་དང་པོ་སྐྱེ་བའི་ཚེ་ན། དེ་ནི་ཤེས་པ་གང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་གཉིས་དང་པོ་སྐྱེས་པ་ནི། །སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་རྗེས་ཤེས་པ་ཡིན། །... དེ་གཉིས་དང་པོ་སྐྱེས་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་དང་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་པའི་སྡུག་ཀུན་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ལས། ཐོག་མར་ཟད་པ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དེ་ནི། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པའི་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ཐོབ་ལ་ཉེ་བའི་སྐབས་སུ། ཁམས་གསུམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་རྣམས་སྤངས་ཟིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་དམིགས་དགོས་པས། སྲིད་རྩེ་ནི་ཁམས་གོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་དེ་ལ་དམིགས་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན་དགོས་པས་སོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། རི་བོ་མཐོན་པོ་ཞིག་གི་རྩེ་མོར་ (སྲིད་རྩེ) སླེབས་པ་ན། རྩེ་མོ་དེ་ཉིད་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་དེ་རྒྱང་རིང་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་ (རྗེས་ཤེས) དང་མཚུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །
དྲི་བ། ༡༡༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་གང་དག་གིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཞི་ལས་ཕ་རོལ་སེམས་རིག་པ། །... ཆོས་དང་རྗེས་ཤེས། ལམ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བཞི་ལས་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་རིག་པ་སྟེ་ཤེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་རྩ་བའི་ཤེས་པ་བཅུའི་ནང་ནས་བཞི་ཡིས་བསྡུས་པ་ཡིན། དེ་བཞི་ནི། ཆོས་ཤེས་པ། རྗེས་སུ་ཤེས་པ། ལམ་ཤེས་པ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བཅས་སོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། མི་ཞིག་གིས་གཞན་གྱི་བསམ་བློ་ཤེས་པའི་ཚེ་ན། བསམ་བློ་དེ་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་བློ་ཡིན་ན་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པར་འདུ་བ་དང་། གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་པོའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཤིག་མཐོང་བ་ཡིན་ན། དེ་ནི་ཆོས་ཤེས་སོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༢༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་ཡུལ་གང་དང་གང་ཤེས་མི་ནུས་པ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེས་ནི་ས་དབང་གང་ཟག་འདས། །ཞིག་དང་མ་སྐྱེས་མི་རིག་གོ །... དེ་ཡིས་འདས་པ་མི་ཤེས་པ་ནི་བསམ་གཏན་འོག་མའི་ས་པས་གོང་མའི་ས་པ་མི་ཤེས་པའོ། །དབང་པོ་འདས་པ་ནི་དད་མོས་དང་དུས་ཀྱི་རྣམ་པར་གྲོལ་བས་མཐོང་ཐོབ་དང་། དུས་དང་མི་སྦྱོར་བར་རྣམ་གྲོལ་ལམ་མི་ཤེས་པའོ། །གང་ཟག་འདས་པ་མི་ཤེས་པ་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་དགྲ་བཅོམ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་འོག་མས་མི་ཤེས་པའོ། །ཞིག་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་མི་རིག་པ་ནི་འདས་མ་འོངས་མི་ཤེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་རང་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཡུལ་རྣམས་ཤེས་མི་ནུས་ཏེ། དེ་དག་ནི། ༡. ས་འདས་པ། རང་ཉིད་ས་འོག་མ་ (དཔེར་ན་བསམ་གཏན་དང་པོ) ལ་གནས་བཞིན་དུ་ས་གོང་མ་ (དཔེར་ན་བསམ་གཏན་གཉིས་པ) ལ་གནས་པའི་སེམས་མི་ཤེས་པ། ༢. དབང་པོ་འདས་པ། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ (དད་མོས་པ) རྣམས་ཀྱིས་དབང་པོ་རྣོན་པོ་ (མཐོང་ཐོབ་པ) རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ལམ་མི་ཤེས་པ། ༣. གང་ཟག་འདས་པ། འོག་མ་ (རྒྱུན་ཞུགས) རྣམས་ཀྱིས་གོང་མ་ (ཕྱིར་མི་འོང་སོགས) རྣམས་ཀྱི་སེམས་མི་ཤེས་པ། ༤. དུས་འདས་པ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་སེམས་མི་ཤེས་པར་ད་ལྟར་བའི་སེམས་ཁོ་ན་ཤེས་པ་བཅས་སོ། ། དཔེར་ན། སློབ་ཆུང་གི་སློབ་མས་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་མའི་ཤེས་ཚད་མི་ལོན་པ་དང་། མིག་ཞན་པས་མིག་གསལ་བའི་མཐོང་རྒྱ་མི་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༣༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དེ་ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཕན་ཚུན་ཤེས་ནུས་སམ་མི་ནུས། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཆོས་རྗེས་བློ་ཕྱོགས་ཕན་ཚུན་མིན། །... ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པའི་སེམས་མི་ཤེས་ལ། རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པས་ཀྱང་བློ་ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་མི་ཤེས་པའང་ཕན་ཚུན་མིན་ཞེས་བྱའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དེའི་ནང་ཚན་ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་པའི་སེམས་མི་ཤེས་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་སུ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཤེས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སེམས་མི་ཤེས་ཏེ། དེ་གཉིས་ཕན་ཚུན་ཡུལ་ཐ་དད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། བོད་སྐད་ཤེས་མཁན་གྱིས་རྒྱ་སྐད་སྨྲ་བ་མི་གོ་བ་དང་། རྒྱ་སྐད་ཤེས་མཁན་གྱིས་བོད་སྐད་སྨྲ་བ་མི་གོ་བ་བཞིན་དུ། རང་རང་གི་ཡུལ་ (འདོད་ཁམས་དང་གོང་ཁམས) སོ་སོར་ངེས་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་པས་ཕན་ཚུན་ཤེས་མི་ནུས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༤༽ ཉན་ཐོས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་པོའི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་དུ་ཤེས་ནུས་པ་དང་། དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཉན་ཐོས་མཐོང་བའི་སྐད་ཅིག་གཉིས། །རིག་སྟེ་... དེ་ལ་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་མཐོང་བའི་ལམ་ཤེས་པར་འདོད་པས་སྦྱོར་བ་བྱས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་མཐོང་བའི་ལམ་ལས་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་རིག་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་བཟོད་པ་དང་། ཆོས་ཤེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པ་སོགས་ཀྱིས་མངོན་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་གཞན་གྱི་མཐོང་ལམ་སྐྱེས་པ་ཤེས་པར་འདོད་ན། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མཐོང་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་ལས་ཐོག་མའི་གཉིས་པོ་ཁོ་ན་ཤེས་ནུས་སོ། །དེ་གཉིས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་དང་སྡུག་བསྔལ་ཆོས་ཤེས་གཉིས་ཡིན། འདིའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ལ་མྱུར་བུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་པས། སྐད་ཅིག་གཉིས་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་སླར་ཡང་གཞན་ (རྗེས་ཤེས་ཕྱོགས) ཤེས་པར་འདོད་དེ་སྦྱོར་བ་རྩོམ་པའི་བར་དུ། ཕ་རོལ་པོའི་རྒྱུད་ལ་མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་མ་གཞན་རྣམས་སྐྱེས་ནས་འདས་ཟིན་པས་རྗེས་མི་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། རྟ་མགྱོགས་པོ་རྒྱུག་པ་ཞིག་གི་གོམ་པ་དང་པོ་གཉིས་མཐོང་ཡང་། དེ་ནས་རང་ཉིད་ཀྱིས་མིག་རྡེབ་ཙམ་བྱེད་པའི་བར་དུ་རྟ་དེ་ཐག་རིང་དུ་སོང་ཟིན་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༥༽ རང་རྒྱལ་བསེ་རུ་ལྟ་བུས་ཕ་རོལ་གྱི་མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་མ་དུ་ཤེས་ནུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... བསེ་རུ་ལྟ་བུས་གསུམ། །... བསེ་རུ་ལྟ་བུས་ནི་དང་པོ་གཉིས་དང་། བརྒྱད་པ་ཀུན་འབྱུང་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དང་གསུམ་ཤེས་ཏེ། སྦྱོར་བ་ཆུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རང་སངས་རྒྱས་བསེ་རུ་ལྟ་བུ་ནི་ཉན་ཐོས་ལས་དབང་པོ་རྣོ་ཞིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་འཇུག་པ་མྱུར་བས། མཐོང་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་གསུམ་ཤེས་ནུས་སོ། །དེ་དག་ནི་ཐོག་མའི་གཉིས་ (སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད་དང་ཆོས་ཤེས) དང་། དེ་ནས་བར་དུ་སྦྱོར་བ་ཅུང་ཟད་བརྩམས་པའི་རྗེས་སུ་སྐད་ཅིག་མ་བརྒྱད་པ་ཀུན་འབྱུང་རྗེས་ཤེས་བཅས་སོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། མིག་ཤེས་ཅུང་ཟད་གསལ་བ་ཞིག་གིས་རྟ་རྒྱུག་པའི་འགོ་དང་། བར་མཚམས་ཤིག་ཏུ་ཡང་བསྐྱར་མཐོང་ཐུབ་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༦༽ རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་གྱི་མཐོང་ལམ་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ཇི་ལྟར་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... སངས་རྒྱས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་ཀུན། །... སངས་རྒྱས་ནི་སྦྱོར་བ་མེད་པར་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཀུན་མཁྱེན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་ཕ་རོལ་པོའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་མཐོང་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་པོ་ཐམས་ཅད་འབད་རྩོལ་དང་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པར་མངོན་སུམ་དུ་མཁྱེན་ནུས་སོ། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་སྒྲིབ་པ་མེད་ཅིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན། མེ་ལོང་དྭངས་པ་ཞིག་གི་ནང་དུ་གཟུགས་བརྙན་ཐམས་ཅད་དུས་གཅིག་ཏུ་འཆར་བ་བཞིན་དུ། སྦྱོར་བ་ལ་མ་ལྟོས་པར་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་བཞིན་ཆད་ལྷག་མེད་པར་གཟིགས་པའོ། །
དྲི་བ། ༡༧༽ དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་གཙོ་བོ་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟད་པ་ཤེས་པ་བདེན་རྣམས་ལ། །ཡོངས་ཤེས་ལ་སོགས་ངེས་པའོ། །ཡོངས་ཤེས་བྱར་མེད་ཅེས་ལ་སོགས། །མི་སྐྱེ་བ་ཡི་བློ་འདོད་དོ། །... བསྟན་བཅོས་ལས། ཟད་པ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ། །ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་སྤངས་སོ། །འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱས་སོ། །ལམ་བསྒོམས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་དང་རིག་པ་དང་། བློ་དང་རྟོགས་པ་དང་ཤེས་རབ་དང་སྣང་བ་དང་། མངོན་པར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ཏེ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་བྱར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། བདག་གིས་ལམ་བསྒོམས་ཏེ་ཡང་སྒོམ་དུ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ཤེས་པ་དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཞེས་རྒྱས་པར་བཤད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགྲ་བཅོམ་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་བྱ་བ་བྱས་ཟིན་པ་དང་། སླར་བྱ་རྒྱུ་མེད་པར་ངེས་པའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཏེ། དང་པོ་ཟད་པ་ཤེས་པ་ནི། བདེན་པ་བཞི་ལ་དམིགས་ནས་རང་གིས་བྱ་བ་གང་ཞིག་བྱས་ཟིན་པ་དེ་ལ་ངེས་པ་རྙེད་པ་སྟེ། བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་སོ། །ཀུན་འབྱུང་སྤངས་སོ། ། སྙམ་དུ་བྱ་བ་གྲུབ་ཟིན་པའི་ངེས་ཤེས་སྐྱེ་བ་དེ་ཡིན། གཉིས་པ་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ནི། བྱ་བ་དེ་ཉིད་སླར་ཡང་བྱ་མི་དགོས་པར་ཐག་ཆོད་པ་སྟེ། བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་ཟིན་པས་སླར་ཡང་ཤེས་རྒྱུ་མེད་དོ། ། ཞེས་པ་ནས། ལམ་བསྒོམས་ཟིན་པས་སླར་ཡང་བསྒོམ་རྒྱུ་མེད་དོ། ། སྙམ་དུ་མ་འོངས་པར་སྤང་བྱ་སྐྱེ་མི་སྲིད་པའི་ངེས་པ་བརྟན་པོ་རྙེད་པ་དེ་ཡིན། འདི་གོ་བདེ་བར་དཔེར་བརྗོད་ན། ཞིང་པ་ཞིག་གིས་སྟོན་ཏོག་བསྡུས་ཟིན་པའི་ཚེ། ངས་ལོ་ཏོག་བསྡུས་ཚར་སོང་། སྙམ་པ་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ད་ནི་ང་ལ་བསྡུ་རྒྱུའི་ལོ་ཏོག་ལྷག་མ་གཅིག་ཀྱང་མེད་དོ། ། སྙམ་དུ་སླར་བྱ་བ་མི་དགོས་པར་ངེས་པ་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༨༽ ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་ངེས་པ་འདྲེན་ཚུལ་ལ་ཁ་ཆེ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་དང་སློབ་དཔོན་གཞན་དག་གི་བཞེད་པ་མི་མཐུན་པ་ཇི་ལྟར་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཁ་ཆེ་བ་རྣམས་བསྟན་བཅོས་ལས་དེའི་རྗེས་ལ་ལངས་པས་དེ་ལྟར་ཤེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེའི་བྱེ་བྲག་གིས་དེ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བསྟན་ནོ་ཞེས་ཟེར། གཞན་དག་ཟག་པ་མེད་པས་ཀྱང་ཤེས་པར་སྨྲའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡེ་ཤེས་དེ་གཉིས་ཀྱི་སྐབས་སུ་བདག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ་ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་རྣམ་རྟོག་གི་ངེས་པ་དེ་གང་གི་སྐབས་སུ་སྐྱེ་བའི་ཐད་ལ། ཁ་ཆེ་བའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་ནི། བསྟན་བཅོས་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་ལས་བཤད་པའི་ཚིག་དེ་དག་ནི། མཉམ་བཞག་ལས་ལངས་ཟིན་པའི་རྗེས་སུ་སྐྱེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་གྱི། མཉམ་བཞག་དངོས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། མཉམ་བཞག་དངོས་ལ་རྟོག་དཔྱོད་ཀྱི་སྒྲ་དོན་འདྲེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འདོད་དོ། ། འོན་ཀྱང་སློབ་དཔོན་གཞན་དག་གིས་ནི། མཉམ་བཞག་ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་དོན་དེ་ལྟར་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་ནུས་པར་འདོད་དོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། གཉིད་སད་མ་ཐག་ཏུ་ངས་གཉིད་སྐྱིད་པོ་ཁུག་སོང་སྙམ་པ་ནི་ཁ་ཆེ་བའི་ལུགས་ལྟར་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། གཉིད་ཁུག་བཞིན་པའི་ངང་དུ་ངལ་གསོ་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་གཞན་ལུགས་ཀྱི་ཟག་མེད་ཡེ་ཤེས་དངོས་སུ་འདོད་པ་དང་མཚུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༩༽ མཛོད་གནས་བདུན་པ་འདིར་བསྟན་པའི་ཤེས་པ་བཅུ་པོ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་ལྟར་ན་ཤེས་པ་བཅུ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཤེས། རྗེས་སུ་ཤེས་པ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ། ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ། འགོག་པ་ཤེས་པ། ལམ་ཤེས་པ། ཟད་པ་ཤེས་པ། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྐབས་འདིར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་གྲངས་བཅུ་རུ་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་ནི་གཤམ་གསལ་ལྟར་རོ། ། ༡. ཆོས་ཤེས་པ། (འདོད་པའི་བདེན་པ་མཐོང་བ།) ༢. རྗེས་སུ་ཤེས་པ། (གོང་མའི་བདེན་པ་མཐོང་བ།) ༣. ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ། (འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ།) ༤. ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ། (གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས།) ༥. སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ། ༦. ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ། ༧. འགོག་པ་ཤེས་པ། ༨. ལམ་ཤེས་པ། ༩. ཟད་པ་ཤེས་པ། ༡༠. མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་བཅས་བཅུ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༢༠༽ ཤེས་པ་རྣམས་བཅུ་རུ་དབྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་བདུན་པོ་གང་དག་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རང་བཞིན་དང་ནི་གཉེན་པོ་དང་། །རྣམ་པ་རྣམ་པ་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། །སྦྱོར་དང་བྱ་བ་བྱས་ཉིད་དང་། །རྒྱུ་རྒྱས་པ་ལས་བཅུ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་བདུན་གྱིས་ཏེ།..."
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤེས་པ་རྣམས་གྲངས་ངེས་པ་བཅུར་འཇོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་བདུན་ཡོད་དེ། དེ་དག་ནི། ༡. རང་བཞིན་གྱི་སྒོ་ནས། ༢. གཉེན་པོའི་སྒོ་ནས། ༣. རྣམ་པའི་སྒོ་ནས། ༤. རྣམ་པ་དང་སྤྱོད་ཡུལ་ (དམིགས་པ) གཉིས་ཀའི་སྒོ་ནས། ༥. སྦྱོར་བའི་སྒོ་ནས། ༦. བྱ་བ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས། ༧. རྒྱུ་རྒྱས་པའི་སྒོ་ནས་བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༢༡༽ རྒྱུ་མཚན་བདུན་པོ་དེ་དག་གིས་ཤེས་པ་བཅུ་པོ་སོ་སོར་ཇི་ལྟར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... རང་བཞིན་ལས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་སྟེ། དོན་དམ་པ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉེན་པོ་ལས་ནི་ཆོས་རྗེས་ཏེ། འདོད་པའི་ཁམས་དང་ཁམས་གོང་གི་གཉེན་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་ལས་སྡུག་ཀུན་ཏེ། དམིགས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་དང་རྣམ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དམིགས་པ་ལས་ནི་འགོག་ལམ་སྟེ། རྣམ་དམིགས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྦྱོར་བ་ལས་ནི་ཕ་རོལ་པོའི་སེམས་ཤེས་པ་སྟེ།... བྱ་བ་བྱས་པ་ཉིད་ལས་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་སྟེ།... རྒྱུ་རྒྱས་པ་ལས་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་སྟེ།..."
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་སོ་སོར་སྦྱར་ན། ༡. རང་བཞིན་ལས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བཞག་སྟེ། དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་དོན་དམ་པ་མི་ཤེས་པར་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ན་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. གཉེན་པོ་ལས་ཆོས་ཤེས་དང་རྗེས་ཤེས་བཞག་སྟེ། ཆོས་ཤེས་པ་འདོད་པའི་གཉེན་པོ་དང་། རྗེས་ཤེས་གོང་མའི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ༣. རྣམ་པ་ལས་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་བཞག་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་དམིགས་པ་ (ཕུང་པོ་ལྔ) གཅིག་ཡིན་ཡང་འཛིན་སྟངས་ཀྱི་རྣམ་པ་ (སྡུག་བསྔལ་བ། ཀུན་འབྱུང་བ་སོགས) ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༤. རྣམ་པ་དང་སྤྱོད་ཡུལ་ལས་འགོག་ལམ་ཤེས་པ་གཉིས་བཞག་སྟེ། དེ་གཉིས་ནི་རྣམ་པའང་ཐ་དད་ལ་དམིགས་ཡུལ་ (འགོག་པ་དང་ལམ) ཀྱང་ཐ་དད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༥. སྦྱོར་བ་ལས་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་བཞག་སྟེ། དམིགས་བསལ་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ༦. བྱ་བ་བྱས་པ་ཉིད་ལས་ཟད་པ་ཤེས་པ་བཞག་སྟེ། སྤང་བྱ་སྤངས་ཟིན་པའི་བྱ་བ་བྱས་པའི་དབང་གིས་དང་པོར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ༧. རྒྱུ་རྒྱས་པ་ལས་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་བཞག་སྟེ། དེ་ནི་སྔོན་གྱི་ཟག་མེད་ཀྱི་ལམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་སྟེ། རྒྱུ་ཚོགས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༢༢༽ སྒོམ་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་ལམ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་ཆོས་ཤེས་པའི་ངོ་བོར་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན། དེ་དག་ཁམས་གང་དང་གང་གི་གཉེན་པོ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྒོམ་པའི་ལམ་ལ་འགོག་པ་འམ། །ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་གང་ཡིན་དེ། །ཁམས་གསུམ་གྱི་ནི་གཉེན་པོ་ཡིན། །... སྒོམ་པའི་ལམ་ལ་འགོག་པའམ། ལམ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་སྒོམ་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁམས་གསུམ་ཆར་གྱི་གཉེན་པོ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྱིར་ཆོས་ཤེས་པ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་བདེན་པ་བཞི་ལས་འགོག་པ་དང་ལམ་ལ་དམིགས་པའི་ཆོས་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། འདོད་ཁམས་ཁོ་ན་ཙམ་མིན་པར་ཁམས་གསུམ་ག་ (འདོད་པ། གཟུགས། གཟུགས་མེད) ཆར་གྱི་སྤང་བྱའི་གཉེན་པོ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་ས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་སྤང་བྱ་སྤོང་བྱེད་དང་། ཐོབ་བྱ་མཐར་ཐུག་ཡིན་པས་སོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། ནད་རིགས་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་བཅོས་པའི་སྨན་ (སྡུག་ཀུན་ཤེས་པ) དང་མི་འདྲ་བར། ལུས་ཀྱི་ཟུངས་གསོ་བའི་སྨན་མཆོག་ (འགོག་ལམ་ཤེས་པ) དེས་ལུས་ཀྱི་ཆ་ཤས་སྟོད་སྨད་བར་གསུམ་ (ཁམས་གསུམ) གྱི་ནད་ཀུན་གྱི་གཉེན་པོར་འགྱུར་བ་དང་མཚུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༢༣༽ རྗེས་སུ་ཤེས་པ་དེ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་སྤོང་བའི་གཉེན་པོར་འགྲོ་འམ་མི་འགྲོ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་རྗེས་མ་ཡིན། །... འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་༼གཉེན་པོར་༽རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་ནམ་ཡང་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་སྤང་བྱའི་གཉེན་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་ཤེས་པའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ (གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད) ཀྱི་བདེན་པ་བཞི་ཡིན་པས། ཡུལ་གོང་མ་ལ་དམིགས་ནས་ཡུལ་འོག་མའི་ (འདོད་པའི) ཉོན་མོངས་སྤོང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། ཕྱི་རོལ་དགྲ་བོ་ལ་མདའ་འཕེན་པ་ལྟ་བུའི་དམག་མི་ཞིག་གིས། རང་གི་ནང་ཁུལ་དུ་ཡོད་པའི་དགྲ་ཇག་ (འདོད་པའི་ཉོན་མོངས) རྣམས་འདུལ་མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༢༤༽ ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་ལ་རྣམ་པ་དུ་དང་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས། །རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་... ཤེས་པ་བཅུ་པོའི་ནང་ནས་ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག །... རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ནི་རང་རང་གི་བདེན་པའི་རྣམ་པ་དག་ཏུ་འཇུག་པས་རེ་རེ་ཞིང་རྣམ་པ་བཞི་བཞི་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་ཀ་ལ། བདེན་པ་བཞི་སོ་སོར་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་རེ་ཡོད་དོ། །དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་བཞི་ (མི་རྟག་པ། སྡུག་བསྔལ་བ། སྟོང་པ། བདག་མེད་པ) དང་། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་ (རྒྱུ། ཀུན་འབྱུང་། རབ་སྐྱེ། རྐྱེན)། འགོག་པའི་བདེན་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་ (འགོག་པ། ཞི་བ། གྱ་ནོམ་པ། ངེས་འབྱུང་)། ལམ་གྱི་བདེན་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་ (ལམ། རིགས་པ། སྒྲུབ་པ། ངེས་འབྱིན) བཅས་ཁྱོན་བསྡོམས་པས་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གོ །དཔེར་ན། མི་ཞིག་ལ་ལྟ་བའི་ཚེ། དེའི་གཟུགས་བྱད་དང་། གོན་པ། སྐད་ཆ། རིགས་རུས་སོགས་ཕྱོགས་མང་པོ་ནས་བལྟས་ཏེ་མི་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཤེས་པ་བཞིན་དུ། བདེན་པ་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་བཞི་བཞིའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའོ། །
དྲི་བ། ༢༥༽ ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ལ་རྣམ་པ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཀུན་རྫོབ་ནི། །དེ་བཞིན་གཞན་དུའང་... ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཅན་ཡང་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དུའང་བཞག་སྟེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ལ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ཀྱང་ཡོད་ལ། དེ་ལས་གཞན་དུའང་ཡོད་དོ། །དེ་ཡང་གཞན་ཞེས་པ་ནི། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ (དཔེར་ན་སའི་མཚན་ཉིད་སྲ་བ། མེའི་མཚན་ཉིད་ཚ་བ་ལྟ་བུ) དང་། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ (མི་རྟག་པ། སྡུག་བསྔལ་བ་སོགས)། དེ་བཞིན་དུ་ཕོ་དང་མོ། ཀ་བ་དང་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འཛིན་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། ཆུ་ཡིས་སྣོད་གང་ཡིན་གྱི་དབྱིབས་དང་མཐུན་པར་འཛིན་པ་བཞིན་དུ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་ཀྱང་ཤེས་བྱ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་རྣམ་པ་འཛིན་ནུས་སོ། །
དྲི་བ། ༢༦༽ བདེན་པ་རེ་རེར་རྣམ་པ་བཞི་བཞི་ཡོད་པའི་དོན་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རང་རང་གི། །བདེན་པའི་རྣམ་པས་བཞི་ཡིན་ནོ། །... རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ནི་རང་རང་གི་བདེན་པའི་རྣམ་པ་དག་ཏུ་འཇུག་པས་རེ་རེ་ཞིང་རྣམ་པ་བཞི་བཞི་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་སོགས་ཤེས་པ་གཞན་བཞི་པོ་ (སྡུག་བསྔལ་ཤེས། ཀུན་འབྱུང་ཤེས། འགོག་པ་ཤེས། ལམ་ཤེས) རེ་རེ་ལའང་། རང་རང་གི་དམིགས་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་བདེན་པ་དེའི་རྣམ་པ་བཞི་བཞི་ཡོད་དོ། །དཔེར་ན། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ལ་མཚོན་ན། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་དེ་ཉིད་ལ་མི་རྟག་པར་ལྟ་བ། སྡུག་བསྔལ་བར་ལྟ་བ། སྟོང་པར་ལྟ་བ། བདག་མེད་པར་ལྟ་བ་སྟེ་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༢༧༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཟག་མེད་ཡིན་ན་རྣམ་པ་དུ་དང་ལྡན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཕ་རོལ་ཡིད་ཤེས་དྲི་མེད་ཀྱང་། །དེ་བཞིན་... ཕ་རོལ་ཡིད་ཤེས་དྲི་མེད་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་རང་གི་བདེན་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་བཞི་ཅན་ཏེ། ལམ་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་དེ་གལ་ཏེ་དྲི་མ་མེད་པ་སྟེ་ཟག་མེད་ (འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས) ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ན། དེ་ནི་སྔར་བཤད་པའི་ལམ་ཤེས་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར། ལམ་གྱི་བདེན་པའི་རྣམ་པ་བཞི་ (ལམ། རིགས་པ། སྒྲུབ་པ། ངེས་འབྱིན) དང་ལྡན་ནོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། གསེར་གྱི་བུམ་པ་ཞིག་ནི་བུམ་པ་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་བུམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཚང་དགོས་པ་བཞིན་དུ། ཟག་མེད་ཀྱི་གཞན་སེམས་ཤེས་པ་དེའང་ལམ་ཤེས་པའི་ཆ་ཤས་ཡིན་པས་ལམ་གྱི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པའོ། །
དྲི་བ། ༢༨༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཟག་བཅས་ཡིན་ན་རྣམ་པ་གང་འདྲ་ཞིག་འཛིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དྲི་མ་དང་བཅས་ནི། །ཤེས་བྱ་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམ། །... དེ་དྲི་མ་དང་བཅས་པ་ནི་ཤེས་བྱ་སེམས་སེམས་བྱུང་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། གལ་ཏེ་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དེ་དྲི་མ་དང་བཅས་པ་སྟེ་ཟག་བཅས་ (འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་ཤེས) ཡིན་ན། དེས་ནི་ཕ་རོལ་པོའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ (སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པ། ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་མྱོང་བ་སོགས) འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། ཐག་རིང་གི་མི་ཞིག་མཐོང་བ་ན། དེའི་གཟུགས་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་སོགས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཙམ་མཐོང་བ་ལས་ཁྱད་ཆོས་ཟབ་མོ་རྣམས་མི་མཐོང་བ་དང་མཚུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༢༩༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ (ཟག་བཅས་དང་ཟག་མེད་གཉིས་ཀ) ཡུལ་ལ་འཇུག་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྫས་རེ་རེ་ཞིག་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །... གཉིས་ཀའང་རྫས་རེ་རེ་ཞིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་བྱེད་པ་ཅན་ཏེ། དེ་གང་གི་ཚེ་སེམས་འཛིན་པ་དེའི་ཚེ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་མི་འཛིན་ལ། གང་གི་ཚེ་ཚོར་བ་འཛིན་པའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་མི་འཛིན་པ་ལྟ་བུས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ཟག་བཅས་དང་ཟག་མེད་གཉིས་ཀས། ཡུལ་དུ་བྱ་བའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་རྣམས་གཅིག་ཅར་དུ་མི་འཛིན་པར། རྫས་རེ་རེ་བཞིན་སོ་སོར་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན། སྐད་ཅིག་དང་པོར་སེམས་ (གཙོ་སེམས) འཛིན་པའི་ཚེ་ན་སེམས་བྱུང་རྣམས་མི་འཛིན། སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་ཚོར་བ་འཛིན་པའི་ཚེ་ན་འདུ་ཤེས་སོགས་མི་འཛིན་པ་བཞིན་དུ། རིམ་པ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་ལས་དུས་གཅིག་ཏུ་འཁོར་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་མི་ཤེས་སོ། །འདི་ནི་མིག་གིས་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་མཐོང་བ་དང་མི་འདྲ་བར། ཡིད་ཀྱིས་དོན་རེ་རེ་བཞིན་ངེས་དགོས་པ་དང་མཚུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༣༠༽ ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་ལ་རྣམ་པ་དུ་དང་ལྡན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྷག་མ་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་ཅན། །སྟོང་དང་བདག་མེད་མ་གཏོགས་སོ། །ལྷག་མ་ཟད་མི་སྐྱེ་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་ཅན་ཏེ། སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་གཉིས་མ་གཏོགས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགྲ་བཅོམ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ (ཤེས་པ་ལྷག་མ) གཉིས་ལ་ནི། བདེན་བཞིའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ལས་སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་གཉིས་མ་གཏོགས་པའི་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་པོ་གཞན་རྣམས་ཡོད་དོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ནི་ངེས་པ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས། སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་ཀྱི་རྣམ་པ་ནི་དངོས་པོར་འཛིན་པ་དང་འགལ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་ནི་སླར་ཡང་སྲིད་པར་མི་ལྡོག་པའི་ངེས་པ་ཡོད་པས་བདེན་པའི་རྣམ་པ་གཞན་རྣམས་གསལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༣༡༽ ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་བདེན་བཞིའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་དམ་མེད། འདིའི་ཐད་ལུགས་མི་མཐུན་པ་གང་ཡོད། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དྲི་མེད་བཅུ་དྲུག་གཞན་རྣམ་མེད། །གཞན་ཡོད་ཅེས་པ་བསྟན་བཅོས་ལས། །... ཁ་ཆེ་བ་རྣམས་དྲི་མ་མེད་པ་བཅུ་དྲུག་མ་གཏོགས་ཟག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པ་མེད་དོ། །གཞན་ཉི་འོག་པ་ཡོད་ཅེས་བསྟན་བཅོས་ལས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིའི་ཐད་ལུགས་གཉིས་ཡོད་དེ། ༡. ཁ་ཆེ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་ནི་བདེན་པ་བཞིའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་པོ་དེ་ཁོ་ན་ལས། དེ་ལས་གཞན་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་མེད་པར་འདོད་དོ། ། ༢. ཉི་འོག་པ་རྣམས་ཀྱིས། ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལའང་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་པ་ཡོད་དེ། བསྟན་བཅོས་ལས་ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འདོད་དོ། །
དྲི་བ། ༣༢༽ རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཅེས་པ་དེ་མིང་གི་སྒོ་ནས་བགྲང་ངམ་རྫས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བགྲང་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྫས་སུ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གོ། །... རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་མིང་གི་སྒོ་ནས་སམ་རྫས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཞེ་ན། རྫས་སུ་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་གོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། བདེན་པ་བཞིའི་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཅེས་པ་དེ་ནི་མིང་དང་ཚིག་གི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དོན་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་སོ་སོར་ཐ་དད་པ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་རེ་རེ་ལ་ལྡོག་པ་ཐ་དད་པ་དང་། འཛིན་སྟངས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། སྨན་རྫས་སྣ་ཁ་མི་འདྲ་བ་བཅུ་དྲུག་ཡོད་པ་དེ་མིང་ཙམ་མིན་པར་དངོས་པོ་སོ་སོ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༣༣༽ ཡུལ་འཛིན་པའི་བྱེད་པོ་གཙོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དང་། དེ་ཁོ་ནས་འཛིན་ནམ་ཡང་ན་གྲོགས་གཞན་དང་བཅས་པས་འཛིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྣམ་པ་ཤེས་རབ་དང་བཅས་པའི། །དམིགས་དང་བཅས་པས་འཛིན་པར་བྱེད། །... རྣམ་པ་ཞེས་པ་ཤེས་རབ། ཤེས་རབ་ཁོ་ནས་འཛིན་པར་བྱེད་དམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་བཅས་པའི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡུལ་འཛིན་པའི་བྱེད་པོ་གཙོ་བོ་ནི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཆ་དེ་ཡིན་མོད། འོན་ཀྱང་ཤེས་རབ་ཁོ་ནས་ཡུལ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པར། ཤེས་རབ་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གཞན་ (དམིགས་པ་དང་བཅས་པ) ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མཉམ་དུ་ཡུལ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། མིག་གིས་གཟུགས་མཐོང་བ་ལྟ་བུར་ཆ་བཞག་ན། མིག་དབང་གཅིག་པུས་མཐོང་བ་མིན་པར་རྣམ་ཤེས་དང་བཅས་པས་མཐོང་བ་བཞིན་དུ། ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་འབྱེད་ཀྱང་དེ་དང་འགྲོགས་པའི་སེམས་ཚོགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡུལ་དེ་རིག་པར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༣༤༽ ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་དུ་ཆོས་གང་དག་རུང་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་གཟུང་བྱ་ཡིན། །... གང་ཅི་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་གཟུང་བྱ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤེས་པའི་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཡུལ་ནི། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་གང་ཅི་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །གཟུགས་ཅན་དང་གཟུགས་མེད་པ། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་གང་ཡིན་ཡང་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་བྱ་རུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་བློའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༣༥༽ ཤེས་རབ་དང་། དམིགས་བཅས། དམིགས་མེད་བཅས་གསུམ་པོ་དེ་འཛིན་བྱེད་དང་གཟུང་བྱ་གཉིས་ལས་གང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཤེས་རབ་ནི་རྣམ་པ་དང་འཛིན་བྱེད་གཟུང་བྱ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ནི་འཛིན་བྱེད་དང་གཟུང་བྱའོ། །དམིགས་པ་མེད་པ་རྣམས་ནི་གཟུང་བྱ་ཁོ་ནའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དབྱེ་བ་འདི་ལྟར་ཕྱེ་སྟེ། ༡. ཤེས་རབ། འདི་ནི་རྣམ་པ་ (ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་འབྱེད་པ) ཡིན་པའི་ཆ་ནས་འཛིན་བྱེད་ཀྱང་ཡིན་ལ། རང་ཉིད་ཀྱང་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཆ་ནས་གཟུང་བྱའང་ཡིན་ནོ། ། ༢. དམིགས་པ་དང་བཅས་པ། (སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གཞན་རྣམས།) འདི་དག་ནི་ཡུལ་རིག་པའི་ཆ་ནས་འཛིན་བྱེད་དང་། ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པའི་ཆ་ནས་གཟུང་བྱ་གཉིས་ཀ་ཡིན་ནོ། ། ༣. དམིགས་པ་མེད་པ། (གཟུགས་དང་། མིག་སོགས་དབང་པོ་དང་། འདུས་མ་བྱས་རྣམས།) འདི་དག་ནི་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པས་གཟུང་བྱ་ཁོ་ན་ལས། རང་གིས་ཡུལ་གཞན་མི་རིག་པས་འཛིན་བྱེད་མ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༣༦༽ ཤེས་པ་བཅུའི་ནང་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གསུམ་ལས་གང་གི་ངོ་བོར་གནས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དང་པོ་རྣམ་གསུམ་གཞན་རྣམས་དགེ། །ཤེས་པ་བཅུའི་དང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤེས་པ་བཅུའི་ཐོག་མ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་ནི་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་སྟེ་རྣམ་པ་གསུམ་གའི་ངོ་བོར་སྐྱེ་སྲིད་པ་ཡིན། དཔེར་ན། དད་པ་དང་བཅས་ཏེ་མཆོད་པ་འབུལ་བའི་བློ་ནི་དགེ་བའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་གིས་དགྲ་བོ་གསོད་པར་སེམས་པའི་བློ་ནི་མི་དགེ་བའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ། འགྲོ་འཆག་ཉལ་འདུག་སོགས་ཀྱི་བློ་ཕལ་པ་ནི་ལུང་མ་བསྟན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །
དྲི་བ། ༣༧༽ ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་པ་དགུ་པོ་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... གཞན་རྣམས་དགེ། །... གཞན་དགུ་རྣམས་དག་ནི་དགེ་བ་ཁོ་ནའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་དགུ་པོ་ (ཆོས་ཤེས། རྗེས་ཤེས། གཞན་སེམས་ཤེས་པ་སོགས) ཐམས་ཅད་ནི་ངོ་བོ་དགེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དེ་དག་ཕལ་ཆེར་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པས་དགེ་བ་ཡིན་པ་སྨོས་མེད་དང་། ཟག་བཅས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་ (དཔེར་ན་གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་ཟག་བཅས་ཆ་ལྟ་བུ) སྒོམ་བྱུང་གི་བསོད་ནམས་ཆ་མཐུན་དགེ་བའི་ངོ་བོར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༣༨༽ ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ས་གང་དང་གང་དག་ན་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དང་པོ་ས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ན། །... དང་པོ་འདོད་པ་ནས་སྲིད་རྩེའི་བར་གྱི་ས་རྣམས་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤེས་པ་བཅུའི་དང་པོ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི། འདོད་པའི་ཁམས་ནས་བཟུང་སྟེ་གཟུགས་ཁམས་དང་གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱི་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་གྱི་ས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་དོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་བློ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༣༩༽ ཆོས་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་པོ་སོ་སོར་ས་དུ་དང་དུ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་འམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དྲུག་ན་ཆོས་ཤེས་བྱ་བར་དགུ། །རྗེས་ཤེས་བྱ་བ་... བསམ་གཏན་བཞི་མི་ལྕོགས་མེད་བསམ་གཏན་ཁྱད་པར་ཅན་དྲུག་ན་ཆོས་ཤེས་བྱ་བ་ཡོད་དོ། །དྲུག་པོ་དེ་དང་གཟུགས་མེད་གསུམ་སྟེ་དགུ་ན་རྗེས་ཤེས་བྱ་བའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ཆོས་ཤེས་པ། འདི་ནི་ས་དྲུག་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་སྟེ། བསམ་གཏན་བཞི་ (དང་པོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ། བཞི་པ) དང་། བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཉེར་བསྡོགས་མི་ལྕོགས་མེད། བསམ་གཏན་དང་པོའི་དངོས་གཞི་ཁྱད་པར་ཅན་བཅས་དྲུག་གོ ། ༢. རྗེས་སུ་ཤེས་པ། འདི་ནི་ས་དགུ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་སྟེ། གོང་གི་ས་དྲུག་པོའི་སྟེང་དུ་གཟུགས་མེད་དང་པོ་གསུམ་ (ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས། ཅི་ཡང་མེད) བསྣན་པས་དགུའོ། །
དྲི་བ། ༤༠༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ས་གང་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་ངམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... གཞན་ཡིད་ཤེས་པ་བསམ་གཏན་བཞི། །... གཞན་ཡིད་ཤེས་པ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་ཁོ་ན་ན་སྟེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་ (དང་པོ་ནས་བཞི་པའི་བར) ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལས་གཞན་པའི་ས་ (མི་ལྕོགས་མེད་དང་གཟུགས་མེད་སོགས) ལ་མི་འབྱུང་སྟེ། གཞན་སེམས་ཤེས་པ་ནི་གསལ་ཆ་ཆེ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༤༡༽ ཤེས་པ་དེ་དག་གང་ཟག་གང་གི་རྟེན་ལ་སྐྱེ་ནུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་ནི་འདོད་དང་གཟུགས་རྟེན་ཅན། །ཆོས་ཤེས་བྱ་བ་འདོད་རྟེན་ཅན། །ཁམས་གསུམ་པ་ཡི་རྟེན་ཅན་གཞན། །དེ་ནི་འདོད་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྟེན་ཅན་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཤེས་བྱ་བ་འདོད་པའི་རྟེན་ཅན་ཁོ་ནར་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་ལ། གཉིས་པོ་མ་གཏོགས་གཞན་ཐམས་ཅད་ཁམས་གསུམ་པའི་རྟེན་ཅན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་འདོད་པ་དང་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་རྟེན་ཅན་ (ལྷ་དང་མི) གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་ནུས་སོ། ། ༢. ཆོས་ཤེས་པ་ནི་འདོད་པའི་རྟེན་ཅན་ (མི) ཁོ་ནས་ཐོག་མར་མངོན་སུམ་དུ་སྐྱེད་ནུས་སོ། ། ༣. ཤེས་པ་གཞན་རྣམས་ (རྗེས་ཤེས་སོགས) ནི་ཁམས་གསུམ་ག་ (འདོད་པ། གཟུགས། གཟུགས་མེད) ཡི་རྟེན་ཅན་གྱིས་སྐྱེད་ནུས་སོ། །
དྲི་བ། ༤༢༽ འགོག་པ་ཤེས་པའི་བློ་དེ་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི་ལས་གང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འགོག་བློ་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་པ། །གཅིག་སྟེ་... དེས་འགོག་བློ་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གཅིག་སྟེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འགོག་པ་ཤེས་པའི་བློ་ནི། དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི་ (ལུས། ཚོར་བ། སེམས། ཆོས) ལས་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འགོག་པའི་བདེན་པ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པས། དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པས་བསྡུས་སོ། །
དྲི་བ། ༤༣༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དེ་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་དུ་ཡི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཕ་རོལ་སེམས་བློ་ནི། །གསུམ་མོ་... ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་བློ་ནི་ཚོར་སེམས་ཆོས་གསུམ་མོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ༡. ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ། (ཕ་རོལ་གྱི་ཚོར་བ་ཤེས་པའི་ཚེ།) ༢. སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ། (ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་ཚེ།) ༣. ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ། (ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་བྱུང་གཞན་རྣམས་ཤེས་པའི་ཚེ།) བཅས་སོ། ། འོན་ཀྱང་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པས་གཟུགས་ཅན་གྱི་ལུས་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༤༤༽ འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་གཞན་སེམས་ཤེས་པ་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་དུ་ཡི་ངོ་བོ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ལྷག་མ་བཞི་ཡིན་ནོ། །... དེ་གཉིས་ལས་གཞན་པའི་ལྷག་མ་རྣམས་ནི་དྲན་པ་ཉེར་བཞག་བཞི་ཆར་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་གཉིས་མ་གཏོགས་པའི་ཤེས་པ་ལྷག་མ་བརྒྱད་པོ་ (ཆོས་ཤེས། རྗེས་ཤེས། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་སོགས) ཐམས་ཅད་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི་ག་ (ལུས། ཚོར་བ། སེམས། ཆོས) ཡི་ངོ་བོར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཤེས་པ་དེ་དག་གིས་ཕུང་པོ་ལྔ་ཆར་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཆར་ཤེས་པས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི་ཀ་ཚང་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༤༥༽ ཆོས་ཤེས་པས་ཤེས་པ་བཅུ་ལས་དུ་ཞིག་ཡུལ་དུ་བྱེད་ནུས་པ་དང་། གང་ཞིག་མི་ནུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཆོས་བློ་སྤྱོད་ཡུལ་དགུ་ཡིན་ནོ། །... ཆོས་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཤེས་པ་དགུ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་ཤེས་མ་གཏོགས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཆོས་ཤེས་པས་ཤེས་པ་བཅུའི་ནང་ནས་དགུ་ཡུལ་དུ་བྱེད་ (ཤེས) ནུས་སོ། །འོན་ཀྱང་ 'རྗེས་སུ་ཤེས་པ' གཅིག་པུ་ཡུལ་དུ་བྱེད་མི་ནུས་ཏེ། ཆོས་ཤེས་པས་འདོད་པའི་ས་པ་ཁོ་ན་ལ་དམིགས་ཤིང་། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ནི་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ཡིན་པས་ས་མི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༤༦༽ ལམ་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་ཤེས་པ་དུ་འགྱུར་རམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལམ་རྗེས་བློ་ཡི་དགུ་ཡིན་ནོ། །... ལམ་བློའི་ཡང་དགུ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་སོ། །རྗེས་བློའི་ཡང་དགུ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཤེས་མ་གཏོགས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ལམ་ཤེས་པས་ཤེས་པ་དགུ་ཡུལ་དུ་བྱེད་དེ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་ལམ་ཤེས་པ་ནི་ཟག་མེད་ཡིན་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་ཟག་བཅས་ཡིན་པས་ལམ་བདེན་གྱིས་མ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. རྗེས་སུ་ཤེས་པས་ཀྱང་ཤེས་པ་དགུ་ཡུལ་དུ་བྱེད་དེ། ཆོས་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་རྗེས་ཤེས་ཀྱིས་གོང་མའི་ས་པ་ལ་དམིགས་ཤིང་། ཆོས་ཤེས་པ་ནི་འདོད་པའི་ས་པ་ཡིན་པས་སོ། །
དྲི་བ། ༤༧༽ སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པས་ཤེས་པ་དུ་ཞིག་ཡུལ་དུ་བྱེད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྡུག་བསྔལ་རྒྱུ་བློའི་གཉིས་ཡིན་ནོ། །... སྡུག་བསྔལ་དང་རྒྱུའི་བློའི་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་གཞན་སེམས་ཤེས་པ་གཉིས་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་རྒྱུ་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི། ཤེས་པ་བཅུའི་ནང་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་གཞན་སེམས་ཤེས་པ་གཉིས་ཁོ་ན་ཡུལ་དུ་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཤེས་པ་གཞན་བརྒྱད་ནི་ཟག་མེད་ཡིན་པས་སྡུག་ཀུན་གྱིས་མ་བསྡུས་ཤིང་། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་གཞན་སེམས་ཤེས་པ་ (ཟག་བཅས་ཀྱི་ཆ) གཉིས་ནི་ཟག་བཅས་ཡིན་པས་སྡུག་བསྔལ་དང་ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པར་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༤༨༽ ཤེས་པ་གང་དག་གིས་ཤེས་པ་བཅུ་ཆར་ཡུལ་དུ་བྱེད་ནུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཞི་ཡི་བཅུ་ཡིན་གཅིག་གི་མིན། །... ཀུན་རྫོབ་གཞན་སེམས་ཟད་མི་སྐྱེའི་བཞི་ཡི་དམིགས་པ་ནི་ཤེས་པ་བཅུ་ཆར་ཡིན་ནོ། །འགོག་པ་ཤེས་པ་གཅིག་པུའི་དམིགས་པ་མིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤེས་པ་བཞི་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ། གཞན་སེམས་ཤེས་པ། ཟད་པ་ཤེས་པ། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་བཅས་ཀྱིས་ནི་ཤེས་པ་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་རང་གི་ཡུལ་དུ་བྱེད་ནུས་སོ། །འོན་ཀྱང་འགོག་པ་ཤེས་པ་གཅིག་པུས་ནི་ཤེས་པ་གང་ཡང་ཡུལ་དུ་མི་བྱེད་དེ། དེའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་འགོག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་སོ། །
དྲི་བ། ༤༩༽ ཤེས་པའི་དམིགས་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་བཅུ་པོ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཆོས་བཅུ་དག་ནི་སྦྱར་བར་བྱ། །ཁམས་གསུམ་པ་དང་དྲི་མེད་ཆོས། །འདུས་མ་བྱས་རྣམས་གཉིས་གཉིས་སོ། །... ཆོས་བཅུ་དག་ནི། ཆོས་འདུས་བྱས་རྣམས་ལ་འདོད་པ་དང་གཟུགས་གཟུགས་མེད་ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པ་དང་དྲི་མེད་ཆོས་བཞི་རྣམས་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་བརྒྱད་དུ་བྱའོ། །འདུས་མ་བྱས་རྣམས་ལ་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་བྱེ་བྲག་རྣམ་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་བྱའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དུ་བྱ་བའི་ཆོས་རྣམས་སྡེ་ཚན་བཅུ་རུ་དབྱེ་སྟེ། དང་པོ། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱད། འདི་ནི་ཁམས་གསུམ་དང་ཟག་མེད་བཞི་པོ་རེ་རེ་ལ་ནང་གསེས་གཉིས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། ༡. འདོད་ཁམས། མཚུངས་ལྡན་ (སེམས་སེམས་བྱུང) དང་། ལྡན་མིན་ (གཟུགས་དང་ལྡན་མིན་འདུ་བྱེད) གཉིས། ༢. གཟུགས་ཁམས། མཚུངས་ལྡན་དང་ལྡན་མིན་གཉིས། ༣. གཟུགས་མེད་ཁམས། མཚུངས་ལྡན་དང་ལྡན་མིན་གཉིས། ༤. ཟག་མེད་ (དྲི་མེད་) ཀྱི་ཆོས། མཚུངས་ལྡན་དང་ལྡན་མིན་གཉིས། གཉིས་པ། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་གཉིས། ༥. དགེ་བ། (སོ་སོར་བརྟགས་འགོག) ༦. ལུང་མ་བསྟན། (བརྟགས་མིན་འགོག་པ་དང་ནམ་མཁའ།) དེ་ལྟར་བསྡོམས་པས་ཆོས་བཅུ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༥༠༽ ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་ཆོས་བཅུ་ལས་གང་དག་ཡུལ་དུ་བྱེད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཤེས་པ་དང་དེ་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་ནི་ཆོས་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་རྒྱ་ཆེ་བས། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཆོས་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་ (འདོད་གཟུགས་གཟུགས་མེད་གསུམ་དང་ཟག་མེད་བཅས་ཀྱི་མཚུངས་ལྡན་ལྡན་མིན་བརྒྱད། འདུས་མ་བྱས་དགེ་དང་ལུང་མ་བསྟན་གཉིས) ལ་དམིགས་ཤིང་ཤེས་པར་བྱེད་དོ། །
དྲི་བ། ༥༡༽ ཆོས་ཤེས་པས་ཆོས་བཅུ་ལས་དུ་ལ་དམིགས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཆོས་ཤེས་པའི་ནི་ལྔ་སྟེ། འདོད་སྤྱོད་གཉིས་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་གཉིས་གཉིས་ཏེ་བཞི་འདུས་མ་བྱས་དགེ་བའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཆོས་ཤེས་པས་ནི་ཆོས་བཅུ་ལས་ལྔ་ལ་དམིགས་སོ། །དེ་ལྔ་ནི། ༡-༢. འདོད་ཁམས་ཀྱི་མཚུངས་ལྡན་དང་ལྡན་མིན་གཉིས། (འདོད་པའི་སྡུག་ཀུན།) ༣-༤. ཟག་མེད་ཀྱི་མཚུངས་ལྡན་དང་ལྡན་མིན་གཉིས། (ལམ་བདེན།) ༥. འདུས་མ་བྱས་དགེ་བ་གཅིག་ (འགོག་བདེན) བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༥༢༽ རྗེས་སུ་ཤེས་པས་ཆོས་དུ་ལ་དམིགས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... རྗེས་ཤེས་ཀྱི་བདུན་ཏེ། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་ན་སྤྱོད་པ་ཟག་པ་མེད་པ་དྲུག་འདུས་མ་བྱས་དགེ་བའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྗེས་སུ་ཤེས་པས་ནི་ཆོས་བཅུ་ལས་བདུན་ལ་དམིགས་སོ། །དེ་བདུན་ནི། ༡-༢. གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་མཚུངས་ལྡན་ལྡན་མིན་གཉིས། ༣-༤. གཟུགས་མེད་ཁམས་ཀྱི་མཚུངས་ལྡན་ལྡན་མིན་གཉིས། ༥-༦. ཟག་མེད་ཀྱི་མཚུངས་ལྡན་ལྡན་མིན་གཉིས། (ལམ་བདེན།) ༧. འདུས་མ་བྱས་དགེ་བ་གཅིག་ (འགོག་བདེན) བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༥༣༽ སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པས་ཆོས་དུ་ལ་དམིགས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... སྡུག་ཀུན་ཤེས་པའི་དྲུག་སྟེ། ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་ནི། ཆོས་བཅུ་ལས་དྲུག་ལ་དམིགས་སོ། །དེ་དྲུག་ནི། ཁམས་གསུམ་ (འདོད་པ། གཟུགས། གཟུགས་མེད) སོ་སོའི་མཚུངས་ལྡན་དང་ལྡན་མིན་གཉིས་གཉིས་ཏེ་བསྡོམས་པས་དྲུག་གོ །འདི་དག་ནི་ཟག་བཅས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པས་སྡུག་ཀུན་གྱིས་བསྡུས་སོ། །
དྲི་བ། ༥༤༽ འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་ལམ་ཤེས་པས་ཆོས་དུ་ལ་དམིགས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... འགོག་པ་ཤེས་པའི་གཅིག་སྟེ། འདུས་མ་བྱས་དགེ་བའོ། །ལམ་ཤེས་པའི་ནི་གཉིས་ཏེ་དྲི་མེད་དག་གོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. འགོག་པ་ཤེས་པས་ནི་ཆོས་བཅུའི་ནང་ནས་འདུས་མ་བྱས་དགེ་བ' (སོ་སོར་བརྟགས་འགོག) གཅིག་པུ་ལ་དམིགས་སོ། ། ༢. ལམ་ཤེས་པས་ནི་ཟག་མེད་ཀྱི་དྲི་མེད་མཚུངས་ལྡན་དང་དྲི་མེད་ལྡན་མིན་གཉིས་པོ་ལ་དམིགས་སོ། །
དྲི་བ། ༥༥༽ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་། ཟད་མི་སྐྱེ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་དུ་ལ་དམིགས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་ནི་འདོད་གཟུགས་དྲི་མེད་མཚུངས་ལྡན་གསུམ། ཟད་མི་སྐྱེའི་དགུ་སྟེ། འདུས་མ་བྱས་ལུང་མ་བསྟན་མ་གཏོགས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. གཞན་སེམས་ཤེས་པས་ནི་གསུམ་ལ་དམིགས་ཏེ། འདོད་པའི་མཚུངས་ལྡན་དང་། གཟུགས་ཀྱི་མཚུངས་ལྡན་དང་། ཟག་མེད་ (དྲི་མེད) ཀྱི་མཚུངས་ལྡན་གསུམ་མོ། །(སེམས་ཤེས་པ་ཡིན་པས་མཚུངས་ལྡན་ཁོ་ན་ལ་དམིགས་ཤིང་། གཟུགས་མེད་མི་ཤེས་པས་དེ་དོར་རོ།།) ༢. ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པས་ནི་ཆོས་དགུ་ལ་དམིགས་ཏེ། འདུས་མ་བྱས་ལུང་མ་བསྟན་ (ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་འགོག་པ) མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་གཞན་དགུ་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་སོ། །
དྲི་བ། ༥༦༽ ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་རང་གི་ཚོགས་པ་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་གང་ཞིག་རྟོགས་ནུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཀུན་རྫོབ་གཅིག་པུས་རང་ཚོགས་ལས། །གཞན་ནི་བདག་མེད་ཉིད་རིག་འགྱུར། །ཀུན་རྫོབ་གཅིག་པུས་རང་གི་ཚོགས་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པའོ། །ཞེས་པ་ཉིད་དུ་རིག་པར་འགྱུར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཁོ་ནས་ནི། རང་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་གི་ཚོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ། འདི་དག་ནི་བདག་མེད་པའོ་སྙམ་དུ་བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས་ནུས་སོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། མི་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་མ་གཏོགས་པའི་མི་གཞན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་མི་རེད་ཅེས་ཤེས་པ་དང་འདྲ་བར། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པས་རང་གི་ངོ་བོ་མ་གཏོགས་གཞན་ཀུན་ལ་སྤྱི་མཚན་གྱི་སྒོ་ནས་བདག་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ནུས་པ་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༥༧༽ སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཞིག་ལ་ཤེས་པ་བཅུ་ལས་གང་དང་གང་ལྡན་སྲིད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟག་མེད་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ལ། །... སོ་སྐྱེ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་གཅིག་པུ་དང་ལྡན་ནོ། །འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་ཞིག་ཡིན་ན་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དང་ཡང་ལྡན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཤེས་པ་བཅུའི་ནང་ནས་ ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ གཅིག་པུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་སོ་སྐྱེ་དེ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་བསམ་གཏན་ཐོབ་པ་ཞིག་ཡིན་ན། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་སྟེང་དུ་ ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ བསྣན་པས་གཉིས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༥༨༽ མཐོང་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་དང་གཉིས་པའི་སྐབས་སུ། འཕགས་པ་ཆགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན་ཤེས་པ་དུ་དང་ལྡན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཆགས་ཅན་ཤེས་པ་གཅིག་དང་ལྡན། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་... འཕགས་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པའི་བཟོད་པ་ལ་སྟེ་ཆགས་ཅན་ཡིན་ན་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་གཅིག་དང་ལྡན་ནོ། །གཉིས་པ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཆོས་ཤེས་པ་ལ་ཀུན་རྫོབ། ཆོས་ཤེས། སྡུག་ཤེས་གསུམ་དང་ལྡན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. སྐད་ཅིག་དང་པོ་ (སྡུག་བསྔལ་ཆོས་བཟོད) ལ་གནས་པའི་འཕགས་པ་ཆགས་བཅས་ཤིག་ཡིན་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་ཏེ། བཟོད་པ་ནི་ཤེས་པ་མིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ (སྡུག་བསྔལ་ཆོས་ཤེས) ལ་སླེབས་པ་ན། ཤེས་པ་གསུམ་དང་ལྡན་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ། (སྔར་ཡོད་པ།) ཆོས་ཤེས་པ། (གསར་དུ་ཐོབ་པ།) སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ། (གསར་དུ་ཐོབ་པ།) བཅས་གསུམ་མོ། །
དྲི་བ། ༥༩༽ སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་དེ་ལས་ཡར་འཕེལ་བའི་སྐབས་སུ་ཤེས་པ་ལྡན་ཚུལ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་རམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཡན་ཆད་ནི། །བཞི་ལ་རེ་རེ་འཕེལ་དང་ལྡན། །... དེ་ཡན་ཆད་ནི་སྐད་ཅིག་མ་བཞི་ལ་ཤེས་པ་རེ་རེ་འཕེལ་བ་དང་ལྡན་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལ་རྗེས་ཤེས་པ་འཕེལ་བ་སོགས་ཀྱིས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་དེ་ནས་བརྩིས་པའི་བདེན་པ་བཞི་རིམ་པར་རྟོགས་པའི་སྐབས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་བཞི་པོ་ (སྡུག་བསྔལ་རྗེས་ཤེས། ཀུན་འབྱུང་ཆོས་ཤེས། ཀུན་འབྱུང་རྗེས་ཤེས། འགོག་པ་ཆོས་ཤེས་སོགས) རེ་རེ་ལ་སླེབས་དུས། ཤེས་པ་རེ་རེ་གསར་དུ་འཕེལ་ཞིང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། དཔེར་ན། སྐད་ཅིག་གསུམ་པ་ (སྡུག་བསྔལ་རྗེས་ཤེས་མཚུངས་ལྡན) གྱི་ཚེ་ན། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གསར་དུ་འཕེལ་བས་བཞི་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་འབྱུང་ཆོས་ཤེས་ཀྱི་ཚེ་ན། ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་འཕེལ་བ་ལྟ་བུའོ། །
དྲི་བ། ༦༠༽ མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཚེ། མ་འོངས་པའི་ཤེས་པ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མཐོང་བའི་ལམ་ལ་བཟོད་པ་དང་། །ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་པ་རྣམས། །མ་འོངས་པ་ཐོབ་... མཐོང་བའི་ལམ་ལ་བཟོད་པ་དང་། ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་སྐྱེས་པ་རྣམས་དེ་དང་འདྲ་བར་མ་འོངས་པ་དེའི་རྣམ་པ་བཞི་ཁོ་ན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཐོང་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་བདེན་པ་བཞི་ལ་དམིགས་པའི་བཟོད་པ་དང་ཤེས་པ་གང་ཞིག་ད་ལྟར་སྐྱེ་བ་དང་མཉམ་དུ། དེ་དང་རིགས་འདྲ་བའི་མ་འོངས་པའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཐོབ་ཚུལ་ནི། བདེན་པ་གང་ལ་དམིགས་པ་དེའི་རྣམ་པ་བཞི་ (དཔེར་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ཡིན་ན་མི་རྟག་སོགས་བཞི) པོ་ཁོ་ན་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི། བདེན་པ་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ནི་མི་ཐོབ་བོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། ས་བོན་གཅིག་བཏབ་པ་ལས་འབྲས་བུ་མང་པོ་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ། ད་ལྟར་བའི་ཤེས་པ་གཅིག་སྐྱེས་པ་ལས་མ་འོངས་པའི་རིགས་མཐུན་མང་པོ་ཐོབ་པའོ། །
དྲི་བ། ༦༡༽ མཐོང་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གསུམ་པོ་སྐྱེ་བའི་ཚེ་ན། ཤེས་པ་གཞན་གང་ཞིག་ཞར་ལ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེ་ཉིད་ལ། །རྗེས་གསུམ་ལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་། །... མཐོང་བའི་ལམ་དེ་ཉིད་ལ་རྗེས་ཤེས་གསུམ་ལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡང་ཐོབ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཐོང་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་གི་ནང་ནས། རྗེས་སུ་ཤེས་པ་གསུམ་ (སྡུག་བསྔལ་རྗེས་ཤེས། ཀུན་འབྱུང་རྗེས་ཤེས། འགོག་པ་རྗེས་ཤེས) པོ་གང་རུང་ཞིག་སྐྱེ་བའི་སྐབས་སུ། དེ་དག་གི་སྟེང་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ ཡང་ཞར་ལ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། གོང་དུ་འཛེགས་པའི་ཚེ་འོག་མ་རྣམས་རང་ཤུགས་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པ་དང་འདྲ་བར་རྟོགས་པ་མཐོ་བར་སོང་བས་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཤེས་པའང་དབང་དུ་འདུས་པའོ། །
དྲི་བ། ༦༢༽ ཆོས་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཚེ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཐོབ་བམ་མི་ཐོབ། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཆོས་ཤེས་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བདེན་པ་ཟད་པར་མངོན་པར་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཆོས་ཤེས་པ་ (འདོད་པའི་བདེན་པ་མཐོང་བ) སྐྱེ་བའི་ཚེ་ན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་མི་ཐོབ་བོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི། ཆོས་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་བདེན་པ་གཅིག་ (དཔེར་ན་སྡུག་བསྔལ) གི་དོན་མ་ལུས་པ་ (ཁམས་གོང་འོག་ཀུན) ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ད་དུང་རྟོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན་ད་གཟོད་བདེན་པ་དེའི་དོན་མཐའ་དག་རྟོགས་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཚེ་གཞི་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཐོབ་པའོ། །
དྲི་བ། ༦༣༽ མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་མངོན་སུམ་དུ་སྐྱེ་སྲིད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེ་ཕྱིར་མངོན་རྟོགས་མཐའ་ཞེས་བྱ། །... དེའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་ནི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་རེས་འགའ་མངོན་སུམ་བྱེད་དམ་ཞེ་ན། ནམ་ཡང་མི་བྱེད་དེ། དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྗེས་ཤེས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཐོབ་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་ལ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། བདེན་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་རྗེས་སུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་དེ་ནི་ནམ་ཡང་མངོན་སུམ་དུ་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་དེ། དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ (ཐོབ་པ་ཙམ་ལས་མངོན་གྱུར་དུ་མི་འོང་བ) ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ་དབང་དུ་བསྡུས་ཀྱང་། རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དུ་དངོས་སུ་འགྲོ་མི་དགོས་པ་བཞིན་དུ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་ཐོབ་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༦༤༽ མཐོང་ལམ་པས་ས་གང་དང་གང་གི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ས་དུ་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཐོབ་ཅེ་ན། རང་དང་འོག་ས་... མཐོང་ལམ་ལ་ས་གང་ཡིན་པའི་རང་གི་ས་དང་འོག་མ་པའི་སའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཐོབ་བོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཐོང་ལམ་པ་དེ་རང་ཉིད་རྟེན་ས་གང་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེས་པ་ (དཔེར་ན་བསམ་གཏན་དང་པོ) ཡིན་ན། ས་དེ་རང་གི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་། དེ་ལས་འོག་མའི་ས་ (དཔེར་ན་འདོད་པའི་ས) རྣམས་ཀྱི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཐོབ་བོ། །གོང་མའི་ས་ནི་མ་ཐོབ་སྟེ། གོང་མ་ལ་འདོད་ཆགས་མ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༦༥༽ འགོག་པ་རྗེས་ཤེས་ཀྱི་མཐར་ཐོབ་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེའི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... འགོག་པའི་མཐའ། །རང་བདེན་རྣམ་ཅན་འབད་ལས་བྱུང་། །དེ་ནི་མི་སྐྱེའི་ཆོས་ཅན་ཡིན། །... འགོག་པ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དྲན་པ་ཉེར་བར་བཞག་པའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །རང་བདེན་གང་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་བདེན་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ཁོ་ན། དེ་དམིགས་པ་ཡང་བདེན་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འགོག་པ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་རྗེས་སུ་སྐྱེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ཏེ། ༡. དེ་ནི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན། ༢. དེ་ནི་རང་བདེན་རྣམ་པ་ཅན་ཏེ། བདེན་པ་གང་རྟོགས་པ་ (འདིར་འགོག་བདེན) དེའི་རྣམ་པ་ (ཞི་བ་སོགས) འཛིན་པ་དང་། དམིགས་ཡུལ་ཡང་འགོག་བདེན་དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། ། ༣. དེ་ནི་འབད་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། མཐོང་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་གསར་དུ་ཐོབ་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཐོབ་པ་མིན་པས་སོ། །
དྲི་བ། ༦༦༽ འཕགས་པ་ཆགས་བཅས་ཤིག་གིས་མཐོང་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་པ་ལ་སླེབས་དུས་ཤེས་པ་དུ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཆགས་བཅས་བཅུ་དྲུག་པ་ལ་དྲུག །... ཆགས་བཅས་ནི་བཅུ་དྲུག་པ་ལམ་ལ་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་ལ་ཤེས་པ་གཉིས་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། མ་འོངས་པ་དྲུག་ཐོབ་སྟེ། ཆོས་རྗེས་དང་བདེན་བཞི་ཤེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བའི་འཕགས་པ་ (ཆགས་བཅས) ཞིག་གིས་མཐོང་ལམ་གྱི་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་པ་ལམ་རྗེས་ཤེས་ལ་སླེབས་པའི་ཚེ། མ་འོངས་པའི་ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དྲུག་ནི། ༡. ཆོས་ཤེས་པ། ༢. རྗེས་སུ་ཤེས་པ། ༣. སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ། ༤. ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ། ༥. འགོག་པ་ཤེས་པ། ༦. ལམ་ཤེས་པ་བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༦༧༽ འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་འཕགས་པ་ཞིག་གིས་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་པ་ལ་ཤེས་པ་དུ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་ལས་ཆགས་དང་བྲལ་བས་བདུན། །... འདོད་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བས་བདུན་ཏེ། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། གལ་ཏེ་འཕགས་པ་དེ་སྔོན་ནས་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཟིན་པ་ (ཆགས་བྲལ) ཞིག་ཡིན་ན། གོང་གི་ཤེས་པ་དྲུག་པོའི་སྟེང་དུ་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་བསྣན་པས་ཤེས་པ་བདུན་ཐོབ་བོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་བསམ་གཏན་དངོས་གཞི་ཐོབ་པས་མངོན་ཤེས་སྐྱེ་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༦༨༽ ཆགས་བཅས་ཀྱིས་སྒོམ་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་ཤེས་པ་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་ཡི་གོང་མ་ཆགས་བཅས་ཀྱི། །སྒོམ་པའི་ལམ་ལ་བདུན་ཐོབ་བོ། །... དེའི་གོང་མ་སྒོམ་པའི་ལམ་ལ་ནི་ཆགས་བཅས་ཀྱི་སྒོམ་པའི་ལམ་བཞི་ཀར་ཤེས་པ་བདུན་ཐོབ་སྟེ། ཆོས་རྗེས་བདེན་བཞི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཐོང་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་སྒོམ་ལམ་ལ་སླེབས་པའི་འཕགས་པ་ཆགས་བཅས་དེས། སྒོམ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་བཞི་ (སྡུག་བསྔལ་སྒོམ་ལམ། ཀུན་འབྱུང་སྒོམ་ལམ། འགོག་པ་སྒོམ་ལམ། ལམ་སྒོམ་ལམ) ཀར་མ་འོངས་པའི་ཤེས་པ་བདུན་རེ་ཐོབ་བོ། །དེ་བདུན་ནི། ༡. ཆོས་ཤེས་པ། ༢. རྗེས་སུ་ཤེས་པ། ༣. སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ། ༤. ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ། ༥. འགོག་པ་ཤེས་པ། ༦. ལམ་ཤེས་པ། ༧. ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ (འདི་སྒོམ་ལམ་དུ་གསར་དུ་ཐོབ་པ) བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༦༩༽ སྒོམ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཁྱད་པར་ཅན་གང་དག་གི་ཚེ། ཤེས་པ་བདུན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ས་བདུན་ལས་རྒྱལ་མངོན་ཤེས་དང་། །མི་གཡོ་འཐོབ་དང་སྤེལ་སྒོམ་པའི། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་དག་དང་། །... བསམ་གཏན་བཞི་དང་གཟུགས་མེད་གསུམ་སྟེ་ས་བདུན་དེ་དག་ལས་རྒྱལ་བ་ནི་དེ་དག་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། མི་གཡོ་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་དང་། བསམ་གཏན་སྤེལ་མར་སྒོམ་པའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཇི་སྙེད་པ་དག་དང་།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ས་བདུན་ (བསམ་གཏན་བཞི་དང་གཟུགས་མེད་འོག་མ་གསུམ) ལ་བརྟེན་ནས་སྒོམ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་གཤམ་གསལ་རྣམས་སུ་ཤེས་པ་བདུན་ཐོབ་བོ། ། ༡. ས་ལས་རྒྱལ་བ། ས་དེ་དག་གི་ཉོན་མོངས་སྤངས་ནས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ། ༢. མངོན་ཤེས། མངོན་པར་ཤེས་པ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས། ༣. མི་གཡོ་བ་ཐོབ་པ། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་མི་གཡོ་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་སྐབས། ༤. སྤེལ་སྒོམ། ཉོན་མོངས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཆེད་དུ་བསམ་གཏན་སྤེལ་མར་སྒོམ་པ། བཅས་ཀྱི་བར་ཆད་མེད་ལམ་རྣམས་སུ་ཤེས་པ་བདུན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༧༠༽ སྲིད་རྩེའི་ཉོན་མོངས་སྤོང་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་དགུ་པ་ལ་ཤེས་པ་དུ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གོང་མའི་གྲོལ་བའི་ལམ་བརྒྱད་ལའང་། །... དེའི་ཡང་གོང་མ་སྲིད་རྩེ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་བརྒྱད་ལའང་ཤེས་པ་བདུན་ཁོ་ན་ཐོབ་བོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་བརྒྱད་པོ་ (དང་པོ་བརྒྱད) རྣམས་ཀྱི་སྐབས་སུའང་། ཤེས་པ་བདུན་ཁོ་ན་ཐོབ་བོ། །དེ་བདུན་ནི་ཆོས་ཤེས། རྗེས་ཤེས། སྡུག་བསྔལ་ཤེས། ཀུན་འབྱུང་ཤེས། འགོག་པ་ཤེས། ལམ་ཤེས། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བཅས་སོ། །(དགུ་པ་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་དེ་དང་མི་འདྲའོ།།)
དྲི་བ། ༧༡༽ དབང་པོ་སྦྱོང་བའི་སྐབས་སུ་སློབ་པ་ཆགས་བཅས་དང་ཆགས་བྲལ་གཉིས་ལ་ཤེས་པ་ཐོབ་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་ཇི་ལྟར་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སློབ་པ་སྦྱོང་བའི་གྲོལ་བ་ལ། །ཤེས་པ་དྲུག་དང་བདུན་འཐོབ་བམ། །བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་ལ་དྲུག །... སློབ་པ་ཆགས་བཅས་དབང་པོ་སྦྱོང་བའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ལ་ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་ལ། ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་མ་གཏོགས་སོ། །འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ལ་དེ་བསྣན་ཏེ་བདུན་ཐོབ་པའམ། ཆགས་བཅས་ཆགས་བྲལ་གཉིས་ཀའི་དབང་པོ་སྦྱོང་བའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ལ་དྲུག །ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་གཉིས་མ་གཏོགས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ནས་རྣོན་པོར་སྦྱོང་བའི་སྐབས་སུ་ཐོབ་ཚུལ་ནི། ༡. རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་ཚེ། ཆགས་བཅས་ཡིན་ན། ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་བོ། །(ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་གཞན་རྣམས་སོ།།) ཆགས་བྲལ་ཡིན་ན། ཤེས་པ་བདུན་ཐོབ་བོ། །(ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་བསྣན་པའོ།།) ༢. བར་ཆད་མེད་ལམ་གྱི་ཚེ། ཆགས་བཅས་དང་ཆགས་བྲལ་གཉིས་ཀ་ལ། ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་གཉིས་མ་གཏོགས་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་དེའོ། །
དྲི་བ། ༧༢༽ སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་ཉོན་མོངས་སྤོང་བའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ལ་ཤེས་པ་དུ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་བཞིན་སྲིད་རྩེ་རྣམ་རྒྱལ་ལའང་། །... དེ་བཞིན་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་བའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་ལའང་དྲུག་གོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་སྒོམ་སྤང་སྤོང་བའི་བར་ཆད་མེད་ལམ་དགུ་པོ་རེ་རེའི་སྐབས་སུའང་། ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དྲུག་ནི་ཆོས་ཤེས། རྗེས་ཤེས། སྡུག་བསྔལ་ཤེས། ཀུན་འབྱུང་ཤེས། འགོག་པ་ཤེས། ལམ་ཤེས་བཅས་སོ། །འདིར་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་མི་ཐོབ་སྟེ་བར་ཆད་མེད་ལམ་ཡིན་པས་སོ། །
དྲི་བ། ༧༣༽ ཟད་པ་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་སྐབས་སུ་ཤེས་པ་དུ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཟད་པ་ཤེས་པ་ལ་དགུ་འོ། །... ཟད་པ་ཤེས་པ་ལ་དགུའོ། །མི་སྐྱེ་བ་ནི་མ་གཏོགས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་པའི་ཐོག་མའི་སྐད་ཅིག་སྟེ་ཟད་པ་ཤེས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པའི་ཚེ་ན། ཤེས་པ་དགུ་ཐོབ་བོ། །འདིར་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་དགུ་པོ་ (ཀུན་རྫོབ་དང་གཞན་སེམས་ཤེས་པ་ཚུད་པའི) ཐམས་ཅད་ཐོབ་པ་ཡིན། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ནི་ད་དུང་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༧༤༽ དགྲ་བཅོམ་པ་མི་གཡོ་བ་ཐོབ་པའི་ཚེ་དང་། དེར་འཕོ་བའི་རྣམ་གྲོལ་དགུ་པའི་ཚེ་ཤེས་པ་དུ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མི་གཡོ་བས་ནི་བཅུ་ཐོབ་བོ། །དེར་འཕོ་གྲོལ་བའི་ཐ་མ་ལའང་། །... མི་གཡོ་བས་ནི་བཅུ་ཆར་ཐོབ་བོ། །མི་གཡོ་བ་དེར་འཕོ་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་ཐ་མ་ལའང་བཅུ་ཐོབ་བོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. མི་གཡོ་བ་ཐོབ་པ་ (དགྲ་བཅོམ་པ་དབང་རྣོན་གྱིས་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ཐོབ་པ) གྱི་ཚེ་ན། ཤེས་པ་བཅུ་པོ་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པར་ཐོབ་བོ། ། ༢. དེར་འཕོ་བའི་རྣམ་གྲོལ་ཐ་མ་ (དགྲ་བཅོམ་པ་དབང་རྟུལ་གྱིས་དབང་པོ་སྦྱངས་ནས་དབང་རྣོན་མི་གཡོ་བར་འགྱུར་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་དགུ་པ) གྱི་ཚེ་ནའང་། ཤེས་པ་བཅུ་ཆར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་ཡོན་ཏན་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པས་ཆད་ལྷག་མེད་པར་རྫོགས་པའོ། །
དྲི་བ། ༧༥༽ གོང་དུ་མ་བཤད་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ལྷག་མ་རྣམས་སུ་ཤེས་པ་དུ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཤད་པའི་ལྷག་མ་ལ་བརྒྱད་ཐོབ། །... བཤད་པའི་ལྷག་མ་འདོད་པ་ལས་ཆགས་བྲལ་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་དགུ་དང་། ས་བདུན་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་། སྤེལ་མར་སྒོམ་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་རྣམས་དང་། མི་གཡོ་བ་རྟོགས་བྱེད་རྣམ་གྲོལ་ལམ་བརྒྱད་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་སྦྱོར་བ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ལམ་ཐམས་ཅད་ལ་ཟད་མི་སྐྱེ་བ་མ་གཏོགས་བརྒྱད་ཐོབ་བོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྔར་བཤད་པ་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་གྱི་སྐབས་རྣམས་སུ་ཤེས་པ་བརྒྱད་ཐོབ་བོ། །གནས་སྐབས་དེ་དག་ནི། ༡. འདོད་པ་ལས་འདོད་ཆགས་བྲལ་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་དགུ། ༢. ས་གོང་མ་བདུན་ལས་འདོད་ཆགས་བྲལ་བའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ། ༣. མངོན་ཤེས་དང་། སྤེལ་སྒོམ་དང་། མི་གཡོ་བ་རྟོགས་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་རྣམས། ༤. ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ལམ་ (བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་ལྟ་བུ) བཅས་སོ། ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་དུ་ཟད་པ་ཤེས་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་གཉིས་མ་གཏོགས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་བརྒྱད་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༧༦༽ ས་གང་རུང་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ལམ་ཐོབ་པ་ན། ལམ་གཞན་གང་ཞིག་ཞར་ལ་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གང་ལས་ཆགས་བྲལ་བྱ་ཕྱིར་གང་། །ཐོབ་པ་དེར་ཡང་འོག་མའང་ཐོབ། །... ས་གང་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་བྱ་བའི་ལམ་གང་སྦྱོར་བའི་ལམ་གཉིས་ཡིན་ལ། ཆགས་བྲལ་བས་གང་ཐོབ་དེར་ཡང་འོག་མའི་ས་ཡང་ཟག་པ་མེད་པ་ཤེས་པ་རྣམས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞིག་གིས་ས་གང་རུང་ (དཔེར་ན་བསམ་གཏན་གཉིས་པ) ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པའི་ལམ་ཐོབ་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ས་དེ་རང་གི་ལམ་ཙམ་མ་ཟད། དེ་ལས་འོག་མའི་ས་ (དཔེར་ན་བསམ་གཏན་དང་པོ་སོགས) རྣམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཟག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱང་གསར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། ཡང་ཐོག་ཏུ་སླེབས་པ་ན་འོག་གི་སྐས་འཛེགས་རྣམས་ཀྱང་རང་གིས་བརྒྱུད་ནས་འོང་བས་དབང་དུ་འདུས་པ་དང་མཚུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༧༧༽ ཟད་པ་ཤེས་པ་ (དགྲ་བཅོམ་པ) ཐོབ་པའི་ཚེ། ཟག་བཅས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཐོབ་ཚུལ་ཇི་འདྲ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟད་པ་ཤེས་ལ་ཟག་བཅས་ཀྱང་། །ས་ཀུན་སྔོན་རྙེད་མི་ཐོབ་བོ། །... ཟད་པ་ཤེས་པས་ཐོབ་པ་ལ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཡོན་ཏན་སྔོན་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་མཐུན་པར་ཐོབ་སྟེ། ས་ཀུན་ལས་སྔོན་རྙེད་ཟིན་པ་མི་ཐོབ་བོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་མཐར་ཐུག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པ་ཐོབ་པའི་ཚེ་ན། ཟག་མེད་ཀྱི་ལམ་ཙམ་མ་ཟད། འཁོར་དུ་གྱུར་པའི་ཟག་བཅས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ (ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་མངོན་ཤེས་སོགས) སྔོན་མ་ཐོབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གསར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་ས་དགུ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས། སྔོན་དུ་རྙེད་ཟིན་པ་རྣམས་ནི་བསྐྱར་དུ་གསར་ཐོབ་མི་དགོས་ཏེ། དེ་དག་སྔར་ནས་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་ཁབ་གསར་པ་ཞིག་དབང་དུ་བསྡུས་པ་ན། དེའི་ནང་གི་ནོར་གསར་པ་རྣམས་ཐོབ་ཀྱང་། རང་གི་བང་མཛོད་རྙིང་པ་ན་ཡོད་བཞིན་པ་རྣམས་གསར་དུ་འཚོལ་མི་དགོས་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༧༨༽ ཐོབ་པའི་རྣམ་གྲངས་བཞི་པོ་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། དེ་དག་ལས་དགེ་བ་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཐོབ་པ་གང་དང་གང་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྙེད་དང་བསྟེན་ཅེས་བྱ་བ་ནི། །དགེ་བ་འདུས་བྱས་ཐོབ་པ་འོ། །... རྙེད་པའི་ཐོབ་པ་དང་། བསྟེན་པའི་ཐོབ་པ་དང་། གཉེན་པོའི་ཐོབ་པ་དང་། ཐག་བསྲིངས་པའི་ཐོབ་པའོ། །དེ་ལས་རྙེད་པ་དང་བསྟེན་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་འདུས་བྱས་རྣམས་ཀྱི་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྱིར་ཐོབ་པ་ལ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ༡. རྙེད་པའི་ཐོབ་པ། (སྔོན་མ་ཐོབ་པ་གསར་དུ་ཐོབ་པ།) ༢. བསྟེན་པའི་ཐོབ་པ། (ཐོབ་ཟིན་གོམས་པར་བྱེད་པ།) ༣. གཉེན་པོའི་ཐོབ་པ། (སྤང་བྱ་སྤོང་བྱེད་ཀྱི་ནུས་པ།) ༤. ཐག་སྲིང་བའི་ཐོབ་པ། (སྤང་བྱ་སྤངས་ནས་ཐག་རིང་དུ་བྱེད་པ།) བཅས་སོ། ། དེ་དག་ལས་དགེ་བའི་ཆོས་ (དཔེར་ན་ཤེས་རབ། དད་པ། བརྩོན་འགྲུས་སོགས) ལ་ནི་རྙེད་པའི་ཐོབ་པ་དང་བསྟེན་པའི་ཐོབ་པ་གཉིས་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༧༩༽ དགེ་བའི་ཆོས་ད་ལྟར་བ་དང་མ་འོངས་པ་ལ་ཐོབ་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... མ་འོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་གཅིག་གོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་གཉིས་ཀའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མ་འོངས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་དགེ་བ་རྣམས་ལ་ནི་རྙེད་པའི་ཐོབ་པ (གཅིག) ཁོ་ན་ཡོད་དེ། ད་དུང་དངོས་སུ་མ་སྐྱེས་པས་བསྟེན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ད་ལྟར་སྐྱེས་བཞིན་པའི་དགེ་བ་རྣམས་ལ་ནི་རྙེད་པའི་ཐོབ་པ (གསར་དུ་སྐྱེས་པ) དང་། བསྟེན་པའི་ཐོབ་པ (རྒྱུན་མི་ཆད་པར་གནས་པ) སྟེ་གཉིས་ཀ་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༨༠༽ ཟག་བཅས་ཀྱི་ཆོས་སྤོང་བའི་སྐབས་སུ་ཐོབ་པ་གང་དག་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཉེན་པོ་དང་ནི་ཐག་སྲིང་བའི། །ཐོབ་པ་ཟག་དང་བཅས་པའི་ཡིན། །... གཉེན་པོ་དང་ཐག་སྲིང་བས་ཐོབ་པ་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡིན་ལ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་ (ཉོན་མོངས་པ) རྣམས་སྤོང་བའི་སྐབས་སུ། གཉེན་པོའི་ཐོབ་པ (གཉེན་པོ་སྐྱེས་ནས་སྤོང་བ) དང་། ཐག་སྲིང་བའི་ཐོབ་པ (སྤངས་ནས་སླར་མི་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ) གཉིས་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༨༡༽ ཐོབ་པའི་གྲངས་ངེས་ཐད་ཉི་འོག་པ་དང་ཁ་ཆེ་བའི་ལུགས་མི་མཐུན་པ་གང་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཉི་འོག་པ་ཐོབ་པ་དྲུག་ཏུ་འདོད་དེ། བཞིའི་ཁར་སྡོམ་པ་ཐོབ་པ་དང་། རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཐོབ་པའོ། །... ཁ་ཆེ་བ་དེ་གཉིས་ནི་གཉེན་པོ་དང་ཐག་སྲིང་དུ་འདུས་སོ་ཟེར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ཉི་འོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་དྲུག་ཏུ་འདོད་དེ། གོང་གི་བཞིའི་སྟེང་དུ། སྡོམ་པ་ཐོབ་པ (དབང་པོ་སྡོམ་པ) དང་། རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཐོབ་པ (ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་འཇིག་པ) གཉིས་བསྣན་པའོ། ། ༢. ཁ་ཆེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། ལྷག་མ་གཉིས་པོ་དེ་ལོགས་སུ་མི་འདྲེན་པར། སྡོམ་པ་ཐོབ་པ་ནི་གཉེན་པོའི་ཐོབ་པ་དང་། རྣམ་པར་འཇིག་པ་ཐོབ་པ་ནི་ཐག་སྲིང་བའི་ཐོབ་པའི་ཁོངས་སུ་འདུས་སོ་ཞེས་འདོད་དོ། །
དྲི་བ། ༨༢༽ སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སངས་རྒྱས་ཆོས་ནི་མ་འདྲེས་པ། །སྟོབས་ལ་སོགས་པ་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །... དེ་ཡང་སྟོབས་བཅུ་དང་། ལ་སོགས་པ་མི་འཇིགས་པ་བཞི་དང་། དྲན་པ་ཉེར་གཞག་གསུམ་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སྟེ་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་ནི། ༡. སྟོབས་བཅུ། (གནས་དང་གནས་མིན་མཁྱེན་པ་སོགས།) ༢. མི་འཇིགས་པ་བཞི། (སྤངས་པ་དང་རྟོགས་པ་སོགས་ལ་མི་འཇིགས་པ།) ༣. དྲན་པ་ཉེར་གཞག་གསུམ། (མཉམ་པར་འཇོག་པའི་ཁྱད་པར།) ༤. ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ། (སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་དམིགས་པའི་བརྩེ་བ།) བཅས་ཁྱོན་བསྡོམས་པས་བཅོ་བརྒྱད་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༨༣༽ ཆོས་དེ་དག་ལ་ 'མ་འདྲེས་པ' ཞེས་བརྗོད་པའི་དོན་ཅི་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སངས་རྒྱས་ཁོ་ནས་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་ཚེ་ཆོས་འདི་ནི་བརྙེས་ཀྱི་གཞན་དག་གིས་མ་ཡིན་པས་མ་འདྲེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མ་འདྲེས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོན་ནི། ཡོན་ཏན་དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་ནས་དགྲ་བཅོམ་པའི་གོ་འཕང་ (ཟད་པ་མཁྱེན་པ) བརྙེས་པའི་ཚེ་ན་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་གྱི། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་སོགས་འཕགས་པ་གཞན་སུ་ལའང་ཡོན་ཏན་དེ་དག་མི་མངའ་བས། གཞན་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དང་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་དུ་བརྗོད་དོ། །དཔེར་ན། རྒྱལ་པོའི་ཅོད་པན་དེ་རྒྱལ་པོ་གཅིག་པུའི་ཆས་གོས་ཡིན་པ་ལས་བློན་པོ་སོགས་ཀྱིས་གོན་དུ་མི་རུང་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༨༤༽ སྟོབས་བཅུའི་ནང་ནས་ 'གནས་དང་གནས་མིན་མཁྱེན་པའི་སྟོབས' ནི་ཤེས་པ་དུ་ཡིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གནས་དང་གནས་མིན་ཤེས་པ་བཅུ། །... དེ་ལས་གནས་དང་གནས་མིན་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ནི་ཤེས་པ་བཅུ་ཀ"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྟོབས་དང་པོ་གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་ (དགེ་བ་ལས་བདེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་ལས་སྡུག་བསྔལ་འབྱུང་བ་གནས་ཡིན་པ་དང་། ལྡོག་པ་ནི་གནས་མིན་ཡིན་པ) མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ནི། ཤེས་པ་བཅུ་པོ་ (ཆོས་ཤེས། རྗེས་ཤེས་སོགས) ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོར་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་དེས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་གནས་ལུགས་མ་ལུས་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༨༥༽ 'ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་མཁྱེན་པའི་སྟོབས' ནི་ཤེས་པ་དུ་ཡིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལས་འབྲས་ལ་བརྒྱད་... ལས་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་སྨིན་མཁྱེན་པ་ལ་བརྒྱད་དེ་འགོག་ལམ་ཤེས་པ་མ་གཏོགས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལས་དང་དེའི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ནི། ཤེས་པ་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྡུས་པ་ཡིན། འདིར་འགོག་པ་ཤེས་པ་དང་ལམ་ཤེས་པ་གཉིས་མ་གཏོགས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་འགོག་ལམ་གཉིས་ནི་ཟག་མེད་ཡིན་ལ། ལས་འབྲས་ནི་ཟག་བཅས་འཁོར་བའི་ཆོས་ཡིན་པས་སོ། །
དྲི་བ། ༨༦༽ བསམ་གཏན་དང་། དབང་པོ། མོས་པ། ཁམས་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་རྣམས་ཤེས་པ་དུ་ཡིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བསམ་གཏན་སོགས། །དབང་པོ་མོས་དང་ཁམས་ལ་ནི། །དགུ་འོ་... བསམ་གཏན་སོགས་པ་... དབང་པོ་... མོས་པ་... དང་ཁམས་... མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ལ་ནི་འགོག་ཤེས་མ་གཏོགས་པ་དགུའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། བསམ་གཏན་སོགས་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། དབང་པོ་མཆོག་དམན་མཁྱེན་པ། མོས་པ་སྣ་ཚོགས་མཁྱེན་པ། ཁམས་སྣ་ཚོགས་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་བཞི་པོ་ནི། ཤེས་པ་དགུས་བསྡུས་པ་ཡིན། འདིར་འགོག་པ་ཤེས་པ་གཅིག་པུ་མ་གཏོགས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསམ་གཏན་དང་དབང་པོ་སོགས་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་ལ། འགོག་པ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཁོ་ན་ཡིན་པས་སོ། །
དྲི་བ། ༨༧༽ 'ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས' ལ་ཤེས་པ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལམ་དག་ལ་བཅུ་འམ། །... ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་མཁྱེན་པ་དག་ལ་བཅུའམ་གལ་ཏེ་མ་ཡིན་ན་འགོག་ཤེས་བཞག་པས་དགུའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིར་ལུགས་གཉིས་ཡོད་དེ། ༡. གལ་ཏེ་ལམ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ (འགོག་པ) བཅས་པ་མཁྱེན་པར་འདོད་ན། ཤེས་པ་བཅུ་ཆར་གྱིས་བསྡུས་པ་ཡིན། ༢. གལ་ཏེ་ལམ་རྐྱང་པ་ཙམ་མཁྱེན་པར་འདོད་ན། འགོག་པ་ཤེས་པ་དོར་བས་ཤེས་པ་དགུ་ཡིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༨༨༽ སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་དང་འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་གཉིས་པོ་ཤེས་པ་གང་གིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཉིས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡིན། །... སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་མཁྱེན་པ་དང་། འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་མཁྱེན་པ་གཉིས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྟོབས་བཅུའི་ནང་གི་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ (ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས) གཉིས་པོ་ནི། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་དེ་གཉིས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱེ་ཤི་དང་གནས་རིས་སོགས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༨༩༽ 'ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས' ལ་ཤེས་པ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟད་པ་དྲུག་གམ་བཅུ་ཡིན་ནོ། །... ཟག་ཟད་ཤེས་པ་འགོག་ཤེས་ཁོ་ན་ཡིན་ན་ནི་ཟག་ཟད་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ཤེས་པ་དྲུག་སྟེ། ཆོས་རྗེས་འགོག་ཟད་མི་སྐྱེ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་རྣམས་སོ། །འོན་ཏེ་ཟད་པ་ཤེས་པ་ཟག་པ་ཟད་པའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་བཅུ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདིར་ཡང་དོན་གྱི་གོ་བ་ལེན་སྟངས་གཉིས་ཀྱི་དབང་གིས་ལན་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཡོད་དེ། ༡. གལ་ཏེ་ཟག་པ་ཟད་པ་ཞེས་པ་དེ་གཙོ་བོ་འགོག་པའི་བདེན་པ་རྟོགས་པ་ལ་གོ་ན། སྟོབས་དེ་ནི་ཤེས་པ་དྲུག (ཆོས་ཤེས། རྗེས་ཤེས། འགོག་པ་ཤེས། ཟད་པ་ཤེས། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ) གིས་བསྡུས་པ་ཡིན། ༢. གལ་ཏེ་ཟག་པ་ཟད་པ་ཞེས་པ་དེ་ཟག་པ་ཟད་པའི་གང་ཟག་ (དགྲ་བཅོམ་པ) གི་རྒྱུད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡོངས་རྫོགས་ལ་གོ་ན། སྟོབས་དེ་ནི་ཤེས་པ་བཅུ་ ཆར་གྱིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༩༠༽ སྟོབས་བཅུའི་ནང་ནས་སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་དང་འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་གཉིས་ས་གང་དག་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་འམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ས་གར་ན། སྔོན་གནས་འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བའི་སྟོབས། །བསམ་གཏན་དག་ན་... སྔོན་གནས་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་བསམ་གཏན་བཞིའི་ས་པ་དག་ན།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྟོབས་དེ་གཉིས་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་ (བསམ་གཏན་དང་པོ་ནས་བཞི་པའི་བར) ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༩༡༽ སྟོབས་ལྷག་མ་བརྒྱད་པོ་རྣམས་ས་གང་དག་ན་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ལྷག་མ་ནི། །ས་རྣམས་ཀུན་ན་... སྟོབས་ལྷག་མ་ནི་ས་རྣམས་ཀུན་ལའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྟོབས་གཞན་བརྒྱད་པོ་ (གནས་དང་གནས་མིན་མཁྱེན་པ་སོགས) རྣམས་ནི་ས་ཐམས་ཅད་ (འདོད་གཟུགས་གཟུགས་མེད་གསུམ་གྱི་ས་དགུ་པོ) ལ་བརྟེན་ནས་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༩༢༽ སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྟོབས་དེ་དག་རྟེན་གང་གི་རྒྱུད་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཐམས་ཅད་འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྐྱེས་པའི་རྟེན་ཅན་ཏེ་གཞན་དུ་སངས་རྒྱས་མི་འབྱུང་བའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྟོབས་བཅུ་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་གླིང་བཞིའི་ནང་ནས་འཛམ་བུ་གླིང་གི་སྐྱེས་པ (མི) ཡི་ལུས་རྟེན་ཁོ་ན་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་སངས་རྒྱས་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བའི་གནས་ནི་འཛམ་བུ་གླིང་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༩༣༽ དེ་དག་ལ་ 'སྟོབས' ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཅི་ཡི་ཕྱིར། །འདིའི་སྟོབས་གང་ཕྱིར་ཐོགས་མི་མངའ། །... ཅིའི་ཕྱིར་སྟོབས་ཞེས་བྱ། འདིའི་སྟོབས་གང་གི་ཕྱིར་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མི་མངའ་བར་འཇུག་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མཁྱེན་པ་དེ་དག་ལ་སྟོབས་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཤེས་བྱ་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་ཅིང་འགོག་རྐྱེན་གྱིས་མི་བརྫི་བར་རང་དབང་དུ་འཇུག་ནུས་པའི་མཐུ་སྟོབས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན། ཆུ་བོ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་དེ་གང་གིས་ཀྱང་འགོག་མི་ནུས་པ་བཞིན་དུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཁྱེན་པའང་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའོ། །
དྲི་བ། ༩༤༽ སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུའི་སྟོབས་ཀྱི་ཚད་གཞི་ཇི་ཙམ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྐུ་ལ་སྲེད་མེད་བུ་ཡི་སྟོབས། །... སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ནི་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་མངའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལུས་ལ་ནི་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ཞེས་བྱ་བའི་མི་ཤིན་ཏུ་སྟོབས་ཆེན་དེའི་སྟོབས་དང་མཉམ་པའི་ནུས་ཤུགས་མངའ་བར་བཤད་དོ། །
དྲི་བ། ༩༥༽ སློབ་དཔོན་གཞན་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུའི་སྟོབས་དེ་ཚིགས་རེ་རེར་ཡོད་པར་འདོད་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... གཞན་དག་ཚིགས་ན་... གཞན་དག་ཚིགས་དང་ཚིགས་ན་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་མངའ་ཟེར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སློབ་དཔོན་གཞན་དག་གིས་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ལུས་ཧྲིལ་པོ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ཚིགས་རེ་རེ་བཞིན་དུ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་རེ་རེ་མངའ་བར་བཞེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་སྐུ་ལུས་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་སྟོབས་ནི་བསམ་གྱི་མི་ཁྱབ་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༩༦༽ སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་ཀྱི་ཚད་གཞི་ཇི་ལྟར་བརྩི་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... གླང་ཆེན་སོགས། །བདུན་བཅུས་གླགས་པའི་སྟོབས་ཡིན་ནོ། །... གླང་ཆེན་ཕལ་པ་བཅུའི་སྟོབས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེ་གཅིག་གི་སྟོབས། དེ་བཞིན་དུ་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ། རབ་གནོན། ཡན་ལག་མཆོག །སྟོབས་མཆོག །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བདུན། སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་བཅུས་ལྷག་པའི་སྟོབས་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་བརྩི་ཚུལ་ནི་རིམ་པ་འདི་ལྟར་རོ། ། ༡. གླང་ཆེན་ཕལ་པ་བཅུའི་སྟོབས་སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེ་གཅིག་གི་སྟོབས། ༢. སྤོས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེ་བཅུའི་སྟོབས་ཚན་པོ་ཆེ་གཅིག་གི་སྟོབས། ༣. ཚན་པོ་ཆེ་བཅུའི་སྟོབས་ཆེན་པོ (ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ) གཅིག་གི་སྟོབས། ༤. ཆེན་པོ་བཅུའི་སྟོབས་རབ་གནོན་གཅིག་གི་སྟོབས། ༥. རབ་གནོན་བཅུའི་སྟོབས་ཡན་ལག་མཆོག་གཅིག་གི་སྟོབས། ༦. ཡན་ལག་མཆོག བཅུའི་སྟོབས་སྟོབས་མཆོག་གཅིག་གི་སྟོབས། ༧. སྟོབས་མཆོག བཅུའི་སྟོབས་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཅིག་གི་སྟོབས། དེ་ལྟར་ན་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུའི་སྟོབས་ནི་གླང་ཆེན་ཕལ་པ་ས་ཡ་བཅུ་ཡི་སྟོབས་དང་མཉམ་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༩༧༽ ལུས་ཀྱི་སྟོབས་ཞེས་པ་དེ་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལས་གང་གིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེ་ནི་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །... ལུས་ཀྱི་སྟོབས་དེ་ནི་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྐུའི་སྟོབས་ཞེས་པ་དེ་ནི་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་སུ་ཕུང་པོ་སོགས་ཀྱི་ནང་ནས། རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་སྟོབས་དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་ནུས་པ་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་ཡིན་པས་རེག་པར་བྱ་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༩༨༽ མི་འཇིགས་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་སྟོབས་བཅུ་དང་ཇི་ལྟར་སྦྱར་རུང་ངམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མི་འཇིགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི། །ཇི་ལྟར་སྟོབས་ནི་དང་པོ་དང་། །བཅུ་པ་གཉིས་པ་བདུན་པ་བཞིན། །... མི་འཇིགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་ཡང་ཇི་ལྟར་སྟོབས་ནི་དང་པོ་དང་བཅུ་པ་གཉིས་པ་བདུན་པ་བཞིན་ཏེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མི་འཇིགས་པ་བཞི་པོ་དེ་སྟོབས་བཅུའི་ནང་ནས་གཤམ་གསལ་བཞི་དང་ངོ་བོ་མཚུངས་པར་སྦྱར་རོ། ། ༡. རང་དོན་རྟོགས་པ་ཕུན་ཚོགས་ (སངས་རྒྱས་པ) ལ་མི་འཇིགས་པ་ནི། སྟོབས་བཅུ་པ་ (ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས) དང་མཚུངས། ༢. གཞན་དོན་སྤངས་པ་ཕུན་ཚོགས་ (བར་དུ་གཅོད་པའི་ཆོས) ལ་མི་འཇིགས་པ་ནི། སྟོབས་དང་པོ་ (གནས་དང་གནས་མིན་མཁྱེན་པའི་སྟོབས) དང་མཚུངས། (འདི་གཞུང་འགྲེལ་གཞན་དུ་ལྡོག་སྟེ་སྦྱར་བའང་ཡོད། འོན་ཀྱང་འདིར་མདོར་བསྟན་ལྟར་ན། རང་དོན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་སྟོབས་དང་པོ་དང་། ཟག་པ་ཟད་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པ་སྟོབས་བཅུ་པ། བར་ཆད་ཀྱི་ཆོས་སྟོབས་གཉིས་པ། ལམ་སྟོན་པ་སྟོབས་བདུན་པ་བཞིན་སྦྱར་བར་སྣང་།) ༣. བར་དུ་གཅོད་པའི་ཆོས་སྟོན་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་ནི། སྟོབས་གཉིས་པ་ (ལས་ཀྱི་རྣམ་སྨིན་མཁྱེན་པའི་སྟོབས) དང་མཚུངས། ༤. ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ལམ་སྟོན་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་ནི། སྟོབས་བདུན་པ་ (ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས) དང་མཚུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༩༩༽ མཁྱེན་པ་དང་མི་འཇིགས་པ་གཉིས་ཀྱི་དོན་འདྲ་འམ་མི་འདྲ། དེ་གཉིས་ཇི་ལྟར་འབྲེལ་ལམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཇི་ལྟར་ན་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་མི་འཇིགས་པ་འདྲ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། མི་འཇིགས་པ་ནི་མི་སྐྲག་པ་ཡིན་ལ། འདི་དག་གིས་ཀྱང་མི་སྐྲག་པར་འགྱུར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དོན་དངོས་སུ་མཁྱེན་པ་ (ཤེས་པ) དང་མི་འཇིགས་པ་ (བག་ཚ་བ་མེད་པ) གཉིས་ནི་ངོ་བོ་མི་འདྲ་སྟེ། གཅིག་ནི་ཡུལ་རྟོགས་པ་དང་། གཅིག་ནི་སེམས་ཀྱི་དཔའ་གདེང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་འདིར་མཚུངས་པར་བཤད་དོན་ནི། མཁྱེན་པ་དེ་དག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་རྒོལ་བ་གཞན་གྱི་མདུན་དུ་དམ་བཅའ་བ་ལ་མི་སྐྲག་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་སོ། །དཔེར་ན། དོན་ཞིག་གསལ་པོར་ཤེས་པའི་མི་དེས་དོན་དེ་བཤད་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༠༠༽ སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གསུམ་པོ་དེའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དྲན་དང་ཤེས་བཞིན་བདག་ཉིད་གསུམ། །... དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་བདག་ཉིད་གསུམ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མ་འདྲེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནང་ཚན་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་ནི། དྲན་པ་ (དམིགས་པ་མི་བརྗེད་པ) དང་ཤེས་བཞིན་ (བྱ་བ་ལ་རིག་པས་འཇུག་པ) གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་འཁོར་གྱི་བྱ་སྤྱོད་ལ་ཆགས་སྡང་མེད་པར་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞུགས་པའི་ཁྱད་པར་གསུམ་མོ། །
དྲི་བ། ༡༠༡༽ ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དེ་ཤེས་པ་བཅུའི་ནང་ནས་གང་གིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཀུན་རྫོབ་བློ། །... ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བློ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། དེས་སེམས་ཅན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༠༢༽ ཐུགས་རྗེ་དེ་ལ་ 'ཆེན་པོ' ཞེས་བརྗོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཚོགས་དང་རྣམ་པ་སྤྱོད་ཡུལ་དང་། །མཉམ་པའི་ཕྱིར་དང་ཆེས་ཆེའི་ཕྱིར། །... ཅིས་ཐུགས་རྗེ་དེ་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེ་ན། ཚོགས་གཉིས་ཀྱིས་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། རྣམ་པ་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ལ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་དང་། ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱིས་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འདྲ་བར་འཇུག་པས་མཉམ་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཐམས་ཅད་ལས་ཆེས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་གྱིས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཐུགས་རྗེ་དེ་ལ་ཆེན་པོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ལྔ་སྟེ། ༡. ཚོགས་ཆེ་བ། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོས་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར། ༢. རྣམ་པ་ཆེ་བ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཙམ་མིན་པར། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བཅས་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ག་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར། ༣. སྤྱོད་ཡུལ་ཆེ་བ། ཁམས་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་མཐའ་དག་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ༤. མཉམ་པ་ཉིད་ཆེ་བ། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཉེ་རིང་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར། ༥. ཆེས་ཆེ་བ། ཉན་ཐོས་སོགས་ཀྱི་སྙིང་རྗེ་ལས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༠༣༽ ཉན་ཐོས་སོགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་སྙིང་རྗེ་ (ཕལ་པ) དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་མངའ་བའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་གང་དང་གང་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྙིང་རྗེ་དང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་གཉིས་ལ་ཐ་དད་དུ་བྱ་བ་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། ཐ་དད་བྱ་བ་རྣམ་པ་བརྒྱད། །... ཐ་དད་བྱ་བ་རྣམ་པ་བརྒྱད་དེ། ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཞེ་སྡང་མེད་པ་དང་གཏི་མུག་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་དང་། རྣམ་པ་ལས་ནི་དང་པོ་སྡུག་བསྔལ་གཅིག་དང་གསུམ་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དང་། དམིགས་པ་ལས་ནི་ཁམས་གཅིག་དང་གསུམ་གྱི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་དང་། ས་ལས་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་དང་། བཞི་པའི་བསམ་གཏན་དང་། རྒྱུད་ལས་ནི་ཉན་ཐོས་སོགས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུད་ལས་སྐྱེ་བ་དང་། ཐོབ་པ་ལས་ནི་འདོད་ཁམས་དང་སྲིད་རྩེའི་ཆགས་བྲལ་བས་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོབ་པ་དང་སྐྱོབ་པ་དང་། མི་འདྲ་བ་དང་འདྲ་བར་ཐུགས་རྗེ་མཛད་པ་བརྒྱད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྙིང་རྗེ་ཕལ་པ་དང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བ་བརྒྱད་ཡོད་དེ། ༡. ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར། སྙིང་རྗེ་ནི་ཞེ་སྡང་མེད་པ་སྟེ་བྱམས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་གཏི་མུག་མེད་པ་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ། ། ༢. རྣམ་པའི་ཁྱད་པར། སྙིང་རྗེས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གཅིག་པུ་མཐོང་བ་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་ནི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ (སྡུག་བསྔལ་གྱི། འགྱུར་བའི། ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི) ག་མཐོང་བའོ། ། ༣. དམིགས་པའི་ཁྱད་པར། སྙིང་རྗེས་ནི་གཙོ་བོ་འདོད་ཁམས་གཅིག་གི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པ་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་ཁམས་གསུམ་གའི་སེམས་ཅན་ལ་དམིགས་པའོ། ། ༤. སའི་ཁྱད་པར། སྙིང་རྗེ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་གའི་ས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ཁོ་ནའི་ས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེའོ། ། ༥. རྒྱུད་ཀྱི་ཁྱད་པར། སྙིང་རྗེ་ནི་ཉན་ཐོས་སོགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེའོ། ། ༦. ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར། སྙིང་རྗེ་ནི་འདོད་ཁམས་ཀྱི་ཆགས་པ་བྲལ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་ཆགས་པ་བྲལ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་པའོ། ། ༧. བྱེད་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར། སྙིང་རྗེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སེམས་ཡོད་པ་ཙམ་ལས་དངོས་སུ་མི་སྐྱོབ་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པར་མཛད་དོ། ། ༨. མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར། སྙིང་རྗེ་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཉེ་རིང་དང་བཅས་པས་མི་འདྲ་བར་འཇུག་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བུ་གཅིག་པ་ལྟར་འདྲ་བར་འཇུག་གོ །
དྲི་བ། ༡༠༤༽ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཆོས་གང་དང་གང་གི་ཆ་ནས་མཉམ་པ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཚོགས་དང་ནི། །ཆོས་སྐུ་འགྲོ་བའི་དོན་སྤྱོད་པས། །མཉམ་པ་ཉིད་དེ་... སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུ་གསུམ་པོ་སྔོན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པ་དང་། འགྲོ་བའི་དོན་སྤྱོད་པས་མཉམ་པ་ཉིད་དེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དུས་གསུམ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཁྱད་པར་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་དོ། ། ༡. ཚོགས་མཉམ་པ། སྔོན་སློབ་པ་ལམ་གྱི་སྐབས་སུ་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་པོ་བསགས་པ་ནི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། ༢. ཆོས་སྐུ་མཉམ་པ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་བརྙེས་པ་ནི་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ༣. འགྲོ་དོན་མཉམ་པ། གདུལ་བྱ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་སོགས་མཛད་པ་བསྒྲུབས་པ་ནི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༠༥༽ སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་གང་དག་ཡོད་སྲིད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... སྐུ་ཚེ་དང་། །རིགས་དང་སྐུ་བོང་ཚོད་ཀྱིས་མིན། །... སྐུ་ཚེ་དང་རིགས་དང་སྐུ་བོངས་ཚོད་ཀྱིས་མིན་ཏེ་དེ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སངས་རྒྱས་རྣམས་དོན་གྱི་ཆ་ནས་མཉམ་ཡང་། གདུལ་བྱའི་སྣང་ངོར་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་མི་མཚུངས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། ༡. སྐུ་ཚེའི་ཁྱད་པར། ལ་ལ་ཚེ་རིང་བ་ (དཔེར་ན་རྣམ་པར་གཟིགས) དང་། ལ་ལ་ཚེ་ཐུང་བ་ (དཔེར་ན་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ) ལྟ་བུ། ༢. རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར། ལ་ལ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་དང་། ལ་ལ་རྒྱལ་རིགས་སོགས་སུ་འཁྲུངས་པ་ལྟ་བུ། ༣. སྐུ་བོངས་ཀྱི་ཁྱད་པར། ལ་ལ་སྐུ་ཆེ་བ་དང་། ལ་ལ་སྐུ་ཆུང་བ་སོགས་ཡོད་དོ། ། འདི་ནི་དཔེར་ན། སྨན་པ་མཁས་པ་རྣམས་སྨན་བཅོས་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ལ་མཉམ་ཡང་། གཟུགས་བྱད་དང་ན་ཚོད་མི་འདྲ་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༠༦༽ སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་འགའ་ཞིག་ཉན་ཐོས་དང་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཆོས་གཞན་སློབ་དང་ཐུན་མོང་ཡིན། །ཁ་ཅིག་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་། །... ཆོས་གཞན་ནི་སློབ་མ་ཉན་ཐོས་དང་ཐུན་མོང་ཡིན་ནོ། །ཁ་ཅིག་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་ཡང་སྟེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པ་གང་ཞིག་ལ། ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་སོགས་སློབ་མ་རྣམས་དང་ཐུན་མོང་དུ་ཡོད་པའི་ཆོས་ (དཔེར་ན་ཉོན་མོངས་མེད་པ) ཡོད་ལ། ཡང་ཁ་ཅིག་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་ཡང་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་པ་ (དཔེར་ན་མངོན་ཤེས་ལྔ་དང་བསམ་གཏན་གཟུགས་མེད་སོགས) ཡོད་དོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། རྒྱལ་པོ་ལ་ནོར་བུ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡོད་པའི་སྟེང་དུ། འབངས་ཕལ་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཅ་དངོས་རྣམས་ཀྱང་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༠༧༽ ཡོན་ཏན་ཐུན་མོང་བ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཉོན་མོངས་མེད་དང་སྨོན་ནས་ཤེས། །སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་མངོན་སོགས། །... གང་རྣམས་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་། སྨོན་ནས་ཤེས་པ་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་སོགས་པ་བསམ་གཏན་གཟུགས་མེད་ཚད་མེད་རྣམ་པར་ཐར་པ་ཟིལ་གནོན་ཟད་པར་ལ་སོགས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཡོན་ཏན་ཐུན་མོང་བ་དེ་དག་གཙོ་བོར་བཞི་སྟེ། ༡. ཉོན་མོངས་མེད་པ། (རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་གཞན་རྒྱུད་ལ་མི་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ།) ༢. སྨོན་ནས་ཤེས་པ། (སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་བཞིན་ཤེས་བྱ་ཀུན་ཤེས་པ།) ༣. སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ། (ཆོས་དང་དོན་སོགས་ལ་མཁས་པ།) ༤. མངོན་པར་ཤེས་པ། (ལྷའི་མིག་དང་རྣ་བ་སོགས།) དེ་དག་གི་སྟེང་དུ་བསམ་གཏན་བཞི་དང་། གཟུགས་མེད་བཞི། ཚད་མེད་བཞི། རྣམ་ཐར་བརྒྱད། ཟིལ་གནོན་བརྒྱད། ཟད་པར་བཅུ་སོགས་ཀྱང་ཐུན་མོང་བའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༠༨༽ ཉོན་མོངས་མེད་པ་ཞེས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཤེས་པ་གང་གི་ངོ་བོ་དང་། ས་གང་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་འམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཉོན་མོངས་མེད་པ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས། །བསམ་གཏན་མཐའ་ན་... ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་བསམ་གཏན་ཐ་ན་སྟེ་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་ས་པ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ནི། ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། ས་ཡི་སྒོ་ནས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་དགྲ་བཅོམ་པས་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཉོན་མོངས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆེད་དུ་སྒོམ་པའི་ཏིང་འཛིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༠༩༽ ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་དགྲ་བཅོམ་པ་གང་འདྲ་ཞིག་གིས་བསྐྱེད་ནུས་པ་དང་། གང་དུ་སྐྱེ་འམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... མི་གཡོའི་ཆོས། །མིས་སྐྱེས་... དེ་ཡང་དགྲ་བཅོམ་མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་ཁོ་ནའི་ཡིན་ལ། མི་དག་གི་ནང་དུ་སྐྱེས་པ་"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ནི། དགྲ་བཅོམ་པ་རིགས་དྲུག་གི་ནང་ནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན (དབང་པོ་རྣོན་པོ) ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་ནུས་སོ། །དེ་ཡང་གླིང་གསུམ་གྱི་མི་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བ་ལས་ལྷ་ཡུལ་སོགས་སུ་མི་སྐྱེའོ། །
དྲི་བ། ༡༡༠༽ ཉོན་མོངས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཉོན་མོངས་འདོད་གཏོགས་པ། །མ་སྐྱེས་གཞིར་བཅས་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན། །... དེའི་དམིགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་འདོད་པར་གཏོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་གཞི་དང་བཅས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་དམིགས་ཡུལ་ནི། གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཉོན་མོངས་པ (འདོད་ཆགས་སོགས) གང་ཞིག་ད་དུང་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་དེ་དག་གི་རྟེན་ གཞི་དང་བཅས་པ་ (སེམས་ཅན་དེ་དག) ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན། རང་གིས་བསོད་སྙོམས་ལེན་པའི་ཚེ་སྦྱིན་བདག་གི་རྒྱུད་ལ་སེར་སྣ་སོགས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆེད་དུ་སྔོན་ནས་ཐུགས་དགོངས་གཏོང་བ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༡༡༽ སྨོན་ནས་ཤེས་པ་ཞེས་པ་དེ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དེ་ཉོན་མོངས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་མཚུངས་ཆོས་གང་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྨོན་ནས་ཤེས་པའང་དེ་བཞིན་ནོ། །... སྨོན་ནས་ཤེས་པའང་གཞན་དེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ལ།... སྨོན་པ་སྔར་བཏང་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པས་སྨོན་ཤེས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྨོན་ནས་ཤེས་པ་ནི། ངས་ཤེས་བྱ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཤེས་པར་གྱུར་ཅིག ཅེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་གིས་གང་འདོད་པའི་དོན་དེ་ཐོགས་མེད་དུ་མཁྱེན་པ་ཞིག་གོ །ཤེས་པ་འདི་ནི་གོང་དུ་བཤད་པའི་ཉོན་མོངས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཆོས་མཚུངས་ཏེ། ༡. ངོ་བོ་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡིན་པ། ༢. ས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལ་བརྟེན་པ། ༣. མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བ། ༤. མི་ཡི་རྟེན་ལ་སྐྱེ་བ་བཅས་ཀྱི་ཆ་ནས་འདྲའོ། །
དྲི་བ། ༡༡༢༽ སྨོན་ནས་ཤེས་པའི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེ་ཡི་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །... དེའི་དམིགས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྨོན་ནས་ཤེས་པའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་དོ། །འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཤེས་ནུས་ཏེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་དུས་གསུམ་གྱི་དོན་ཀུན་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་མཁྱེན་པ་ལྟ་བུའོ། །
དྲི་བ། ༡༡༣༽ སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དང་། དེ་དག་གི་རྟེན་གང་ལ་འབྱུང་ངམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་བཞིན་ཆོས་དོན་ངེས་ཚིག་དང་། །སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག །... ཉོན་མོངས་མེད་ཤེས་མི་གཡོ་བ། མིའི་ནང་དུ་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་འདི་ཡང་སྟེ། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། དོན་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་དང་། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཡང་ཡིན་ལ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ནི། ༡. ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ། ༢. དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ། ༣. ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ། ༤. སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཅས་སོ། ། འདི་རྣམས་ཀྱང་སྔར་བཤད་པའི་ཉོན་མོངས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་མཚུངས་པར། དགྲ་བཅོམ་པ་མི་གཡོ་བའི་ཆོས་ཅན་ དང་། མི་ཡི་རྟེན་ལ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༡༤༽ སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པ་དང་པོ་གསུམ་གྱི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... གསུམ་ནི་གོ་རིམ་བཞིན་མིང་དང་། །དོན་དང་ངག་ལ་ཐོགས་མེད་ཤེས། །... གསུམ་གྱི་དམིགས་པ་ནི། གོ་རིམ་བཞིན། མིང་ཚིག་ཡི་གེའི་ཚོགས་དང་། དོན་དང་ངག་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པའི་ཡུལ་ནི། ཆོས་རྣམས་སྟོན་པའི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་ (བརྗོད་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ) རྣམས་སོ། ། ༢. དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པའི་ཡུལ་ནི། མིང་ཚིག་དེ་དག་གིས་བསྟན་པའི་ དོན་ (བརྗོད་བྱའི་དོན) རྣམས་སོ། ། ༣. ངེས་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པའི་ཡུལ་ནི། ཡུལ་ཕྱོགས་སོ་སོའི་སྐད་རིགས་མི་འདྲ་བའི་ངག་ (དཔེར་ན་ལྷ་དང་ཀླུ་དང་མིའི་སྐད) རྣམས་སོ། ། དེ་དག་ཐོགས་པ་མེད་པར་མཁྱེན་པའོ། །
དྲི་བ། ༡༡༥༽ སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ (བཞི་པ) དེས་ཆོས་གང་དང་གང་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཤེས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཞི་པ་རིགས་པ་ཐགས་ཐོགས་མེད། །མངོན་བརྗོད་ལམ་ལ་དབང་ཉིད་ལ། །... བཞི་པ་རིགས་པ་དང་ཐག་ཐོགས་མེད་པར་མངོན་པར་བརྗོད་པ་ཉིད་དང་། ལམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བ་ཉིད་དེ་གསལ་བར་བྱ་བ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དེས། ༡. རིགས་པ་ (ཡང་དག་པའི་གཏན་ཚིགས) དང་། ༢. ཐགས་ཐོགས་མེད་པར་མངོན་པར་བརྗོད་པ (སྨྲ་བ་ལ་རང་དབང་ཐོབ་པ) དང་། ༣. ལམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་བ་ (རིག་པའི་ལམ་ལ་རང་དབང་དུ་འཇུག་པ) སྟེ། དོན་དེ་དག་གཞན་ལ་གསལ་བར་སྟོན་པ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་བོ། །
དྲི་བ། ༡༡༦༽ སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་དམིགས་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དང་། དེ་ཤེས་པ་དུ་ཡིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེ་ཡི་དམིགས་པ་ངག་དང་ལམ། །ཤེས་པ་དགུ་འོ་... དེའི་དམིགས་པ་ངག་དང་ལམ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ཤེས་པ་དགུ་སྟེ་འགོག་ཤེས་མ་གཏོགས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་ངག་ (སྨྲ་བརྗོད) དང་ལམ་ (ཏིང་ངེ་འཛིན) གཉིས་ཡིན་ནོ། །ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་དེ་ནི་ཤེས་པ་དགུ་ཡིས་བསྡུས་པ་ཡིན། འདིར་འགོག་པ་ཤེས་པ་གཅིག་པུ་མ་གཏོགས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་སྤོབས་པའི་ཡུལ་ (ངག་དང་ལམ) ནི་འདུས་བྱས་ཡིན་ལ། འགོག་པ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་པས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༡༧༽ སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དེ་ས་གང་དག་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་འམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ས་ཐམས་ཅད། །... ས་ནི་འདོད་པ་ནས་སྲིད་རྩེའི་བར་ཐམས་ཅད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་ས་དགུ་པོ་ཐམས་ཅད་ (འདོད་པ་ནས་སྲིད་རྩེའི་བར) ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་རིས་སོ་སོའི་སྤོབས་པ་ལ་འཇུག་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༡༨༽ དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ལ་ཤེས་པ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཡང་དག་དོན་རིག་བཅུ་འམ་དྲུག །... དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་དོན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིན་ན་ཤེས་པ་བཅུའམ། དོན་མྱང་འདས་ཡིན་ན་ཤེས་པ་དྲུག་སྟེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ལ་ལུགས་གཉིས་ཡོད་དེ། ༡. གལ་ཏེ་དོན་ཞེས་པ་དེ་ཤེས་བྱའི་ ཆོས་ཐམས་ཅད་ (འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས) ལ་གོ་ན། དེ་ནི་ཤེས་པ་བཅུ་ཆར་གྱིས་བསྡུས་པ་ཡིན། ༢. གལ་ཏེ་དོན་ཞེས་པ་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ (འགོག་བདེན) ཁོ་ན་ལ་གོ་ན། དེ་ནི་ཤེས་པ་དྲུག (ཆོས་ཤེས། རྗེས་ཤེས། འགོག་པ་ཤེས། ཟད་པ་ཤེས། མི་སྐྱེ་བ་ཤེས། ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ) གིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༡༩༽ ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་ངེས་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་རྟེན་ས་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེ་ནི་ཀུན་ན་གཞན་ཀུན་རྫོབ། །ཆོས་རིག་འདོད་དང་བསམ་གཏན་ན། །ངག་ནི་འདོད་དང་དང་པོ་ན། །... གཞན་ཆོས་དང་ངེས་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གཉིས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ས་ལྔ་སྟེ། འདོད་པ་དང་བསམ་གཏན་བཞི་ནའོ། །ངག་ནི་ངེས་ཚིག་སྟེ། འདོད་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་ངེས་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། ། ༢. རྟེན་སའི་ཁྱད་པར་ནི། ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པ་ནི་ས་ལྔ་ལ་བརྟེན་ཏེ། འདོད་པ་དང་ བསམ་གཏན་བཞི་པོ་རྣམས་སོ། ། ངེས་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པ་ (ངག་རིག་པ) ནི་ས་གཉིས་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ཏེ། འདོད་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ་གཉིས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ཡན་ཆད་ལ་རྟོག་དཔྱོད་དང་བྲལ་བས་ངག་གི་སྨྲ་བརྗོད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༢༠༽ སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་གཅིག་ཐོབ་ན་གཞན་རྣམས་ཐོབ་དགོས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མ་ཚང་བར་ནི་དེ་ཐོབ་མེད། །... གང་ལ་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་ཆར་ཡོད་དེ་གཅིག་མ་ཚང་བར་ནི་དེ་ཐོབ་པ་མེད་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་པོ་ནི་ནམ་ཡང་འབྲལ་མེད་དུ་གནས་པ་ཡིན་པས། གང་ཟག་གང་གིས་དེ་དག་ལས་གཅིག་ཐོབ་པ་ཡིན་ན། དེས་གདོན་མི་ཟ་བར་བཞི་ཀ་ཚང་བར་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་མ་ཚང་བ་ཡིན་ན་གཞན་རྣམས་ཀྱང་ཐོབ་པར་མི་འཇོག་སྟེ། འདི་དག་ནི་ཚོགས་པ་གཅིག་ཏུ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༢༡༽ ཉོན་མོངས་མེད་པ་སོགས་ཆོས་དྲུག་པོ་དེ་དག་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དྲུག་པོ་དེ་དག་རབ་མཐའ་བས། །དེ་ནི་རྣམ་དྲུག་བསམ་གཏན་མཐའ། །... ཉོན་མོངས་མེད་སོགས་དྲུག་པོ་དེ་དག་རབ་ཀྱི་མཐའ་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་བོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་མེད་པ། སྨོན་ནས་ཤེས་པ། སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་པ་བཞི་བཅས་ཆོས་དྲུག་པོ་དེ་དག་ནི། རབ་ཀྱི་མཐའ་པའི་བསམ་གཏན་ གྱི་སྟོབས་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་ཀྱི་མཐའ་ཞེས་པ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་དངོས་གཞི་ཁྱད་པར་ཅན་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྩལ་རྫོགས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པ་ཞིག་གོ །
དྲི་བ། ༡༢༢༽ རབ་ཀྱི་མཐའ་པའི་བསམ་གཏན་དེ་ལ་རྣམ་པ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... བཞི་པ་རབ་མཐའ་དེ་ནི། ཉོན་མོངས་མེད་སྨོན་ཤེས་ཡང་དག་རིག་གསུམ་རབ་མཐའ་དེ་ཉིད་དང་རྣམ་པ་དྲུག་གི་བདག་ཉིད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། བསམ་གཏན་བཞི་པའི་རབ་ཀྱི་མཐའ་དེ་ལ་རྣམ་པ་དྲུག་ཡོད་དེ། ༡. ཉོན་མོངས་མེད་པ། ༢. སྨོན་ནས་ཤེས་པ། ༣. ཆོས་ཡང་དག་རིག་པ། ༤. དོན་ཡང་དག་རིག་པ། ༥. སྤོབས་པ་ཡང་དག་རིག་པ། ༦. རབ་མཐའ་དེ་ཉིད་ (བསམ་གཏན་གྱི་ངོ་བོ་རང་ཉིད) བཅས་སོ། ། འདིར་ངེས་ཚིག་ཡང་དག་རིག་པ་ནི་རབ་མཐའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། རབ་མཐའི་ངོ་བོ་ (བསམ་གཏན་བཞི་པ) མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་ཚིག་རིག་པ་ནི་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་འདོད་པའི་སར་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༢༣༽ རབ་ཀྱི་མཐའ་པའི་བསམ་གཏན་དེ་ཇི་ལྟར་སྒོམ་པའི་ཚུལ་ལ་ས་ཀུན་གྱིས་མཐུན་པར་བྱས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོན། དེའི་སྒོམ་རིམ་ཇི་འདྲ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་ནི་ས་ཀུན་གྱིས་མཐུན་བྱས། །འཕེལ་བའི་རབ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན། །... དེ་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སེམས་ལས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ལ། དེ་ལས་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ནས་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་བར་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ། །མི་མཐུན་པ་ནི་ཡང་འདོད་སྤྱོད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་བར་ལའོ། །དེ་ལས་ཡང་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་བར་དུ་མཐུན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ས་ཀུན་གྱིས་མཐུན་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རབ་ཀྱི་མཐའ་པའི་བསམ་གཏན་སྒོམ་པའི་རིམ་པ་ནི་འདི་ལྟར། ༡. ལུགས་འབྱུང་དུ་སྒོམ་པ། (མཐུན་པ།) ཐོག་མར་འདོད་སེམས་ནས་བཟུང་སྟེ་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་དང་། གཟུགས་མེད་བཞི་པ་སྟེ་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་དུ་མཐར་ཆགས་སུ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ ། ༢. ལུགས་ལྡོག་ཏུ་སྒོམ་པ། (མི་མཐུན་པ།) སྲིད་རྩེ་ནས་མར་བབས་ཏེ་གཟུགས་མེད་འོག་མ་རྣམས་དང་། བསམ་གཏན་བཞི་རིམ་གྱིས་བརྒྱུད་དེ་མཐར་འདོད་སེམས་ཀྱི་བར་དུ་ལྡོག་སྟེ་འཇུག་གོ ། ༣. བསྐྱར་དུ་མཐུན་པར་སྒོམ་པ། ཡང་བསྐྱར་འདོད་སེམས་ནས་ཡར་འཛེགས་ཏེ་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་བར་དུ་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། ། དེ་ལྟར་ཡར་འགྲོ་དང་མར་འོང་གི་རིམ་པས་ས་དགུ་པོ་ཐམས་ཅད་དང་མཐུན་པར་སྦྱར་བས་ན་ས་ཀུན་གྱིས་མཐུན་པར་བྱས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། སྐས་འཛེགས་ལ་ཡར་འཛེགས་པ་དང་མར་བབས་པ་ལན་མང་དུ་བྱས་ཏེ་རྩལ་སྦྱོང་བ་དང་འདྲའོ། །
དྲི་བ། ༡༢༤༽ 'འཕེལ་བའི་རབ་ཏུ་ཕྱིན་པ' ཞེས་པ་དེའི་གོ་དོན་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཅིས་འཕེལ་བའི་རབ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི། དེ་ལྟར་སྒོམ་པ་ཆུང་ངུ་ལས་འབྲིང་། འབྲིང་ལས་ཆེན་པོ་ལ་སྙོམ་པར་འཇུག་པ་སྟེ། བསམ་གཏན་འདི་ལྟ་བུ་ནི་རབ་ཀྱི་མཐའ་པ་སྟེ། འདི་ལ་མཐར་རབ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོད་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། བསམ་གཏན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཉིད་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རིམ་གྱིས་འཕེལ་ཏེ། ཐོག་མར་ཆུང་ངུ་དང་། དེ་ནས་འབྲིང་དང་། མཐར་ཆེན་པོའི་རིམ་པར་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཡོན་ཏན་མཐའ་དག་རྫོགས་པའི་རྩེ་མོར་སོན་པས་ན་རབ་ཀྱི་མཐའ་པ་འམ་འཕེལ་བའི་རབ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །
དྲི་བ། ༡༢༥༽ ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་དྲུག་པོ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཐོབ་བམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སངས་རྒྱས་ལས་གཞན་སྦྱོར་ལས་སྐྱེས། །... དྲུག་པོ་དེ་དག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ལས་གཞན་སྦྱོར་བ་ལས་སྐྱེས་པ་སྟེ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་ཐོབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ནི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་ཡོན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ནི་བཞེད་པ་ཙམ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. སངས་རྒྱས་ལས་གཞན་ (ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས) རྣམས་ཀྱིས། ཉོན་མོངས་མེད་པ་སོགས་ཆོས་དྲུག་པོ་དེ་དག་ཐོབ་པ་ལ། ངེས་པར་དུ་རབ་མཐའི་བསམ་གཏན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་འབད་པ་བྱས་ནས་གསར་དུ་བསྐྱེད་དགོས་ཀྱི། འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་ཙམ་གྱིས་རང་ཤུགས་སུ་མི་ཐོབ་བོ། ། ༢. སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནི། འབད་རྩོལ་དང་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པར་ཐུགས་ཀྱིས་བཞེད་པ་ཙམ་གྱིས་ཡོན་ཏན་དེ་དག་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མངོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། བསྐལ་པ་མང་པོར་ཚོགས་བསགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་འབྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༢༦༽ མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྫུ་འཕྲུལ་རྣ་བ་ཡིད་དང་ནི། །སྔོན་ཚེ་འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་དང་། །ཟད་ཤེས་མངོན་དུ་བྱ་བ་ཡི། །མངོན་ཤེས་རྣམ་དྲུག་... མངོན་པར་ཤེས་པའང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཡུལ་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་མངོན་ཤེས་དང་། ལྷའི་རྣ་བ་དང་། ཡིད་དམ་སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དང་ནི། སྔོན་གྱི་ཚེ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་དང་། ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པ་མངོན་དུ་བྱ་བ་ཡི་མངོན་པར་ཤེས་པ་སྟེ་རྣམ་དྲུག་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ནི། ༡. རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཡུལ་ཤེས་པ། (ས་གཡོ་བ་དང་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ་སོགས།) ༢. ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས། (ཐག་རིང་གི་སྒྲ་ཐོས་པ།) ༣. གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས། (གཞན་སེམས་མཁྱེན་པ།) ༤. སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་མངོན་ཤེས། (རང་གཞན་གྱི་སྐྱེ་བ་སྔོན་མ་དྲན་པ།) ༥. འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས། (ལྷའི་མིག་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་འཆི་འཕོ་བལྟ་བ།) ༦. ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས། (ཉོན་མོངས་སྤངས་པ་མཁྱེན་པ།) བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༢༧༽ མངོན་ཤེས་དྲུག་པོ་དེ་དག་ལས་གང་ཞིག་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མངོན་ཤེས་སོགས་ནི་སོ་སྐྱེ་དང་ཡང་ཐུན་མོང་བ་སྟེ།... ཕྱི་མ་མ་གཏོགས་སོ་སྐྱེ་དང་ཐུན་མོང་བ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མངོན་ཤེས་དྲུག་གི་ནང་ནས་མཐའ་མ་ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་མ་གཏོགས་པའི་གཞན་ལྔ་པོ་ (རྫུ་འཕྲུལ། ལྷ་རྣ། གཞན་སེམས། སྔོན་གནས། འཆི་འཕོ) རྣམས་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་དང་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཟག་པ་ཟད་པ་ནི་འཕགས་པ་ཁོ་ནའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་ཏེ། སོ་སྐྱེས་ཉོན་མོངས་རྩ་བ་ནས་སྤོང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༢༨༽ མངོན་ཤེས་རྣམས་ངོ་བོ་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... རྣམ་གྲོལ་བློ། །... དགེ་སྦྱོང་ཚུལ་གྱི་འབྲས་བུ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གྱི་བློ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ནི། དགེ་སྦྱོང་ཚུལ་གྱི་འབྲས་བུ་ (རྒྱུན་ཞུགས་སོགས) དང་འདྲ་བར་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ཤེས་རབ་ (བློ) ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གསལ་ཆ་མཐར་ཐུག་པ་ཞིག་གོ །
དྲི་བ། ༡༢༩༽ མངོན་ཤེས་དྲུག་ལས་བཞི་ནི་ཤེས་པ་གང་གིས་བསྡུས་པ་དང་། གང་དག་དེར་མི་གཏོགས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བཞི་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་སྟེ། །... བཞི་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་སྟེ་སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དང་། ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་མ་གཏོགས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མངོན་ཤེས་དྲུག་ལས་བཞི་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞི་ནི། ༡. རྫུ་འཕྲུལ། ༢. ལྷའི་རྣ་བ། ༣. སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན། ༤. འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་བཅས་སོ། ། དེར་མི་གཏོགས་པ་གཉིས་ནི་གཞན་སེམས་ཤེས་པ (སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པ) དང་ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པ་གཉིས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༣༠༽ གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་ལ་ཤེས་པ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... སེམས་ལ་ཤེས་པ་ལྔ་ཡིན་ནོ། །... སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པ་ལ་ལྔ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་རྗེས་ལམ་ཀུན་རྫོབ་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་ལྔའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་ནི་ཤེས་པ་ལྔ་ཡིས་བསྡུས་པ་ཡིན། དེ་ལྔ་ནི། ༡. ཆོས་ཤེས་པ། ༢. རྗེས་སུ་ཤེས་པ། ༣. ལམ་ཤེས་པ། ༤. ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ། ༥. ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༣༡༽ ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་དེ་ཤེས་པ་དུ་ཡིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཟད་པའི་མངོན་ཤེས་སྟོབས་བཞིན་ནོ། །... ཟད་པའི་མངོན་ཤེས་སྟོབས་བཞིན་དུ་དྲུག་གམ་བཅུ་པ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་དེ་ནི། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་མཚུངས་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གམ་བཅུ་ཡིན་ནོ། ། (དྲུག་ནི་འགོག་པ་གཙོ་བོར་བྱས་པ་དང་། བཅུ་ནི་ཤེས་པ་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ།།)
དྲི་བ། ༡༣༢༽ མངོན་ཤེས་ལྔ་པོ་དེ་ས་གང་དག་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་དང་། ཡུལ་ས་གང་གི་ཆོས་ཤེས་ནུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྔ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་དག་ན། །རང་དང་འོག་སའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན། །... འདི་ས་ཐམས་ཅད་པ་ཡིན་ལ། ལྷག་མ་ལྔ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་དག་ཡིན་ནོ། །མངོན་ཤེས་ལྔ་ནི་རང་དང་འོག་སའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་ཤེས་ (འདི) ནི་ས་ཐམས་ཅད་ (བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་སོགས) ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་ནུས་སོ། ། ༢. མངོན་ཤེས་ལྔ་ (རྫུ་འཕྲུལ་སོགས) ནི་བསམ་གཏན་བཞི་ཁོ་ནའི་ས་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། ། ༣. ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ནི། མངོན་ཤེས་ལྔ་པོས་རང་ཉིད་ས་གང་ལ་བརྟེན་པ་དེ་རང་གི་ས་དང་། དེ་ལས་ འོག་མའི་ས་རྣམས་ཤེས་ནུས་ཀྱི། གོང་མའི་ས་ནི་མི་ཤེས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༣༣༽ མངོན་ཤེས་དེ་དག་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཐོབ་བྱ་འདྲིས་པ་ཆགས་བྲལ་བས། །... འདི་དག་ཇི་ལྟར་ཐོབ་ཅེ་ན། མ་འདྲིས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་སྦྱོར་བས་ཐོབ་ཕྱིར་དང་། འདྲིས་པ་ཚེ་རབས་གཞན་དུ་གོམས་པ་རྣམས་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བས་ཐོབ་བོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མངོན་ཤེས་ཐོབ་ཚུལ་ལ་གཉིས་ཡོད་དེ། ༡. སྦྱོར་བས་ཐོབ་པ། གལ་ཏེ་མངོན་ཤེས་དེ་སྔོན་ཆད་གཏན་ནས་མ་འདྲིས་པ་ (སྔོན་མ་གོམས་པ) ཞིག་ཡིན་ན། ཚེ་འདིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་འབད་རྩོལ་དྲག་པོ་བྱས་པ་ལས་གསར་དུ་ཐོབ་དགོས་སོ། ། ༢. ཆགས་བྲལ་གྱིས་ཐོབ་པ། གལ་ཏེ་མངོན་ཤེས་དེ་ཚེ་རབས་སྔོན་མ་རྣམས་སུ་ལེགས་པར་འདྲིས་པ་ (གོམས་པ) ཞིག་ཡིན་ན། ཚེ་འདིར་སྦྱོར་བ་ལ་ལྟོས་མི་དགོས་པར་ས་འོག་མའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ ཙམ་གྱིས་རང་ཤུགས་སུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༣༤༽ གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས་དེ་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི་ལས་གང་གིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གསུམ་པ་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་གསུམ། །... གསུམ་པ་སེམས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ནི། སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཚོར་སེམས་ཆོས་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་གསུམ་མོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མངོན་ཤེས་གསུམ་པ་སྟེ་གཞན་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་ནི། དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། ༡. ཚོར་བ་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ། ༢. སེམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ། ༣. ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཅས་སོ། ། འདིས་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བཞག་གོ །
དྲི་བ། ༡༣༥༽ རྫུ་འཕྲུལ་དང་། ལྷའི་རྣ་བ། ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་རྣམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་གང་གིས་བསྡུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དང་པོ་རྫུ་འཕྲུལ་རྣ་བ་མིག །... དང་པོ་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་རྣ་བ་ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས། ལྷག་མ་བཞི་ཆར་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. རྫུ་འཕྲུལ། ༢. ལྷའི་རྣ་བ། ༣. ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་གསུམ་ནི། གཙོ་བོ་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ (དང་པོ) ཡིས་བསྡུས་པ་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་ནི་དེ་དག་གིས་གཟུགས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་མངོན་ཤེས་ལྷག་མ་ (སྔོན་གནས་དང་ཟག་ཟད་སོགས) རྣམས་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་བཞག་པ་བཞི་ཆར་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༣༦༽ མངོན་ཤེས་དེ་དག་དགེ་བ་དང་ལུང་མ་བསྟན་གང་དུ་གཏོགས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མིག་དང་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས་ནི། །ལུང་དུ་མ་བསྟན་ལྷག་རྣམས་དགེ། །... དེ་ལས་ལྷའི་མིག་དང་ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་དགེ་བ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. ལྷའི་མིག་དང་ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས་གཉིས་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །(འདི་ནི་མིག་རྣ་གཟུགས་ཅན་དྭངས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར།) ༢. མངོན་ཤེས་ལྷག་མ་བཞི་ (རྫུ་འཕྲུལ། གཞན་སེམས། སྔོན་གནས། ཟག་ཟད་) ནི་དགེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༣༧༽ མི་སློབ་པའི་རིག་པ་གསུམ་པོ་དེ་གང་དང་གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གསུམ་ནི་རིག་པ་སྔོན་མཐའ་སོགས། །མ་རིག་པ་ནི་བཟློག་ཕྱིར་རོ། །... སྔོན་གནས་འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་ཟག་མེད་ཤེས་པ་གསུམ་ནི་མི་སློབ་པའི་རིག་པ་གསུམ་ཞེས་བྱའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགྲ་བཅོམ་པ་མི་སློབ་པའི་རྒྱུད་ཀྱི་རིག་པ་གསུམ་ནི། ༡. སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་རིག་པ། ༢. འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའི་རིག་པ། ༣. ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པའི་རིག་པ་བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༣༨༽ ཤེས་པ་དེ་གསུམ་ལ་ 'རིག་པ' ཞེས་བརྗོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... ཅིའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་གོ་རིམ་བཞིན་དུ། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་། སོགས་པ་ཕྱི་མའི་མཐའ་དང་། བར་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་མ་རིག་པ་ནི་ཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དེ་གསུམ་ལ་རིག་པ་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི། དེ་དག་གིས་མ་རིག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སོ་སོར་བཟློག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༡. སྔོན་གནས་རིག་པས་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལ་རྨོངས་པ་བཟློག་གོ ། ༢. འཆི་འཕོ་སྐྱེ་བ་རིག་པས་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་རྨོངས་པ་བཟློག་གོ ། ༣. ཟག་ཟད་རིག་པས་ད་ལྟར་བའི་བར་ལ་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པ་ (བདེན་པའི་དོན) བཟློག་གོ །
དྲི་བ། ༡༣༩༽ རིག་པ་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་མི་སློབ་པ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མི་སློབ་ཐ་མ་གཉིས་ནི་དེའི། །རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་ཕྱིར་དེ་ཞེས་བྱ། །... དེ་དག་ལས་དོན་དམ་པར་མི་སློབ་པའི་རིག་པ་ནི་གསུམ་གྱི་མཐའ་མ་ཁོ་ནའོ། །གཞན་གཉིས་ནི་དེའི་རྒྱུད་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མི་སློབ་པར་ངེས་ཞེས་བྱས་ཀྱི། དོན་ལ་སློབ་མི་སློབ་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. དོན་དམ་པར་མི་སློབ་པ་ཡིན་པ་ནི་མཐའ་མ་ཟག་པ་ཟད་པའི་རིག་པ་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཟག་མེད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. དང་པོ་གཉིས་ (སྔོན་གནས་དང་འཆི་འཕོ) ནི་ངོ་བོ་ཟག་བཅས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ (ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ) ཡིན་པས། དོན་དམ་པར་སློབ་པའང་མིན་ལ་མི་སློབ་པའང་མིན་པའི་སློབ་མི་སློབ་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་མི་སློབ་པའི་རིག་པ་ཞེས་བཏགས་དོན་ནི། དགྲ་བཅོམ་པ་མི་སློབ་པའི་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཙམ་གྱིས་དེ་ལྟར་བརྗོད་དོ། །
དྲི་བ། ༡༤༠༽ འཕགས་པ་སློབ་པའི་རྒྱུད་ལ་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཡོད་བཞིན་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་ 'རིག་པ' ཞེས་མི་བརྗོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་སློབ་པའི་རིག་པར་རིགས་ན་དེ་སྐད་མ་བརྗོད་ཅེ་ན། སློབ་ལ་འདོད་དེ་མ་རིག་དང་། །བཅས་རྒྱུད་ཕྱིར་ན་རིག་མ་བཤད། །... སློབ་ལ་འདོད་ན་སློབ་པ་དེ་རྒྱུད་མ་རིག་པ་དང་བཅས་བཞིན་དུ་རིག་པ་རྣམ་པར་གཞག་ཏུ་མི་རུང་བས་མ་བཤད་དེ། མ་རིག་པས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འཕགས་པ་སློབ་པ་ (རྒྱུན་ཞུགས་སོགས) རྣམས་ལའང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་རིག་པ་ཞེས་མིང་དུ་མི་འདོགས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་ནི། སློབ་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ད་དུང་མ་རིག་པ་མ་སྤངས་པར་ལྷག་མ་ལུས་ཡོད་པས། ཤེས་པའི་ཆ་དེ་མ་རིག་པས་ཟིལ་གྱིས་མནན་པའི་ཕྱིར། རིག་པ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་གདགས་མི་རུང་བས་སོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། སྤྲིན་གྱིས་བསྒྲིབས་པའི་ཉི་མ་ལ་འོད་གསལ་པོ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༤༡༽ མངོན་ཤེས་དྲུག་ལས་གང་དག་ 'ཆོ་འཕྲུལ་གསུམ་' དུ་གཏོགས་པ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དང་པོ་གསུམ་པ་དྲུག་པ་ནི། །ཆོ་འཕྲུལ་རྣམས་ཡིན་... མངོན་ཤེས་དེ་དག་ལས། དང་པོ་གསུམ་པ་དྲུག་པ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམ་པ་གསུམ་རྣམས་ཡིན་ནོ་སྟེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མངོན་ཤེས་དྲུག་པོ་དེའི་ནང་ནས། ༡. དང་པོ། (རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་ཤེས) ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་ཡིན། ༢. གསུམ་པ། (གཞན་སེམས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས) ནི་ཀུན་བརྗོད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ (གཞན་སེམས་མངོན་པར་བརྗོད་པ) ཡིན། ༣. དྲུག་པ། (ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་ཤེས) ནི་རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ (གདམས་ངག་སྟོན་པ) ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༤༢༽ ཆོ་འཕྲུལ་གསུམ་པོ་དེའི་ནང་ནས་གང་ཞིག་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... བསྟན་པ་མཆོག །མི་འཁྲུལ་ཕྱིར་དང་ཕན་པ་དང་། །ཡིད་འོང་འབྲས་ལ་སྦྱོར་བྱེད་ཕྱིར། །... དེ་དག་གི་ནང་ན་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མི་འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཕན་པ་དང་། ཡིད་འོང་འབྲས་ལ་སྦྱོར་བྱེད་ཕྱིར་གྱིས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཆོ་འཕྲུལ་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་རྗེས་སུ་བསྟན་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་ནི་མཆོག་དང་རབ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་གསུམ་སྟེ། ༡. མི་འཁྲུལ་བ། ཟག་པ་ཟད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་ནམ་ཡང་བསླུ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། ༢. ཕན་པ། གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་ཕན་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། ༣. ཡིད་འོང་གི་འབྲས་བུ་ལ་སྦྱོར་བ། ཐར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བདེ་བ་དམ་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།
དྲི་བ། ༡༤༣༽ རྫུ་འཕྲུལ་དང་ཀུན་བརྗོད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་གཉིས་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལྟར་མི་འཁྲུལ་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྫུ་འཕྲུལ་དང་ཀུན་བརྗོད་པ་དག་ནི་རིག་སྔགས་ཀྱིས་ཀྱང་བྱེད་པ་ཡོད་ལ། རྗེས་བསྟན་འདི་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་མི་འཁྲུལ་བའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྫུ་འཕྲུལ་དང་ཀུན་བརྗོད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་གཉིས་ནི་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལྟར་དམིགས་བསལ་གྱི་མི་འཁྲུལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་མུ་སྟེགས་པ་དང་ལྷ་འདྲེ་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་རིག་སྔགས་སོགས་ཀྱི་མཐུ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲུབ་ནུས་ཤིང་། དེས་གཞན་མགོ་སྐོར་བའང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ (དམ་པའི་ཆོས་སྟོན་པ) ནི་དེ་འདྲའི་སྒྱུ་ཐབས་ཀྱིས་བྱེད་མི་ནུས་པར་ཡང་དག་པའི་ལམ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་མཆོག་གོ །
དྲི་བ། ༡༤༤༽ བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལྟར་ན། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དང་། དེས་བྱ་བ་གང་དག་སྒྲུབ་ནུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྫུ་འཕྲུལ་ཀྱང་བྱེ་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ། རྫུ་འཕྲུལ་ཏིང་འཛིན་དེ་ལས་ནི། །སྤྲུལ་དང་འགྲོ་བ་... རྫུ་འཕྲུལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏེ་འདིས་འབྱོར་བར་བྱེད་པས་ནའོ། །དེ་ལས་ཅི་ཞིག་འབྱོར་ན། སྤྲུལ་དང་འགྲོ་བའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ལུགས་ལ། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ངོ་བོ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན་ནོ། །དེས་ཅི་ཞིག་འབྱོར་བར་ (སྒྲུབ) བྱེད་ཅེ་ན། བྱ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སྒྲུབ་སྟེ། ༡. སྤྲུལ་བ། (གཅིག་ལས་དུ་མར་སྤྲུལ་བ་དང་། ཆུང་ངུ་ལས་ཆེན་པོར་སྤྲུལ་བ་སོགས།) ༢. འགྲོ་བ། (ཐག་རིང་དུ་མྱུར་བར་བགྲོད་པ་སོགས།)
དྲི་བ། ༡༤༥༽ རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་འགྲོ་བ་ལ་རྣམ་པ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "... དེ་ལ་འགྲོ་བ་གསུམ་སྟེ། ལུས་ཕྱིན་བྱེད་པ། མོས་པ་ལས་བྱུང་བ། ཡིད་མགྱོགས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་འགྲོ་བ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། ༡. ལུས་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ། (བྱ་འཕུར་བ་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བ།) ༢. མོས་པ་ལས་བྱུང་བ། (ས་ཐག་རིང་པོ་ལ་ཐུང་ངུར་མོས་པ་སྒོམ་སྟེ་འགྲོ་བ།) ༣. ཡིད་མགྱོགས་པ། (ཡིད་ཀྱི་བསམ་པ་ཙམ་གྱིས་སྐད་ཅིག་ལ་སླེབས་པ།)
དྲི་བ། ༡༤༦༽ སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་འགྲོ་བ་གང་དང་གང་མངའ་འམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྟོན་པ་ལ། །ཡིད་མགྱོགས་འགྲོ་བ་གཞན་དག་ལ། །ཕྱིན་བྱེད་མོས་པ་ལས་བྱུང་ཡང་། །... སྟོན་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡིད་མགྱོགས་འགྲོ་བ་ཡོད། གཞན་ཉན་རང་དག་ལ་ལུས་ཕྱིན་བྱེད་ཀྱི་འགྲོ་བ་ཡང་ཡོད་དེ།... མོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་ཡོད་དེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཁོ་ན་ལ། ཡིད་མགྱོགས་པའི་འགྲོ་བ་དེ་མངའ་སྟེ། དེ་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ༢. ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ། ཡིད་མགྱོགས་པ་དེ་མེད་ཀྱང་། ལུས་ཕྱིན་པར་བྱེད་པ་ (བྱ་བཞིན་འཕུར་བ) དང་། མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་འགྲོ་བ་ (ས་བསྡུས་ནས་འགྲོ་བ) གཉིས་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༡༤༧༽ སྤྲུལ་པ་ལ་ཁམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བ་གང་དག་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྤྲུལ་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འདོད་སྤྱོད་གཟུགས་སྤྱོད་དོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྲུལ་པ་ལ་གཉིས་ཡོད་དེ། ༡. འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སྤྲུལ་པ། (མི་དང་དུད་འགྲོ་སོགས་འདོད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་སྤྲུལ་བ།) ༢. གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་སྤྲུལ་པ། (ལྷའི་རྣམ་པ་སོགས་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་ཆོས་སུ་སྤྲུལ་བ།)
དྲི་བ། ༡༤༨༽ འདོད་པའི་སྤྲུལ་པ་དེ་སྐྱེ་མཆེད་གང་དག་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "འདོད་པར་གཏོགས་པའི་སྤྲུལ་པ་ནི། །ཕྱི་ཡི་སྐྱེ་མཆེད་བཞི་རྣམ་གཉིས། །... འདོད་པར་གཏོགས་པའི་སྤྲུལ་པ་ནི་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་དྲི་རོ་རེག་བཞིའི་རང་བཞིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སྤྲུལ་པ་དེ་ནི་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་བཞི་སྟེ། གཟུགས་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་བཞི་ཡི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་དབང་པོ་ལྔའི་ཡུལ་ (སྒྲ་མ་གཏོགས་པ) དེ་དག་ལོངས་སྤྱོད་དུ་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༤༩༽ གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དེ་སྐྱེ་མཆེད་གང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཟུགས་གཏོགས་གཉིས་... །... གཟུགས་གཏོགས་གཟུགས་དང་རེག་བྱའི་སྐྱེ་མཆེད་གཉིས། འདི་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་གཉིས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཟུགས་ཁམས་སུ་གཏོགས་པའི་སྤྲུལ་པ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་ཏེ། གཟུགས་དང་རེག་བྱ་ཁོ་ནའི་རང་བཞིན་ནོ། །དེར་དྲི་དང་རོ་མེད་དེ། གཟུགས་ཁམས་སུ་ཁམ་གྱི་ཟས་མེད་པས་དེ་དག་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྲུལ་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ལའང་རང་གི་ལུས་དང་འབྲེལ་བ་དང་། གཞན་གྱི་ལུས་དང་འབྲེལ་བ་སྟེ་རྣམ་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༡༥༠༽ སྤྲུལ་པ་རྣམས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དངོས་ཀྱིས་སྤྲུལ་ལམ་གཞན་ཞིག་གིས་སྤྲུལ། དེ་ལ་དབྱེ་བ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྤྲུལ་སེམས་དག་གིས། །དེ་དག་ཀྱང་ནི་བཅུ་བཞི་འོ། །... འོ་ན་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ནས་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པར་བྱེད་དམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ། མངོན་པར་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་སྤྲུལ་སེམས་དག་གིས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་ནི་བཅུ་བཞིའོ་སྟེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྲུལ་པ་རྣམས་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དངོས་ཀྱིས་སྤྲུལ་བ་མིན་པར། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ལས་བྱུང་བའི་འབྲས་བུ་སྤྲུལ་པའི་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པར་བྱེད་དོ། །སྤྲུལ་པའི་སེམས་དེ་དག་ལ་དབྱེ་ན་ཁྱོན་བསྡོམས་པས་བཅུ་བཞི་ཡོད་དོ། །
དྲི་བ། ༡༥༡༽ སྤྲུལ་སེམས་བཅུ་བཞི་པོ་དེ་དག་བསམ་གཏན་རེ་རེ་ནས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ངམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བསམ་གཏན་འབྲས་གཉིས་ནས་ལྔའི་བར། །རིམ་བཞིན་གོང་མ་ལས་སྐྱེས་མིན། །... བསམ་གཏན་དང་པོའི་འབྲས་བུ་སྤྲུལ་པའི་སེམས་ནི་གཉིས་ཏེ་འདོད་པ་དང་རང་སའོ། །དེ་ནས་བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་གསུམ་སྟེ་སྔར་གྱི་ཁར་རང་ས། དེ་བཞིན་བསམ་གཏན་གསུམ་པ་བཞི་པ་དག་ཀྱང་བཞི་དང་ལྔར་རིམ་བཞིན་སྦྱར་ལ། སྤྲུལ་པའི་སེམས་ནི་རང་ས་དང་། འོག་མའི་དག་ཡིན་གྱི་གོང་མ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྲུལ་སེམས་བཅུ་བཞི་པོ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། ༡. བསམ་གཏན་དང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་གཉིས། (འདོད་པའི་སྤྲུལ་སེམས། རང་ས་བསམ་གཏན་དང་པོའི་སྤྲུལ་སེམས།) ༢. བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་གསུམ། (འདོད་པའི། བསམ་གཏན་དང་པོའི། རང་ས་བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་སྤྲུལ་སེམས།) ༣. བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ལས་སྐྱེས་པ་བཞི། (འདོད་པ། བསམ་གཏན་དང་པོ། གཉིས་པ། རང་ས་གསུམ་པའི་སྤྲུལ་སེམས།) ༤. བསམ་གཏན་བཞི་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ལྔ། (འདོད་པ། བསམ་གཏན་དང་པོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ། རང་ས་བཞི་པའི་སྤྲུལ་སེམས།) བསྡོམས་པས་ (༢+༣+༤+༥=༡༤) བཅུ་བཞིའོ། །སྤྲུལ་སེམས་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་ས་དང་འོག་མའི་ས་རྣམས་སྤྲུལ་ནུས་ཀྱི། རང་ལས་གོང་མའི་སྤྲུལ་པ་ནི་མི་ནུས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༥༢༽ སྤྲུལ་པའི་སེམས་དེ་གང་ལས་སྐྱེ་ཞིང་། གང་དུ་འཇུག་གམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དེ་རྙེད་བསམ་གཏན་བཞིན་དེ་ནི། །དག་དང་རང་ལས་དེ་ལས་གཉིས། །... སྤྲུལ་སེམས་དེ་རྙེད་པ་ནི་བསམ་གཏན་བཞིན་ནོ། །སྤྲུལ་པའི་སེམས་ཁོ་ན་ལས་ལྡང་བ་མེད་དེ། དེ་ནི་བསམ་གཏན་དག་པའམ། སྤྲུལ་པའི་སེམས་རང་གི་མཇུག་ཐོགས་ལས་སྐྱེས་པ་ཁོ་ནའོ། །སྤྲུལ་པའི་སེམས་དེ་ལས་ཀྱང་གཉིས་བསམ་གཏན་དག་པ་དང་སྤྲུལ་སེམས་སྐྱེ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. རྙེད་ཚུལ། སྤྲུལ་སེམས་གསར་དུ་ཐོབ་པ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་ཐོབ་པ་དང་མཉམ་དུ་འབྱུང་ངོ་། ། ༢. སྐྱེ་ཚུལ། སྤྲུལ་སེམས་ནི་བསམ་གཏན་དག་པ (ཏིང་ངེ་འཛིན་དངོས་གཞི) ལས་སམ། ཡང་ན་སྤྲུལ་སེམས་རང་ཉིད་ཀྱི་མཇུག་ཐོགས་ལས་སྐྱེའོ། །(སྤྲུལ་སེམས་རྐྱང་པ་ལས་ལྡང་བ་མེད།) ༣. འཇུག་ཚུལ། སྤྲུལ་སེམས་ཀྱི་མཇུག་ཏུ་ཡང་བསམ་གཏན་དག་པའམ། ཡང་ན་སྤྲུལ་སེམས་གཞན་ཞིག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནུས་པ་མ་ཉམས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྲུལ་པ་བསྡུས་ནས་སླར་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་འཇུག་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༥༣༽ སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྨྲ་བརྗོད་བྱེད་པའི་ཚེ། རང་གི་ས་ཁོ་ནས་བྱེད་དམ་འོག་མའི་སས་ཀྱང་བྱེད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རང་གི་ས་པས་སྤྲུལ་པར་བྱེད། །སྨྲར་འཇུག་པ་ནི་འོག་མས་ཀྱང་། །... སྤྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་ས་པས་སྤྲུལ་པར་བྱེད་དོ། །སྨྲ་བར་འཇུག་པ་ནི་འོག་མས་ཀྱང་བྱ་བ་སྟེ་འདོད་པའི་ཁམས་དང་བསམ་གཏན་དང་པོའི་ས་པའི་སྤྲུལ་པ་ནི་རང་གི་ས་པའི་སེམས་ཁོ་ནས་སྨྲར་འཇུག་གོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པའི་ཚེ། བསམ་གཏན་གྱི་ས་གང་ཡིན་པ་དེའི་སྤྲུལ་སེམས་ (རང་གི་ས་པ) ཁོ་ནས་སྤྲུལ་པར་བྱེད་དོ། ། ༢. སྨྲ་བར་འཇུག་པའི་ཚེ། གལ་ཏེ་སྤྲུལ་པ་དེ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ཡན་ཆད་ཀྱི་ཡིན་ན། དེ་དག་ལ་རྟོག་དཔྱོད་མེད་པས་སྨྲ་བརྗོད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ངེས་པར་དུ་ས་འོག་མ (འདོད་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་པོ) ཡི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་སྨྲ་བར་འཇུག་དགོས་སོ། །འོན་ཀྱང་འདོད་པ་དང་བསམ་གཏན་དང་པོའི་སྤྲུལ་པ་ཡིན་ན། རང་གི་ས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྨྲ་ནུས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༥༤༽ སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་སོགས་ཀྱི་སྤྲུལ་པས་སྨྲ་བརྗོད་བྱེད་ཚུལ་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སྟོན་མིན་སྤྲུལ་པ་པོ་དང་བཅས། །... སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་མིན་པ་གཞན་པའི་སྤྲུལ་པ་ནི་སྤྲུལ་པ་པོ་དང་བཅས་ཏེ་སྨྲ་བས་གང་གི་ཚེ་སྤྲུལ་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཅིག་ཅར་སྨྲ་ལ། གཅིག་མི་སྨྲ་བར་གྱུར་པ་དང་ཐམས་ཅད་མི་སྨྲ་བའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་མ་གཏོགས་པའི་འཕགས་པ་གཞན་ (ཉན་ཐོས་དང་རང་རྒྱལ) རྣམས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་མང་པོ་སྤྲུལ་པའི་ཚེ། སྤྲུལ་པ་དེ་དག་གི་བྱ་སྤྱོད་ནི་སྤྲུལ་པ་པོ་ (གཙོ་བོ) དང་རྗེས་སུ་མཐུན་དགོས་ཏེ། གཙོ་བོ་དེས་སྨྲས་ན་སྤྲུལ་པ་ཀུན་གྱིས་ཅིག་ཅར་དུ་སྨྲ་བ་དང་། གཙོ་བོ་མི་སྨྲ་བར་བསྡད་ན་སྤྲུལ་པ་ཀུན་ཀྱང་མི་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་སེམས་གཅིག་གིས་སེམས་དུ་མ་དུས་གཅིག་ཏུ་བསྐྱེད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་ཐུགས་ཀྱི་དབང་གིས་སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྣ་ཚོགས་པར་སྨྲ་ནུས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༥༥༽ སྤྲུལ་པ་པོས་སྤྲུལ་པ་དེ་ཡུན་དུ་གནས་པ་དང་། དེ་ལ་ངག་སྨྲ་བར་འཇུག་པའི་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་གཞན་འཇུག་ཕྱིར། །... གནས་པར་འདོད་པས་སྤྲུལ་པ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་ཡིད་གཞན་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པས་ངག་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། སྤྲུལ་པ་པོས་རང་གི་སྤྲུལ་པ་དེ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་འདོད་པའམ། ཡང་ན་སྤྲུལ་པ་དེ་ལ་གཏམ་སྨྲ་རུ་འཇུག་པར་འདོད་པའི་ཚེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནུས་པས་སྤྲུལ་པ་དེ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་འཇོག་གོ །དེ་ལྟར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཏིང་ངེ་འཛིན་དངོས་གཞི་ལས་ཐ་དད་པའི་ཡིད་གཞན་ཞིག་སྐྱེ་ཞིང་། ཡིད་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ངག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ (སྐད་ཆ་ཤོད་པའི་བྱ་བ) ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པས་ན། སྤྲུལ་པ་དེས་ངག་གི་སྨྲ་བ་ལ་འཇུག་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་དཔེར་ན། འཕྲུལ་ཆས་ཤིག་ལ་ནུས་པ་བླུགས་ཏེ་ཁ་བཀོད་བྱས་ན། བདག་པོས་དུས་རྟག་ཏུ་བཟུང་མི་དགོས་པར་དེས་རང་འགུལ་གྱིས་སྒྲ་འབྱིན་པ་དང་མཚུངས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༥༦༽ སེམས་ཅན་གསོན་པོ་ཙམ་མ་ཟད། ཤི་བའི་རོ་ལའང་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་རུང་ངམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ཅི་གསོན་པ་ཁོ་ན་ལ་བྱིན་རླབས་ཡོད་དམ་ཤི་བ་ལའང་ཞེ་ན། ཤི་བ་ལ་ཡང་བྱིན་བརླབས་ཡོད། །... ཤི་བ་ལ་ཡང་བྱིན་རླབས་ཡོད་དེ་འོད་སྲུངས་ཀྱིས་སྐུ་གདུང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་བཞིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ནུས་པས་ཤི་བའི་ཕུང་པོ་ལའང་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་རུང་སྟེ། དཔེར་ན། སྔོན་འོད་སྲུངས་ཆེན་པོས་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཁར་རང་གི་སྐུ་གདུང་ (རོ) དེ་མ་འོངས་པའི་བར་དུ་མི་འཇིག་པར་གནས་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐུ་གདུང་དེ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༥༧༽ ཤི་བའི་ལུས་ཀྱི་ཆ་ཤས་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནུས་སམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མི་བརྟན་ལ་མེད་གཞན་དག་མིན། །... བྱིན་རླབས་དེ་ཡང་མི་བརྟན་པ་ལ་ནི་མེད་དེ་དེས་གཞན་སྐུའི་ཤ་ལ་སོགས་པ་དག་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་མིན་པས་རུས་པའི་ཀེང་རུས་གནས་སོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཤི་བའི་ལུས་ལ་བྱིན་གྱིས་བརློབ་པའི་ཚེ། རང་བཞིན་གྱིས་བརྟན་པ་རུས་པ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་ལ་བྱིན་གྱིས་བརློབ་ནུས་ཀྱི། རང་བཞིན་གྱིས་མི་བརྟན་པ་ཤ་དང་ཁྲག་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཀྱང་མི་གནས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འོད་སྲུངས་ཆེན་པོའི་སྐུ་གདུང་ལའང་ཤ་རྣམས་རུལ་ནས་ཟད་ཀྱང་། རུས་པའི་ཀེང་རུས་ནི་རི་བོ་བཞིན་དུ་མ་ཞིག་པར་གནས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༥༨༽ ལས་དང་པོ་པ་དང་གོམས་པ་ཅན་གཉིས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་བྱེད་ཚུལ་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དང་པོ་དུ་མས་གཅིག་ཡིན་ཏེ། །བྱང་བར་གྱུར་ནས་བཟློག་པ་འོ། །... དང་པོར་སྤྲུལ་པའི་སེམས་དུ་མས་སྤྲུལ་པ་གཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བྱང་བར་གྱུར་ནས་ཟློག་པའོ་སྟེ་སེམས་གཅིག་གིས་སྤྲུལ་པ་དུ་མའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. དང་པོ་སྤྲུལ་པ་སྦྱོང་བའི་དུས་སུ། སྤྲུལ་པའི་སེམས་མང་པོ་བསགས་ནས་ད་གཟོད་སྤྲུལ་པ་གཅིག་པུ་སྤྲུལ་ནུས་སོ། །(དཔེར་ན་མི་མང་པོས་ལས་ཀ་གཅིག་སྒྲུབ་པ་བཞིན་ནོ།།) ༢. ནམ་ཞིག་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བྱང་བར་ (གོམས་པ) གྱུར་པ་ན། ཚུལ་དེ་ལས་བཟློག་སྟེ་སྤྲུལ་པའི་སེམས་གཅིག་གིས་ཀྱང་སྤྲུལ་པ་དུ་མ་ཅིག་ཅར་དུ་སྤྲུལ་ནུས་པར་འགྱུར་རོ། །(དཔེར་ན་མི་གཅིག་གིས་ལས་ཀ་མང་པོ་དུས་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ།།)
དྲི་བ། ༡༥༩༽ སྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྤྲུལ་སེམས་དང་། སྐྱེ་བ་ལས་ཐོབ་པའི་སྤྲུལ་སེམས་གཉིས་ཀྱི་ངོ་བོ་ (དགེ་སྡིག་གི་ཆ་ནས) ཇི་འདྲ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "བསྒོམས་ལས་སྐྱེས་པ་ལུང་མ་བསྟན། །སྐྱེ་བ་ལས་སྐྱེས་རྣམ་གསུམ་མོ། །... སྤྲུལ་པའི་སེམས་སྒོམ་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་ནི་ལུང་མ་བསྟན་ནོ། །སྐྱེ་བའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་རྣམ་གསུམ་མོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. བསྒོམས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ (ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ) ཡི་སྤྲུལ་སེམས་ནི་ངོ་བོ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །(འདི་ནི་དགེ་སྡིག་གང་དུའང་མི་འགྱུར་བའི་བར་མ་སྟེ། སྤྲུལ་པ་ཙམ་ཡིན་པས་སོ།།) ༢. སྐྱེ་བ་ལས་སྐྱེས་པ་ (ལྷ་དང་ཀླུ་སོགས་རང་གི་ལས་ཀྱིས་ཐོབ་པ) ཡི་སྤྲུལ་སེམས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ག་སྲིད་དེ། དགེ་བའི་སྤྲུལ་པ་དང་། མི་དགེ་བའི་སྤྲུལ་པ་དང་། ལུང་མ་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་པ་བཅས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༦༠༽ སྤྱིར་རྫུ་འཕྲུལ་ལ་རིགས་མི་འདྲ་བ་དུ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྫུ་འཕྲུལ་གསང་སྔགས་སྨན་དག་དང་། །ལས་ལས་སྐྱེས་དང་རྣམ་པ་ལྔ་། །... རྫུ་འཕྲུལ་ནི་དེ་གཉིས་ཀྱི་སྟེང་དུ་གསང་སྔགས་ལས་དང་སྨན་དག་དང་། ལས་ལས་སྐྱེས་པ་དང་རྣམ་པ་ལྔའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རྫུ་འཕྲུལ་ལ་རྩ་བའི་དབྱེ་བ་ལྔ་ཡོད་དེ། ༡. བསྒོམས་པ་ལས་སྐྱེས་པ། (ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བསྒྲུབས་པ།) ༢. སྐྱེ་བ་ལས་ཐོབ་པ། (ལྷ་དང་བྱ་སོགས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ།) ༣. གསང་སྔགས་ལས་གྲུབ་པ། (རིག་སྔགས་ཀྱི་མཐུ་ལས་བྱུང་བ།) ༤. སྨན་གྱིས་བསྒྱུར་བ། (རྫས་སྦྱོར་གྱི་ནུས་པས་ནམ་མཁར་འགྲོ་བ་སོགས།) ༥. ལས་ལས་སྐྱེས་པ། (སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུར་བར་དོ་སོགས་ལ་ཡོད་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་ལོ།།)
དྲི་བ། ༡༦༡༽ ལྷའི་མིག་དང་རྣ་བ་ཞེས་པའི་མངོན་ཤེས་དེ་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དང་། ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་པར་བྱེད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "ལྷ་ཡི་མིག་དང་རྣ་བ་ཡིན། །བསམ་གཏན་ས་པའི་གཟུགས་དང་བ། །... དེ་གཉིས་ནི་བསམ་གཏན་ལ་སྙོམས་པ་ཞུགས་པའི་མིག་དང་རྣ་བའི་ཐོད་སྐོར་དུ་སྒྲ་དང་། སྣང་བ་ལ་གཏོད་པའི་སྦྱོར་བས་བསམ་གཏན་གྱི་ས་པའི་འབྱུང་བ་རྣམས་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་དང་བ། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དག་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པའི་རྒྱུ་མངོན་པར་གྲུབ་པས་བསམ་གཏན་གྱི་ས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མིག་དང་རྣ་བ་དེ་དག་ནི་ལྷའི་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལྷའི་མིག་དང་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས་ནི། ངོ་བོ་གཟུགས་ཅན་དང་བ་ (མིག་དབང་དང་རྣ་དབང་གཙང་མ) སྟེ། བསམ་གཏན་གྱི་ས་པའི (བསམ་གཏན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི) འབྱུང་བ་རྣམས་རྒྱུར་བྱས་པ་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །བསྐྱེད་ཚུལ་ནི། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བས་མིག་དང་རྣ་བའི་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་དང་སྒྲ་ལ་སེམས་གཏད་དེ་སྒོམ་པ་ལས་འབྱུང་བ་དྭངས་མ་དེ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ལ་ལྷའི་ཞེས་བརྗོད་དོན་ནི། བསམ་གཏན་གྱི་ལྷའི་དབང་པོ་དང་འདྲ་བར་གསལ་ཞིང་དག་པའི་ཕྱིར་རོ། །(འོན་ཀྱང་མི་ཡི་རྟེན་ལའང་སྐྱེ་རུང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སོགས་ཀྱིས་མངོན་དུ་མཛད་པ་བཞིན་ནོ།།)
དྲི་བ། ༡༦༢༽ ལྷའི་མིག་དང་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས་དེ་དག་གི་ཡུལ་འཛིན་པའི་ནུས་པ་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "རྟག་ཏུ་རྟེན་བཅས་མ་ཚང་མེད། །ཐག་རིང་ཕྲ་སོགས་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན། །... དེ་གཉིས་ཀྱང་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དང་བཅས་པ། ཞར་འོན་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡུལ་གཟུགས་དང་སྒྲ་ཐག་རིང་བ་དང་ཕྲ་སོགས་བསྒྲིབ་པ་དག་ཀྱང་སྤྱོད་ཡུལ་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལྷའི་མིག་དང་རྣ་བ་གཉིས་པོ་དེ་ལ། ༡. རྟེན་བཅས་ཡིན་པ། དེ་དག་ནི་ནམ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་དུ་རུང་བ་སྟེ། མིག་ཤེས་དང་རྣ་ཤེས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ། ༢. མ་ཚང་བ་མེད་པ། ཞར་བ་དང་འོན་པ་ལྟ་བུའི་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་པར་དབང་པོ་ཚང་བ། ༣. སྤྱོད་ཡུལ་ཁྱད་པར་བ། ཐག་རིང་པོའི་གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་། ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་དངོས་པོ་དང་། རྩིག་པ་སོགས་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཐོགས་མེད་དུ་མཐོང་བ་དང་ཐོས་ནུས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །
དྲི་བ། ༡༦༣༽ འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྷའི་མིག་གིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐོང་བའི་ཚད་གཞི་ཇི་ལྟར་མི་འདྲ་འམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དགྲ་བཅོམ་བསེ་རུ་སྟོན་རྣམས་ཀྱིས། །སྟོང་གཉིས་གསུམ་དང་གྲངས་མེད་མཐོང་། །... དགྲ་བཅོམ་པའང་ལྷའི་མིག་གིས་སྟོང་གཉིས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐོང་ཞིང་། བསེ་རུ་ལྟ་བུས་སྟོང་གསུམ་དང་། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་མཐོང་སྟེ། ཐམས་ཅད་གཟིགས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལྷའི་མིག་གི་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་གཟིགས་རྒྱའི་ཚད་ནི་གང་ཟག་སོ་སོར་མི་འདྲ་སྟེ། ༡. ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པས། སྟོང་གཉིས་པ་ (བར་མ) ཡི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐོང་ནུས་སོ། ། ༢. རང་རྒྱལ་བསེ་རུ་ལྟ་བུས། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐོང་ནུས་སོ། ། ༣. སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པ་མཐོང་སྟེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཐོགས་པ་མེད་པར་གཟིགས་པའོ། །
དྲི་བ། ༡༦༤༽ སྐྱེ་བ་ལས་ཐོབ་པའི་མིག་དེས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་གང་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "གཞན་ཡང་སྐྱེ་བས་ཐོབ་དེ་ནི། །སྲིད་པ་བར་མ་མི་མཐོང་ངོ་། །... རྫུ་འཕྲུལ་ལས་གཞན་ལྷའི་རྣ་བ་སོགས་བཞི་ཡང་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་ཡོད་ཀྱང་མངོན་པར་ཤེས་པའི་མིང་མི་ཐོབ། སྐྱེས་ཐོབ་དེས་ནི་སྲིད་པ་བར་མ་མི་མཐོང་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པས་མཐོང་ངོ་། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ལྷ་དང་ཀླུ་སོགས་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱེ་བ་ལས་ཐོབ་པའི་མིག་ (ཤ་མིག) དེ་ནི། མངོན་པར་ཤེས་པ་ཞེས་མི་བྱ་སྟེ། སྦྱོར་བས་མ་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཡང་། སྐྱེས་ཐོབ་ཀྱི་མིག་དེས་སྲིད་པ་བར་མ (བར་དོའི་སེམས་ཅན) རྣམས་མཐོང་མི་ནུས་ལ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་བྱུང་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པས་ནི་བར་དོ་བའང་མཐོང་ནུས་སོ། །
དྲི་བ། ༡༦༥༽ སྐྱེ་བ་ལས་ཐོབ་པའི་གཞན་སེམས་ཤེས་པ་དང་། རྟོག་གེ་བའི་སེམས་ཤེས་པ། རིག་སྔགས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པའི་སེམས་ཤེས་པ་རྣམས་ངོ་བོ་ (དགེ་སྡིག་གི་ཆ་ནས) གང་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "སེམས་ཤེས་དེ་ནི་རྣམ་གསུམ་གང་། །རྟོགས་དང་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བྱས་པའང་། །... སྐྱེས་ཐོབ་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་དེ་ནི་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །གང་མཚན་མར་རྟོག་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་གྱི་སེམས་ཤེས་པ་རྟོག་གེ་བ་དང་། གང་རིག་སྔགས་ཀྱིས་བྱས་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་མོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ༡. སྐྱེས་ཐོབ་ཀྱི་གཞན་སེམས་ཤེས་པ། (ལྷ་སོགས་ཀྱི།) ༢. རྟོག་གེ་བ་རྣམས་ཀྱི་གཞན་སེམས་ཤེས་པ། (མཚན་མར་བརྟག་དཔྱོད་བྱེད་པ།) ༣. རིག་སྔགས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པའི་གཞན་སེམས་ཤེས་པ། (སྔགས་ཀྱི་མཐུ།) དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་མ་བསྟན་ཏེ་རྣམ་པ་གསུམ་གའི་ངོ་བོར་སྐྱེ་སྲིད་དོ། །
དྲི་བ། ༡༦༦༽ དམྱལ་བ་པས་སྐྱེ་བ་སྔོན་མ་དྲན་ནུས་སམ་མི་ནུས། དེ་ལ་དུས་ཀྱི་ངེས་པ་ཡོད་དམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "དམྱལ་བ་པས་ནི་དང་པོ་ཤེས། །... སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་དག་གིས། དམྱལ་བ་པས་ནི་དང་པོ་ཤེས་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བས་མ་ཉེན་པའི་བར་ལའོ།"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། དམྱལ་བ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རང་གི་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་དྲན་ནུས་ཏེ། འོན་ཀྱང་དེ་ནི་ཐོག་མ་དམྱལ་བར་སྐྱེས་མ་ཐག་པའི་སྐབས་ཁོ་ནར་ཡིན་ནོ། །ནམ་ཞིག་ཚ་གྲང་གི་སྡུག་བསྔལ་དྲག་པོས་མནར་བའི་ཚེ་ན། དྲན་པ་ཉམས་ནས་སྐྱེ་བ་སྔོན་མ་དྲན་པའི་གོ་སྐབས་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །
དྲི་བ། ༡༦༧༽ མི་ལ་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པའི་སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་ཡོད་དམ། གལ་ཏེ་མི་འགའ་ཞིག་གིས་དྲན་ན་དེ་གང་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནམ། ?
📜 ཀུན་མཁྱེན་ཆེན་པོས། "མི་ལ་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་མེད། །... མི་ལ་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་མེད་ལ། ཚེ་རབས་དྲན་པ་དེ་ནི་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེས་པས་སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་གསུམ་སྟེ་སྒོམ་བྱུང་སྐྱེས་ཐོབ་ལས་སྐྱེས་པའོ། །"
✍️ ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མི་རྣམས་ལ་ནི་སྤྱིར་བཏང་སྐྱེ་བ་ལས་ཐོབ་པ་ (རང་བཞིན་གྱི) སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་མེད་དོ། །འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ན་མི་འགའ་ཞིག་གིས་ཚེ་རབས་སྔོན་མ་དྲན་པ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་ནི། ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ (སྔོན་གྱི་བག་ཆགས་སད་པ) ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྔོན་གནས་རྗེས་དྲན་ལ་གསུམ་སྟེ། ༡. སྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བ། (མངོན་ཤེས།) ༢. སྐྱེ་བ་ལས་ཐོབ་པ། (ལྷ་དང་དམྱལ་བ་སོགས་ཀྱི།) ༣. ལས་ལས་སྐྱེས་པ། (མི་འགའ་ཞིག་གི།) བཅས་སོ། །
དེ་ལྟར་ཆོས་མངོན་པའི་མཛོད་ཀྱི་གནས་བདུན་པ་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འགྲེལ་བཤད་ལེགས་པར་གྲུབ་བོ། །
ཟག་བཅས་ཟག་མེད་ཤེས་པ་བཅུ་ཡི་རྣམ་གཞག་དང་། །སྟོབས་བཅུ་མི་འཇིགས་མ་འདྲེས་ཡོན་ཏན་བཅོ་བརྒྱད་སོགས། །
མངོན་ཤེས་དྲུག་དང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ངོ་མཚར་རྣམས། །ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་གནས་འདིར་ལེགས་པར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན། །
རྨོངས་པའི་མུན་པ་དྲུངས་ནས་འབྱིན་པའི་སྒྲོན་མེ་མཆོག །ཀུན་མཁྱེན་རྒྱལ་བའི་གོ་འཕང་མཐོན་པོར་གཤེགས་འདོད་ན། །
ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེའི་མཛོད་ཀྱི་གནས་མཆོག་བདུན་པ་ལ། །བློ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་བརྩོན་པའི་སྦྱོར་བས་འཇུག་པར་རིགས། །
མཛོད་འགྲེལ་པ་ལུགས་ཀྱི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་ཀུན་མཁྱེན་ཞལ་ལུང་ལས། གནས་བདུན་པ་ཡེ་ཤེས་བསྟན་པའི་དྲིས་ལན་རྫོགས་སོ། །
ཞེས་གསང་འཁོར་མཐོ་རིམ་བཤད་གྲྭའི་ལེགས་བཤད་པའི་མིང་འཆང་བ་སངས་རྒྱས་དབང་ཕྱུག་ཏུ་འབོད་པས་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༢༥ ལོར་བསྒྲིགས་ཏེ་སྤེལ་བ་དགེའོ།། །།
བསམ་འཆར།